" แต่ผมก็มีความยินดีเป็นอย่างยิ่ง ที่จะได้มีโอกาสไป ลปรร.ในครั้งนี้กับเพื่อนๆ ชาวกรมอนามัย อย่างน้อยพวกเราก็จะได้ร่วมพลังกันเป็นส่วนหนึ่งในการช่วยขับเคลื่อนประเทศไทยให้เป็นสังคมแห่งการเรียนรู้ครับ "

          พรุ่งนี้ผมจะต้องเดินทางไปจังหวัดกาญจนบุรี เพื่อร่วมงานKMของกรมอนามัย 19-20 กรกฎาคม ณ โรงแรมเฟลิกซ์ ริเวอร์แคว รีสอร์ท ซึ่งได้รับการประสานงานจากพี่ศรีวิภา ประเด็นที่จะต้องไปเล่า ร่วมกับครูนงเมืองคอนเพื่อ ลปรร.กับชาวกรมอนามัยก็คือ

  • วิธีเลือกและดึงประเด็นสำคัญจากเรื่องเล่า
  • การบันทึกเรื่องเล่าให้น่าสนใจ และ
  • การนำเสนอเรื่องเล่าผ่านทาง Web blog

          ผมอยู่ร่วมได้ในวันที่ 19 ส่วนครูนงเมืองคอนอยู่ทั้ง 2 วัน บันทึกนี้เลยลองอุ่นเครื่อง โดยการนำเทคนิคการจับประเด็นของคุณสายัณห์ ปิกวงค์ คุณอำนวยยอดเยี่ยมแห่งเดือนเมษายน 2549 ของ สคส. ซึ่งอยู่ในทีมงานเดียวกันที่สำนักงานเกษตรจังหวัด คุณสายัณห์ ได้บอกเทคนิคพอสรุปได้ดังนี้ครับ

          การจับประเด็น มีสิ่งที่ต้องคำนึงถึงในการทำหน้าที่เป็นผู้อำนวยความสะดวกในการเรียนรู้ (Facilitator) ควบคู่ไปกับการจับประเด็น หรือทำหน้าที่บันทึกจับประเด็นเพียงอย่างเดียว สิ่งสำคัญที่ว่านั้นก็คือ

          1) การเตรียมการก่อนการทำหน้าที่จับประเด็น

  • ดู สถานที่ว่าจัดที่ไหน เป็นเวทีลักษณะใด การประชุม การลปรร.หรือประชุมเชิงปฏิบัติการ ฯลฯ
  • ต้องรู้เป้าหมาย/วัตถุประสงค์หลักๆ คืออะไรบ้าง
  • ดู จำนวนบุคคลเป้าหมายที่จะเข้าร่วม มีกี่คน ความรู้เดิม ฯลฯ
  • ดูว่า มีวัสดุอุปกรณ์ที่เราจะต้องใช้ / ที่เรามีอยู่
  • ดูว่า จะใช้เทคนิคใดหรือเครื่องมือที่จะใช้ในการจับประเด็นหรือข้อมูลที่จะออกมาจากผู้เข้าร่วม

          (1) ใช้คำถามรำประเด็น (กรณีทำหน้าที่Facilitator ควบคู่กับการจับประเด็น) (2) ใช้แผนภูมิความคิด (3) แบบโฟลชาร์ท (4) แผนภูมิก้างปลา (5) แผนภูมิต้นไม้ (6) คำสำคัญๆ และ (7) บัตรคำ

          2) ขั้นดำเนินการจับประเด็น

     A สิ่งแรกที่ต้องนำมาประกอบการจับประเด็น คือ สิ่งที่เห็นและเป็นอยู่ในขณะนั้น เช่น ต้องรู้ว่ารูปแบบขอบกลุ่มเป้าหมาย ลักษณะหรือวิธีการในขณะนั้นคืออะไรกันแน่ เช่น การประชุม หรือการประชุมเชิงปฏิบัติการ การสนทนากลุ่ม การอภิปรายคณะ เป็นต้น

     B การตัดสินใจออกแบบ โดยตัดสินใจว่าจะใช้เครื่องมืออะไร เพราะว่าแต่ละเครื่องมือ ผู้ที่จะทำหน้าที่จับประเด็นต้องเคยมีประสบการณ์ในการใช้มาก่อนแล้วพอสมควร ต้องรู้จุดเด่นจุดด้อยของเครื่องมือ

     C ดำเนินการจับประเด็น ดำเนินการจับประเด็นเพื่อให้ได้เนื้อหาครบทั้ง 3 ส่วน คือ

  • ส่วนนำ ส่วนเนื้อหา ส่วนสรุป หรือ
  • จับประเด็นหลัก ประเด็นรอง ประเด็นเสริม หรือ
  • ประเด็นหลัก ประเด็นรอง และประเด็นย่อย

          นี่เป็นเทคนิคการจับประเด็นที่คุณสายัณห์ เรียบเรียงอย่างรวดเร็ว เพื่อนำมาให้ผมได้อุ่นเครื่องก่อนการร่วมไป ลปรร.กับเพื่อนกรมอนามัย และชาว Gotoknow.org ที่แวะมาเยี่ยมเยียน

          สำหรับเทคนิคของผมก็ไม่แตกต่างไปจากคุณสายัณห์มากนัก แต่วันนี้ยังไม่บันทึกเดี๋ยวจะไม่สนุก เอาไว้กลับมาแล้วจะเรียบเรียงเป็นบันทึกไว้บนบล็อกต่อไป ส่วน 3 ประเด็นที่ผมได้รับการบ้านมาจากพี่ศรีวิภา ต้องยอมรับกันตามตรงว่ายังไม่เคยได้ ลปรร.ที่ไหนครบทั้ง 3 ประเด็นนี้มาก่อน ดูเหมือนไม่ยากแต่ก็ไม่ง่าย

         " แต่ผมก็มีความยินดีเป็นอย่างยิ่ง ที่จะได้มีโอกาสไป ลปรร.ในครั้งนี้กับเพื่อนๆ ชาวกรมอนามัย อย่างน้อยพวกเราก็จะได้ร่วมพลังกันเป็นส่วนหนึ่งในการช่วยขับเคลื่อนประเทศไทยให้เป็นสังคมแห่งการเรียนรู้ครับ "

 บันทึกมาเพื่อการ ลปรร.ครับ

วีรยุทธ สมป่าสัก