วิพากษ์ยุทธศาสตร์การวิจัยและนวัตกรรมแห่งชาติ ๒๐ ปี (พ.ศ. ๒๕๖๐ - ๒๕๗๙) ๘๔. ประเมิน สวช. ... ประเมินหาลู่ทางพัฒนา สู่การผุดบังเกิด

ตอนที่ ๑

ตอนที่ ๒

ตอนที่ ๓

ตอนที่ ๔

ตอนที่ ๕

ตอนที่ ๖

ตอนที่ ๗

ตอนที่ ๘

ตอนที่ ๙

ตอนที่ ๑๐

ตอนที่ ๑๑

ตอนที่ ๑๒

ตอนที่ ๑๓

ตอนที่ ๑๔

ตอนที่ ๑๕

ตอนที่ ๑๖

ตอนที่ ๑๗

ตอนที่ ๑๘

ตอนที่ ๑๙

ตอนที่ ๒๐

ตอนที่ ๒๑

ตอนที่ ๒๒

ตอนที่ ๒๓

ตอนที่ ๒๔

ตอนที่ ๒๕

ตอนที่ ๒๖

ตอนที่ ๒๗

ตอนที่ ๒๘

ตอนที่ ๒๙

ตอนที่ ๓๐

ตอนที่ ๓๑

ตอนที่ ๓๒

ตอนที่ ๓๓

ตอนที่ ๓๔

ตอนที่ ๓๕

ตอนที่ ๓๖

ตอนที่ ๓๗

ตอนที่ ๓๘

ตอนที่ ๓๙

ตอนที่ ๔๐

ตอนที่ ๔๑

ตอนที่ ๔๒

ตอนที่ ๔๓

ตอนที่ ๔๔

ตอนที่ ๔๕

ตอนที่ ๔๖

ตอนที่ ๔๗

ตอนที่ ๔๘

ตอนที่ ๔๙

ตอนที่ ๕๐

ตอนที่ ๕๑

ตอนที่ ๕๒

ตอนที่ ๕๓

ตอนที่ ๕๔

ตอนที่ ๕๕

ตอนที่ ๕๖

ตอนที่ ๔๗

ตอนที่ ๕๘

ตอนที่ ๕๙

ตอนที่ ๖๐

ตอนที่ ๖๑

ตอนที่ ๖๒

ตอนที่ ๖๓

ตอนที่ ๖๔

ตอนที่ ๖๕

ตอนที่ ๖๖

ตอนที่ ๖๗

ตอนที่ ๖๘

ตอนที่ ๖๙

ตอนที่ ๗๐

ตอนที่ ๗๑

ตอนที่ ๗๒

ตอนที่ ๗๓

ตอนที่ ๗๔

ตอนที่ ๗๕

ตอนที่ ๗๖

ตอนที่ ๗๗

ตอนที่ ๗๘

ตอนที่ ๗๙

ตอนที่ ๘๐

ตอนที่ ๘๑

ตอนที่ ๘๒

ตอนที่ ๘๓

วันที่ ๘ และ ๑๐ กรกฎาคม ๒๕๖๓ มีการประชุม คณะกรรมการกำกับการประเมินประสิทธิภาพและผลการปฏิบัติราชการของสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ ครั้งที่ ๑/๒๕๖๓ และครั้งที่ ๒/๒๕๖๓   คณะกรรมการชุดนี้มี ศ. ดร. บวรศักดิ์ อุวรรโณ เป็นประธาน    มีกรรมการอีก ๔ คน   ท่านรองเลขาธิการ กพร. นันทนา ธรรมสโรจน์ มาเป็นเลขานุการของคณะกรรมการเอง     

 ชื่อคณะกรรมการส่อว่าเป็นการประเมินประสิทธิภาพและผลการปฏิบัติงาน     แต่เมื่อจบการประชุม ๒ ครั้ง การประเมินเปลี่ยนเป็น การประเมินเพื่อหาลู่ทางพัฒนา (DE - Developmental Evaluation)     ตามแนวทางในหนังสือ Developmental Evaluation Examplars : Principles in Practice (2016)    ซึ่งเป็นงานที่จะก่อคุณประโยชน์ต่อระบบ ววน.    และต่อประเทศไทยมาก    เราจะได้รู้จักการประเมินแบบใหม่สำหรับใช้ขับเคลื่อนการพัฒนาเรื่องยากๆ ที่ซับซ้อนและเป็นพลวัต

โชคดีที่ทาง สอวช. ภายใต้ความร่วมมือกับ STIPI ของ มจธ. ได้ศึกษาเรื่อง DE ไว้ก่อนแล้ว    เมื่อถึงคราวต้องการนำมาใช้งานจริงจึงพูดกันรู้เรื่องง่าย    ตกลงกันว่า หัวหน้าทีมเก็บข้อมูลคือ ผศ. ดร. สันติ เจริญพรวัฒนา

หลักการสำคัญที่สุดคือ ใช้การประเมินแบบ DE เพื่อหนุนให้ สวช. Transform ตนเอง    สู่การทำหน้าที่ ๖ อย่าง ในระบบ ววน. ที่กำลัง transform ระบบอยู่ในขณะเดียวกัน    งานนี้จึงไม่ใช่การประเมินเป้านิ่งอย่างที่เราคุ้นเคย    แต่เป็นการประเมินการ transform องค์กร สู่เป้าที่กำลังผุดบังเกิด (emergent)    ในระบบที่กำลังเคลื่อนไหวเปลี่ยนแปลงและปรับตัว  

ประชุมครั้งที่ ๒ เสร็จตอน ๑๖ น. ของวันที่ ๑๐ กรกฎาคม ๒๕๖๓ ผมดีใจสุดๆ    ที่ได้มีส่วนขับเคลื่อนการประเมินแบบใหม่ให้แก่สังคมไทย    แต่ก็ต้องรอดูไปเกือบสองปี ว่าเราจะช่วยกันนำการประเมินแบบ DE มาทำประโยชน์แก่ สวช. / ระบบ ววน. ได้จริงหรือไม่     วันที่ ๑ เมษายน ๒๕๖๕ คณะกรรมการกำกับการประเมินฯ จะต้องเสนอผลการประเมินต่อคณะกรรมการขับเคลื่อนระบบ อววน.    เพื่อรายงานต่อ รมต. อว. ภายในวันที่ ๒ พฤษภาคม ๒๕๖๕  

ช่วงเวลา ๒๑ เดือนจากนี้ไป จึงเป็นช่วงเรียนรู้ DE สำหรับผม    พ่วงด้วยการเรียนรู้กระบวนการ transform องค์กร คือ สวช.   ซึ่งจะ transform ไปพร้อมๆ กันกับการ transform ระบบ ววน.    ชีวิตยามชรากลับมีชีวิตชีวาไปอีกแบบ     

หน้าที่ ๖ อย่างของ สวช. ตาม พรบ. ระเบียบบริหารราชการกระทรวงอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม พ.ศ. ๒๕๖๒  มาตรา ๑๓    ได้แก่

  1. 1. ให้ทุนวิจัยและนวัตกรรม
  2. 2. จัดทำฐานข้อมูลและดัชนีด้านวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมของประเทศ
  3. 3. ริเริ่ม ขับเคลื่อนและ ประสานการดำเนินงานโครงการวิจัยและนวัตกรรมที่สำคัญของประเทศ
  4. 4. จัดทำมาตรฐานและจริยธรรมการวิจัย
  5. 5. ส่งเสริมและถ่ายทอดความรู้เพื่อใช้ประโยชน์
  6. 6. ส่งเสริมและสนับสนุนการพัฒนา บุคลากรด้านการวิจัยและนวัตกรรมและการให้รางวัล ประกาศเกียรติคุณ หรือยกย่องบุคคลหรือ หน่วยงานด้านการวิจัยและนวัตกรรม

โดยผมชี้ให้ที่ประชุมเห็นว่า หน้าที่ตามข้อ ๖   สามารถตีความคุณค่าให้สูงขึ้นว่า เป็นการสื่อสารสังคม ให้สังคมไทยเห็นคุณค่าของการลงทุนสนับสนุน ววน.    ซึ่งจะนำไปสู่การแสดงประชามติต่อนักการเมืองให้มีนโยบายสนับสนุนทรัพยากรแก่ระบบ ววน.       

ก่อนจบ ที่ประชุมได้ข้อสรุปแนวทางประเมิน ๖ ประการ ได้แก่

  1. 1. ใช้กระบวนทัศน์เชิงบวก    มองเป้าหมายหลักที่การ transform องค์กร    ให้ทำหน้าที่หลักได้อย่างมีประสิทธิผล และประสิทธิภาพ
  2. 2. เน้นการมีส่วนร่วมของคนใน สวช. และหน่วยงานอื่นๆ ในระบบ ววน.
  3. 3. มีการเทียบเคียง (benchmarking) ผลการดำเนินงาน กับหน่วยงานที่ทำหน้าที่คล้ายกัน
  4. 4. เน้นเป้าหมายเพื่อการเรียนรู้ร่วมกันของหลายฝ่าย คือ ฝ่าย สวช., คณะกรรมการกำกับการประเมินฯ,  ทีมเก็บข้อมูล,  และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในระบบ ววน.
  5. 5. เน้นประเมินความร่วมมือกับหน่วยงานอื่นๆ ในระบบ    เพื่อผลงานและผลกระทบของระบบ ววน. ต่อการพัฒนา และ transform ประเทศ สู่ประเทศรายได้สูงสังคมดี
  6. 6. คำนึงถึงความเป็นพลวัตของระบบ ววน.  ที่เป็นสภาพแวดล้อมในการทำงานของ สวช.  

ความยิ่งใหญ่ของผลการประชุมคณะกรรมการกำกับการประเมินฯ สวช.    คือการมีมติให้การประเมินนี้แยกจากการประเมินหน่วยราชการตามปกติของ กพร.   ที่เป็นการประเมินผลงาน    แต่การประเมินนี้เป็นการประเมิน organization transformation

วันที่ ๑๓ กรกฎาคม ๒๕๖๓  จะมีการนำเรื่องนี้เข้าสู่การพิจารณาของคณะกรรมการขับเคลื่อนการปฏิรูปการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม    ประเด็นที่ผมจะจับตาคือ ประเมินอะไรบ้าง หรือทีมเก็บข้อมูลจะเก็บข้อมูลอะไรบ้าง    ส่วนที่ผมเกรงจะถูกมองข้ามคือข้อมูลเกี่ยวกับการจัดการ organizational transformation    โดยเฉพาะอย่างยิ่งเรื่องการพัฒนาหรือยกระดับสมรรถนะ ที่เรียกว่า reskilling  

วิจารณ์ พานิช        

๑๑ ก.ค. ๖๓ 

 630813, อว., กระทรวง อว., วิพากษ์ยุทธศาสตร์การวิจัยและนวัตกรรมแห่งชาติ, M&E, การประเมิน, การประเมิน สวช., DE, Development 

บันทึกนี้เขียนที่ GotoKnow โดย  ใน สภามหาวิทยาลัย



ความเห็น (0)