ขงจื๊อ ได้รับการยกย่องว่าเป็นครูผู้ยิ่งใหญ่แห่งแผ่นดินจีน

อันเนื่องมาจากการเปิดสถาบันขงจื๊อของมหาวิทยาลัยมหาสารคาม เมื่อวันที่  ๒๕  ธันวาคม  ๒๕๔๙  ที่ผ่านมา ในฐานะชาวประชาของ มมส และความชื่นชอบโดยส่วนตัวต่อแนวคิดของปราชญ์ขงจื้อก็อดที่จะประมวลเกร็ดความรู้เล็ก ๆ น้อย ๆ มากำนัลผู้อ่าน ซึ่งอาจจะไม่แปลกใหม่  แต่ก็ยังยืนยันว่าควรค่าต่อการแลกเปลี่ยน – เรียนรู้

๑.      ขงจื๊อ  ได้รับการยกย่องว่าเป็นครูผู้ยิ่งใหญ่แห่งแผ่นดินจีน  เกิดในรัฐหลู่ (ปัจจุบัน คือ มณฑลชานตุง)  โดยชานตุงยังคงได้รับการเชื่อและศรัทธาว่าเป็น “ดินแดนศักดิ์สิทธิ์”

๒.     ปรัชญาคำสอนของขงจื๊อ  มุ่งเน้นแนวคิดที่สำคัญ  อาทิ

๒.๑  หลักมนุษยธรรม  เป็นต้นว่า

       “เฉพาะผู้ซึ่งมีมนุษยธรรมเท่านั้นจึงจะรู้ว่าใครเป็นคนน่ารัก และใครเป็นคนน่าชัง”

       “ผู้นำที่ปกครองรัฐด้วยคุณธรรม  เปรียบเสมือนดาวเหนือซึ่งสถิตอยู่ ณ ที่เดิม ขณะที่ดาวดวงอื่น ๆ หมุนรอบ”

        “บัณฑิตและผู้ซึ่งกอปรด้วยมนุษยธรรม จะไม่เสี่ยงชีวิตเพื่อการสูญเสียมนุษยธรรม แต่เขาจะยอมเสียสละแม้กระทั่งชีวิตเพื่อรักษามนุษยธรรมไว้”

๒.๒  หลักแห่งการศึกษา  เป็นต้นว่า

        “การศึกษาเล่าเรียน  ไม่มีการแบ่งชั้นวรรณะ”

        “เรียนโดยไม่คิดเป็นการสูญเปล่า คิดโดยไม่เรียนเป็นอันตราย”

        “ผู้ที่เกิดมาพร้อมกับความเฉลียวฉลาด  นับว่าประเสริฐสุดผู้ที่เกิดมาแล้วเฉลียวฉลาดโดยการศึกษา  นับว่าประเสริฐรองลงมา

        ผู้ที่เกิดมาแล้วศึกษาเพื่อให้หลุดพ้นจากความโง่  นับว่ารองลงมาอีก  สำหรับผู้ที่เกิดมาโง่แล้ว ยังไม่ปรารถนาจะศึกษานับว่าอยู่ต่ำสุด”

๒.๓  หลักการดำรงตนตามกาละและฐานะ  เป็นต้นว่า

       “พิธีรีตองแบบง่าย ๆ  ดีกว่าพิธีที่ฟุ่มเฟือย และในพิธีศพ ความเศร้าโศกเสียใจอย่างลึกซึ้ง สำคัญกว่าการไปร่วมพิธีเพียงชั่วครู่”

       “การตอบแทนกัน  จงอย่าปฏิบัติต่อผู้อื่นในสิ่งที่ไม่ต้องการให้ผู้อื่นปฏิบัติต่อท่าน”

       “ความซื่อตรงที่ปราศจากความประพฤติที่ดีงามนั้น กลายเป็นความน่ารำคาญ

       ความระมัดระวังที่ปราศจากความประพฤติที่ดีงามนั้น  กลายเป็นความขี้ขลาด

    ความกล้าหาญที่ปราศจากความประพฤติที่ดีงามนั้น  กลายเป็นความไม่อ่อนน้อม

     ความตรงไปตรงมาที่ปราศจากความประพฤติที่ดีงามนั้น  กลายเป็นความทะลึ่ง”

                   จาก :  หนังสือ คัมภีร์จีน

                               แปลและเรียบเรียง :  วุฒิชัย  มูลศิลป์