ในยุคที่เศรษฐกิจรัดตัว กระบวนการทางธรรมชาติคือแม่แบบแห่งความพอเพียงพอดีทั้งสิ้น ท่านเคยสังเกตรังนกไหมครับ ไม่ว่าจะเป็นนกกระจิบ นกกระจาบ นกกางเขน หรือนกอื่นๆล้วนแต่ทำรังแต่พอดีพอเหมาะแก่ครอบครัวนกทั้งสิ้น ผมไม่เคยเห็นรังนกที่มีรูปร่างประหลาดใหญ่โตเท่าสุ่มไก่ เห็นมาอย่างไรเดี๋ยวนี้ก็มีขนาดอยู่อย่างนั้น แสดงว่าวิถีแห่งสังคมนกไม่ค่อยจะเปลี่ยนแปลงมากนัก
ตรงกันข้ามกับตึกรามบ้านช่องของมนุษย์ ต่างแข่งกันออกแบบสร้างแปลกใหม่ใหญ่โตแถมยังพิลึกกึกกืออีกด้วย บางแห่งบริษัทรับเหมาก่อสร้างขี้โกง กินหิน กินกรวด กินทราย กินเหล็ก บ้างก็ต่อเติมด้วยความละโมบ อาคารรับน้ำหนักไม่ไหวพังลงมา ทับคนที่อยู่อาศัยแบบแต๊ดแต๋ยังกะกล้วยปิ้ง
ข่าวขายขี้หน้าไปทั่วโลกตอนนี้ ก็คือสนามบินสุวรรณภูมิ มีเกียรติประวัติว่า สร้างนานที่สุดในโลก แพงที่สุดในโลก คุณภาพชุ่ยที่สุดในโลก โกงกันสะบั้นหั่นแหลกที่สุดในโลก มีอายุใช้งานสั้นที่สุดในโลก นี่คือเครื่องหมายการที่ทำงานโดยไม่ไร้คุณธรรม ไม่มีความพอเพียงในกมลสันดาน เลวยิ่งกว่านกกระจิบกระจาบเสียอีก ไปสังเกตดูเถอะไม่มีนกตัวไหนหรอกที่จะคอรัปชั่นวัสดุก่อสร้างรังของตนเอง ในโอกาสที่ผมและสมาชิกมหาชีวาลัยอีสาน จะสร้างวิถีไทยหัวใจพอเพียงเชิงประจักษ์ขึ้นในพื้นที่12ไร่ โจทย์ในทางKM. ..เราจะเอาความรู้อะไรใส่ลงไปในพื้นที่ แห่งนี้
1. ด้านภูมินิเวศ
2. ด้านสร้างเสริมระบบนิเวศ
3. ด้านการออกแบบสถาปัตย์บ้านเรือนอยู่อาศัยแบบไทอีสาน
4. ด้านการความมั่นคงด้านอาหาร
5. ด้านการทะนุบำรุงดิน ป่าไม้
6. ด้านการจัดการน้ำ
7. ด้านการจัดการแสง
8. ด้านการเลี้ยงปศุสัตว์
9. ด้านทำนา ทำสวน ทำไร่
10. ด้านหัตกรรม
11. ด้านแปรรูป และถนอมอาหาร
นั้นก็หมายความว่า ถ้าเราจะลงมือสร้างพื้นที่เศรษฐกิจพอเพียง ตามความเห็นความต้องการของเรา จำเป็นอย่างมากที่จะต้องมีความรู้ในศาสตร์และสาขานั้นๆ ในสถานภาพอย่างผมนี่ละ จะไปแสวงหาความรู้ได้จากที่ไหน ขอบริจาคความรู้จากชาวบล็อกได้ไหมครับ มีใครอยากช่วยสร้างบ้านที่อยู่เย็นเป็นสุขให้ผมบ้างไหมครับ
บ้านในฝันเป็นอย่างนี้ครับ
1. แบบบ้าน:สร้างแบบบ้านเรือนไทอีสานหลังคาจั่วแหลม
2. เป็นบ้านไม้ใต้ถุนสูง
3. วัสดุก่อสร้างใช้ไม้เป็นส่วนใหญ่
4. มีชานบ้านนั่งอาบแดดตอนเช้า นั่งชมดาวตกยามราตรีกาล
5. ลดความร้อนแสงภายนอกด้วยการ ปลูกไม้บังร่มเงา
6. ลดอุณหภูมิในบ้านด้วยการต่อไอน้ำหมอก มีพัดลมช่วยบ้าง
7. ลดความหนาวเย็นด้วยฉนวนอิฐดินซีเมนต์
8. มีมุมเตาผิงก่ออยู่คนละด้านกับห้องครัว
9. หน้าต่างเป็นบานเกล็ดไม้
10. ทำเป็นหลังๆเลื่อนมาต่อกันได้ ขยาย ปริมาณ
ได้ตามความจำเป็น
11. เป็นบ้านขนาด2ห้องนอน2ห้องน้ำ1ห้องรับแขก1ห้องครัว1ห้องเก็บของ
12. ทางเดินเท้าปูด้วยอิฐมอญคดเคี้ยวตามมุ่มที่มีไม้หอม ไม้ผักยืนต้น ได้ดอก ไม้ประดับ และไม้สมุนไพร
13. มีแปลงผักล้มลุกตามฤดูกาล ผักสลัด มะเขือเทศ มะเขือพวง มะเขือเปราะ มะเขือยาว พริกหยวก พริกอุจาระหนู พริกชี้ฟ้า โหระพา บล็อกเคอรี่ กระหล่ำปลี ผักกาด คะน้า ผักบุ้ง ผักชี แมงลัก กะหล่ำดอก ปวยเล้ง กวงตุ้ง คื่นฉ่าย โมโลเฮยะ ถั่วฝักยาว กระเจี๊ยบเขียว หน่อไม้ฝรั่งฯลฯ
14. มีแปลงปลูกไม้เลื้อย น้ำเต้า ฟักทอง แตงโม แตงไทย แคนตาลูป เสาวรส กระเจี๊ยบ
15. มีแปลงปลูกไม้ผล มะม่วง มะละกอ ขนุน น้อยหน่า อินทผาลัม มะเดื่อญี่ปุ่น กล้วยหอม กล้วยน้ำหว้า
16. มีกรงตับเลี้ยงไก่ไข่ 30 ตัว
17. มีแปลงหญ้ากินี่รูซี่ อุบลพาสพาลั่ม ไว้ตัดเลี้ยงนกกระจอกเทศ ที่จะกั้นกรงให้อยู่ด้านนอก พอมองเห็นนกเดินท่อมๆ
18. ไม้ยืนต้นเอากล้วยไม้ไปฝากไว้ โคนต้นปลูกพริกไทย ดีปลี บุก กลอย มันมือเสือ และสมุนไพร กราวเครือขาว ขมิ้นชัน ไพล ฟ้าทะลายโจร
19. ช่วยเติมหน่อยดีไหมครับ
เรียนครูบาที่เคารพ
ด้วยความเคารพค่ะ
มีห้องน้ำแบบอาจารย์ว่า มีต้นไม้อยู่กลางห้องน้ำ ชักโครกแอบไว้ด้านหนึ่ง เป็นบ้านนักศึกษาพัก แต่หลังใหม่นี้น่าสนใจที่อาจารย์แนะนำ ขอบคุณครับ จะบอกฝ่ายสถาปนิก ว่าสถาปนึก ช่วยออกแบบดังนี้
สวรรค์บนดินแท้ ๆ ครับ ครูบา
อยากย้ายบ้านไปอยู่ใกล้ๆครูบาจังเลยค่ะ
หลังคา บางส่วนควรทำแบบกระจกใส เพื่อให้แสงแดดส่องเข้ามาได้บ้างในตอนกลางวัน จะช่วยให้บ้านอุ่นขึ้น และมองเห็นแสงจันทร์ในตอนกลางคืน ที่สำคัญประหยัดไฟฟ้าด้วยค่ะ
ด้วยความเคารพ
แลฝากสองฝั่งน้ำ นนทบุรี
เดียรดาษสวนศรี เสียดซ้อน
สุมาลย์-สุมาลี รสรื่น
แลเล่ห์ชูช่อซ้อน ชดช้อยบูชา
ลอยเลื่อนเคลื่อนนาวา ชมบุปผา ริมสาคร
ดอกช่อ อรชร ส่งเกสร เสาวคนธ์
มะลิเล่ห์พระพุทธ ขาวบริสุทธิ์ ทั่วสกนธ์
นางแย้มทรงแย้มยล สัตว์ทุกข์ทนให้พ้นภัย
ลำดวนหอมกลิ่นหอม จะโน้มน้อมแนะนำไป
ใหชื่นระรื่นใจ น้ำพระทัยพระทรงธรรม
ประยงค์ทรงประโยชน์ ที่พระโปรด ประทานคำ
รู้หลักแล้วชักนำ ให้เป็นธรรมอยู่สำราญ
บุนนาคเป็นนาคเนื้อ สุวรรณเจือแจกเจือจาน
เป็นช่างผู้ชำนาญ ทรงประทานสามัคคี
สายหยุดหยุดชะแง้ เหมือนลงแลร่วมยินดี
ชวนกันอัญชุลี พระชินศรีที่ทรงบุญ
พิกุลฉุนกลิ่นกลบ หอมตลบอบพระคุณ
เมตตาและการุณ ทรงเกื้อหนุนค้ำจุนใจ
สารภีสีเหลืองสด ก็ปรากฏสีสดใส
พระองค์ทรงสีไกล ทรงแผ่ไปในโลกา
ทานตะวันทันรับแสง พระแสดงแจ้งธรรมา
ล้ำเลิศเกิดปัญญา ด้วยศรัทธาที่เบิกบานฯ
(กาพย์เห่เรือ ตอนเห่ชมดอกไม้ บทประพันธ์ของนายฉันท์ ขำวิไล)
ตอบเพื่อนบ้าน ที่ชื่อ อ.อ้อย
"บ้านเรือนเคียงกัน แอบบมองทุกวันเลยเชียว"
ผมก็จะแอบชะเง้อดูสิครับ
ถ้า..ครูอ้อยอยู่บ้าน ผมก็จะแวะไปเรียนภาษาอังกฤษด้วย แต่ตอนนี้ก็ยิ่งกว่าฝาบ้านติดกันเสียอีกครับ อนุภาพของบล็อกทำให้เราพบกันได้เสมอ คิดถึงมากก็เข้าไปค้นอ่านที่เพื่อนบ้านเขียนย้อนหลังไว้ ผมอ่านของเพื่อนๆเสมอ แต่ไม่บอกว่าตอนไหน อ่านๆๆ และอ่าน เพราะกำลังเรียนหนังสือ โดยเฉพาะวิชา แฮะๆศาสตร์ เรียนยากที่สุด!
อ.รัตติยา ครับ
มุมที่ว่านี้เราเรียกว่าหอดูดาว เมื่อเตือนมาก็ปักหมุดลงไปแปลนแล้ว อาจจะทำโล่ง กว้าง นอนดูดาว ครูจะเอาไฟฉายส่องไปบนท้องฟ้าแล้วอธิบาย
" โน่นแน่ แม่หนูรัศมี มีดาวดวงโตกระพริบไหว"
"ทางนี้มีดาวลูกไก่"
"โน่นไง ดาวไถ ดาวสิงห์โต"
"อ้าวทางนี้ มีดาวเหนือ"
..เราจะเอาท้องฟ้าว่าเป็นตำราเรียนและห้องเรียน นักเรียนนอนเรียงล่ายซ่าย มีไฟฉายคนละดวง ส่องททิศที่ดาวอยู่ แล้วถาม บางคนอ่านจะทวงขอให้เล่านิทานปะรำปะรา อาจารย์อาจจะแหล่เพลงดาวลูกไก่ ให้น้ำตาซึมกันทั้งคืนก็ได้นะครับ
วิชาอื่น นั่งเรียน แต่วิชานี้นอนเรียน คุณหลานๆผมอาจจะชอบก็ได้นะครับ เรามีอาจารย์ดาว สอนเรื่องดาวสนุกมาก
อ.ขจิต
มาเอาความฝันมาฝังลงในหลุมปลูกต้นไม้ ดอกฝันก็จะบานสะพรั่งให้เห็น เราจะทำให้ฝันเป็นจริงเท่าไหร่ ยังไง ก็ได้ สบายมาก
อ.บัว ครับ
ยังไม่ได้ไปขอบคุณเลย ที่มาลุยปูสนามพื้นรอบอาคาร ในแปลนใหม่นี้ ไปดูแบบที่ดาดูนมาแล้ว เราจะเอาอิฐแดงปูเป็นทางเดินคดเคี้ยว ข้างทางเดินจะปลุกผักนานาชนิด ชมไปเด็ดไป ถึงปลายทางเต็มตะกร้าพอดี
ตัวอย่างในภาพ เขาปูตรงๆเป็นทางเดิน แต่เราจะทำเป็นทางชมสวน
ข้อที่อาจารย์จอง ได้เลย ข้อที่ 12. ทางเดินเท้าปูด้วยอิฐมอญคดเคี้ยวตามมุ่มที่มีไม้หอม ไม้ผักยืนต้น ได้ดอก ไม้ประดับ และไม้สมุนไพร
อ.ลูกหว้า
ช่วยเติมข้อที่19 มีมุมสำหรับปลูกพรรณไม้ในวรรณคดีซึ่งคนรุ่นหลังไม่รู้จักแล้ว
ชอบใจมากที่มีคนช่วยออกแบบฝันใส่บ้านหลังนี้
อาจารย์หว้า..เกริ่นแนวคิดมา ก็ขอต่อความคิด ฝ่ายออกแบบเขาจะสำรวจผังต้นไม้ ชนิด คุณสมบัติ ในแปลงเศรษฐกิจพอเพียง(สวรรค์บนดินตัวจริง) อ.วันพิชิต ตั้งชื่อเรืยก .. ก็มาคิดได้ว่า ไม้ดอกชนิดไหนยังไม่มีจะเตรียมไว้ ให้ญาติที่รักของผมปลูกเป็นที่ระลึก พอถึงเวลาออกดอกก็จะถ่ายภาพส่งไปให้ดูในบล๊อก หรืออาจจะเก็บดอกมาอัดแห้งส่งไปให้ดอมดม ดีไหมครับ (นี่เป็นวิชาคิดเป็นเรื่องเป็นราวศาสตร์เชียวนะหว้า)
อ้อ! มีวิชาของภาระตะบอกว่า กลิ่นจากดอกสะเดา หอมเย็นๆ สดชื่น มีตัวยาที่ทำให้คนเราแข็งแรง มีภูมิต้านทาน ตรงกันข้ามกับดอกมะขาม จะปล่อยพิษทำให้เราอ่อนแอได้
ถ้ามีต้นสะเดาช่วงนี้ กำลังออกดอกสะพรั่งเสียด้วยสิ เอาเก้าอี้ผ้าใบกาง นั่งๆนอนๆอ่านหนังสือ ความจำอาจจะแว๋ววับมากขึ้นก็ได้นะอาจารย์..หรือจะนั่งๆนอนๆเฝ้ามิเตอร์ก็จะได้ประโยชน์หลายอย่าง แฮะๆๆ
อาจารย์ ตามรอยพ่อได้ดีมากเลยครับ อยากภาวนาให้สังคมไทยมีแบบอจารย์สัก 16 ล้านเสียงครับ ขอให้กำลังใจและขอให้สุขภาพแข็งแรงนะครับ
อ. หนิง ครับ
ตารางดูงาน มหาชีวาลัยอีสาน
วันที่ 16-17-18 มีนาคม ถูกมหาวิทยาลัยองลงกรณ์ จองไว้เมื่อต้นปีแล้วครับ จะมีนักศึกษาอาจารย์มา 60 ชีวิตมาเยี่ยมยาม
คณะของคุณหนู อาจารย์หนิง เลื่อนขึ้น-ลง ได้ไหมครับ ขอทราบด่วนนะครับ เพราะมีคณะอื่นมารอบัตรคิวยาว
เรามีงานอบรมประจำ และสัญจร เข้ามาตลอด แต่จะเว้นวรรคไว้ให้ญาติชาวบล็อกเป็นอันดับแรก เพียงแต่ต้องปรับแผนเข้าหากันครับ,
[บ้านมีบันใดไม่เกินสามขั้น เพราะคนอยู่เริ่มจะแก่ตัวลงเรื่อยๆ เดินขึ้นบ้านไปจะมีชานชลาให้นั่งรับลม มีเพิงเล็กๆ ยกพื้นวางหม้อดินใส่น้ำ กระบวยพร้อม ไว้รับแขก ข้างๆเพิงเล็กปลูกสะระแหน่ ต้นหอม ไว้รับน้ำหยดสุดท้ายจากกระบวยที่แขวนข้าวเสา
หลังคาสูงพอให้ไม้กวาดทางมะพร้าวเอื้อมกวาดหยากใย่ได้ถึงสำหรับคนตัวเตี้ยๆ ที่จะเตี้ยลงตามวัย
ห้องครัวขนาดไม่กว้างกว่าคน 5 คนจะเข้าไปช่วยกันจัดเตรียมอาหาร อยู่ด้านหลังบ้าน เปิดหน้าต่างโล่ง ให้กลิ่นอาหารที่ทำครัวโชยไปยั่วน้ำลายหนุ่มสาวที่อยู่บ้านใกล้ๆ และเด็กๆ ที่วิ่งเล่น
ห้องนอนโล่ง วางตั่งเตี้ยพอที่ขาสั้นๆจะวางลงถึงเวลาตื่น และพอที่จะล้มตัวลงนอนโดยไม่ปวดเมื่อยหลัง ปูลาดด้วยผ้าเนื้อแน่นไม่หนามาก เผื่อจะได้ลากออกไปผึ่งแดดได้ง่ายโดยไม่ต้องไหว้วานใคร
ห้องน้ำมีราวรอบห้องสำหรับคว้าจับกันลื่นล้มตามที่แข้งขาเริ่มไม่ตามใจเจ้าของ ปลูกต้นใบมะกรูดไว้ด้านนอกไว้ปลิดลูกมาแช่ในน้ำให้กลิ่นหอม
ไม่ต้องมีพัดลมก็ได้ ต้นไม้รอบบ้านก็เป็นแอร์ในตัวแล้ว
แฮะๆ...ลืมตัวค่ะ นึกว่าบ้านตัวเอง...
โดนใจทั้งหมดเลยครับ ขั้นบันไดไม่มี ทำเหมือนทางเดินในโรงพยาบาล แต่จะโค้งเคี้ยววนขึ้นไป มีราวจับ
ข้ออื่นๆฝ่ายออกแบบรับไปแกะความคิดของอาจารย์มาคลี่ดู ..โชคดีมากที่มีช่วงขอความคิดเห็นก่อนก่อสร้าง สมองที่นี่ยังกลวง รอให้อาจารย์มาเติมอีกนะครับ
วันเปิดบ้านเราจะนั่งรถวินส์แชร์ เรียงเป็นแถว มาตามถนนที่ปูอิฐ อาจจะเป็นข่าวไปทั่วโลกก็ได้นะครับอาจารย์ ผมจะเชิญอาจาราย์จันทรรัตน์ นี่แหละเจิมบ้าน เตรียมตัวแล้วยังครับ.
คงไม่ลืมดงดอกสะเล่เต๊ หรือดอกมหาหงส์ นะคะ… หอมที่สูด แม่ใหญ่ชอบเอามาทัดผม
ผมก็คิดจะสร้างบ้านในฝันเหมือนกันครับ
ที่จริงผมสร้างไปแล้วหนึ่งหลัง ก็เป็นฝันในสมัยนั้น
แต่พอมาสักพักความฝันก็เปลี่ยนไปตามสถานการณ์ของวัย ทรัพยากร และสิ่งแวดล้อมครับ
คิดว่าไม่นานผมจะสร้างให้ได้
ตอนนี้กำลังรวบรวม "ทุน" ครับ
ที่ฝากกองไว้ที่สวนครูบาก้เป็น "ทุน" ส่วนหนึ่งครับ
และจะค่อยๆหาทุนไปเรื่อยๆครับ