นำผีเสื้อมาโชว์อีกแล้ว อย่าเพิ่งเบื่อนะคะ ด้วยตั้งใจจะนำภาพผีเสื้อสุดสวย แจ่มแจ๋วจริงๆ ที่ได้รับจาก คุณแจ๋ว jaewjingjing เป็นผีเสื้อกะทกรกธรรมดา แต่สวยเริดมากมาให้ชมกัน และฝนที่มาเยือนทำให้เถากะทกรกฝั่งตรงข้าม ออกดอกเป็นแถวยาวสีขาวเตะตา จนต้องให้ป้าน้อยพายเรือไปเก็บภาพ แต่ต้องใช้วิธีดึงมายาวสักศอก เพราะพยายามยืนในเรือถ่ายภาพแล้วเกือบตกน้ำ

วันนี้เลยมีเรื่องมาเล่าให้ท่านผู้อ่านได้ผ่อนคลาย สบายๆอยู่บ้านอ่านบล็อก ในช่วงวันหยุดยาว

ขอขอบคุณคุณแจ๋วอีกครั้งไว้ ณ ที่นี้ ที่ใจดีอนุญาตให้นำภาพมาแบ่งปันกันในบันทึกนี้ค่ะ

  • นี่คือ ผีเสื้อกะทกรกธรรมดา มีชื่อภาษาอังกฤษว่า Leopard Lacewing เป็นผีเสื้อในวงศ์ขาหน้าพู่ ความยาวเมื่อกางปีกคือ ราวๆ ๘-๙ เซนติเมตรหน่อยๆ

  • ผีเสื้อกะทกรกธรรมดานี้ไม่ธรรมดา เพราะมีลวดลายสวยงามสมชื่อที่หากแปลเป็นไทยก็ คือ เสือดาวปีกลายลูกไม้ ให้ดูที่ขอบปีกซึ่งเป็นลายซิกแซกสีขาว เหมือนมีชายเป็นลูกไม้ และที่น่าสนใจคือลวดลายสีแดงสดที่โคนปีกด้านท้องของผีเสื้อนั้นเป็นสิ่งเตือนศัตรูนักล่าพวกนกหรือกิ้งก่า ว่ามันมีพิษสะสมไว้ในตัว หากมายุ่งไม่รับรองความปลอดภัย ตำราบอกว่าเพศผู้มีพื้นปีกเป็นสีน้ำตาลส้ม (อย่างตัวในภาพนี้) แต่เพศเมียมีสีน้ำตาลเทา
  • เป็นผีเสื้อที่พบเห็นได้ง่ายทั่วไป และพบตลอดปี โดยเฉพาะตามทุ่งหญ้า ชายป่า สวนธารณะ
  • ตัวเต็มวัยหรือผีเสื้อที่เราเห็นสวยๆนี่แหละ ชอบตอมดอกไม้ โดยเฉพาะดอกผกากรอง และดอกโมกก็คงเป็นของโปรดอีกชนิดดังในภาพ เมื่อเป็นตัวหนอนชอบกินพืช คือ กะทกรก (Passiflora foetida) อีนูน หรือ ผักสาบ (Adenia viridiflora) ในวงศ์ Passifloraceae และชะมด (Hibiscus surattensis) ในวงศ์ ชบา (Malvaceae)
  • เป็นผีเสื้อที่พบเห็นทั่วไปในพื้นที่ที่เป็นแผ่นดินใหญ่ ทั้งภาคเหนือ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ภาคกลาง และภาคตะวันออก แต่เป็นผีเสื้อหายากในคาบสมุทร และ ภาคใต้ของไทย น่าสงสารที่วงจรชีวิตสั้น ประมาณ ๒๐-๓๐ วันเท่านั้น

(ข้อมูลวิชาการจากhttp://www.dnp.go.th/FOREMIC/Entomology/BF_watching/Butterfly)

 

  •  ผีเสื้อกะทกรกธรรมดา นี้ ไม่เคยมาให้เห็นที่บ้านผู้เขียนเลย แม้ว่าฝั่งแม่น้ำตรงข้ามบ้านมีเถาต้นกะทกรกเจริญงอกงามดีมาก เลยขอนำสิ่งที่มีมาแบ่งปัน คือภาพดอกและผลกะทกรก

  • กะทกรกนี้สมัยผู้เขียนเป็นเด็กบ้านนอกชอบเดินเที่ยวไปกับพี่ๆน้องบ้าง เพื่อนๆบ้าง ทุกคนรู้จักและสนุกที่จะมองหาลูกกะทกรก ที่คนเมืองกาญจน์เราเรียกว่า เงาะป่า (คนอยุธยาก็เรียกอย่างเดียวกัน ป้านวลบอก) โดยเราจะเก็บกินผลที่สุกเป็นสีส้มทองอร่าม รสเปรี้ยวๆหวานๆชุ่มคอ

ขอยกข้อมูลของกะทกรกที่ค้นพบมาให้อ่านกันนะคะ

ชื่อพื้นเมือง : กระโปรงทอง (ภาคใต้), เครือขนตาช้าง (ศรีสะเกษ), ตำลึงฝรั่ง (ชลบุรี), เถาสิงโต เถาเงาะ (ชัยนาท), ผักแคบฝรั่ง (ภาคเหนือ), หญ้ารกช้าง (พังงา), กะทกรก (ภาคกลาง), ผักขี้หิด (เลย), เยี่ยววัว (อุดรธานี), ละพุบาบี (มลายู-นราธิวาส, ปัตตานี), หญ้าถลกบาต (พิษณุโลก, อุตรดิตถ์)


ชื่อวิทยาศาสตร์ : Passiflora foetida L.


ชื่อวงศ์ : PASSIFLORACEAE


ชื่อสามัญ : Stinking Passion Flower


ลักษณะ : ไม้เถาเนื้ออ่อน มีมือเกาะ ใบป้อม เรียงสลับ แผ่นใบเว้าเป็น 3 หยัก มีขน ใบประดับเป็นฝอย มีต่อมอยู่ที่ปลาย ดอกเดี่ยว ออกตามง่ามใบ กลีบดอกด้านนอกสีเขียวอ่อน ด้านในสีขาว มีกะบังรอบเป็นเส้นฝอย สีขาวโคนสีม่วงเรียงกันเป็นรัศมี ผลค่อนข้างกลม มีใบประดับหุ้ม เมื่ออ่อนสีเขียว สุกแล้วเปลี่ยนเป็นสีเหลืองอมส้ม เมล็ดมีเนื้อหุ้มลักษณะคล้ายเมล็ดแมงลักแช่น้ำ รสหวานปะแล่มๆ ทุกส่วนของพืชนี้เมื่อขยี้หรือทำให้ช้ำจะมีกลิ่นเหม็นเขียว


ประโยชน์ : นำมาปลูกเป็นพืชคลุมดินและทำปุ๋ยหมัก เนื่องจากมีกลิ่นเหม็นเขียวจึงป้องกันไม่ให้สัตว์มาทำลายได้ ยอดอ่อนต้มกินได้


โทษ : ผลอ่อนเป็นพิษเพราะมี cyanogenetic glucoside เปลือกผล เมล็ด และใบมีสารที่ไม่คงตัว เมื่อสารนี้สลายตัวจะให้ acetone และ hydrocyanic acid ซึ่งสารตัวหลังนี้เป็นสารพิษ ทำให้เม็ดโลหิตแดงขาดออกซิเจน ผลทำให้เกิดการอาเจียน

(ข้อมูลจาก http://www.rspg.thaigov.net/plants_data/plantdat/passiflo/pfoeti_1.htm )

 

บางตำราบอกว่าใช้เป็นสมุนไพรได้ โดย นำเปลือกมาต้ม ใช้ไอน้ำรมแผลที่เน่าเปื่อย ทำให้แผลแห้ง เมล็ด นำมาตำให้ละเอียดผสมกับน้ำส้ม (ไม่บอกว่าน้ำส้มคั้นหรือน้ำส้มสายชู) แล้วทำให้อุ่นเอาไปทาท้องเด็ก แก้อาการท้องอืดเฟ้อ รากใช้ต้มน้ำดื่ม แก้ไข้ได้

 

ผู้เขียนก็เพิ่งทราบที่นี่แหละค่ะว่า ผลอ่อนนั้นเป็นพิษ แต่พวกเราเด็กๆไม่เคยมีใครเก็บผลอ่อนมากินเลย เพราะมันไม่มีรสชาติเอาเสียเลย แถมเหม็นเขียว สมชื่อ Stinking Passion Flora  แต่ผลสุกนั้นไม่มีอันตราย เก็บกินอยู่หลายปี ก็ยังอยู่มาได้ถึงบัดนี้

 

ติดค้างว่าจะนำภาพจากงานหัตถศิลป์สยามนิรมิตเมืองมาลงให้ชม แต่มาตื่นตาตื่นใจกับภาพผีเสื้อกะทกรกธรรมดา และ เผอิญดอกกะทกรกก็กำลังงามเสียด้วย และยังต้องผลัดไปก่อน เพราะตอนหน้าเตรียมภาพปาร์ตี้ผีเสื้อวางไข่ ที่เพิ่งเก็บภาพได้เมื่อเช้านี้เอง น่าตื่นเต้นค่ะอยากให้ได้ชมกัน

(ขออภัยที่ขนาดตัวอักษรข้างบนอ่านยาก พิมพ์ในเวิร์ดพอก็อปปี้มาแล้วปรับไม่ได้ค่ะ)