หากครูคิดว่าการสอนนักเรียน คือ การรับจ้างสอนเพื่อให้ตัวครูสุขสบาย การศึกษาของเด็กไทยก็คงตกอยู่ในวงจรอุบาทว์อย่างปัจจุบันนี้ต่อไป วิธีการแก้ไขปัญหาการศึกษาที่ดีที่สุด คือการพัฒนาครู

กลั่นประสบการณ์การบริหาร : จากแนวคิดสู่การปฏิบัติ

 

 

 

 

 

วิธีการแก้ไขปัญหาการศึกษาที่ดีที่สุด คือการพัฒนาครู 

 

แนวคิด สู่การปฏิบัติ  [๑]

Slide4hec

“ในโลกนี้ไม่มีอะไรจะยิ่งใหญ่ไปกว่าการสร้างคนให้เป็นนักสู้ เป็นผู้มีอุดมการณ์ในหัวใจ และนำไปใช้ให้เกิดประโยชน์แก่มนุษยชาติทั้งมวล” นี่คือแนวคิดที่เกิดจากการผลึกประสบการณ์จากผู้ที่ได้ชื่อว่าเป็นครูคนหนึ่ง

ในขณะเดียวกัน การสร้างคนไม่สามารถสร้างได้ด้วยการความรู้แต่เพียงอย่างเดียว การสร้างคนจะต้องสร้างจากประสบการณ์ที่ให้เขาได้เรียนรู้ด้วยการปฏิบัติจริง ที่เพียบพร้อมไปด้วยคุณงามความดี คุณธรรม จริยธรรมและสติปัญญาควบคู่กันไป

หลวงพ่อชา สุภัทโท แห่งวัดหนองป่าพง อำเภอวารินชำราบ จังหวัดอุบลราชขธานี ท่านสอนไว้ว่า “ปัญหาแก้ไม่ได้ด้วยการคิด แก้ไม่ได้ด้วยทฤษฏี แต่แก้ได้ด้วยการปฏิบัติ”

หลวงปู่หล้า เชมปัต วัดภูจ้อก้อ อำเภอนิคมคำสร้อย จังหวัดมุกดาหาร ท่านสอนไว้เช่นเดียวกันว่า “ถ้าพูดแล้วได้ดี จั๊กจั่น จิ้งหรีด เรไร ร้องทั้งวันทั้งคืนมันคงได้ดี ถ้าไม่พูดแล้วได้ดี วัวควายที่มันพูดไม่เป็น มันก็คงได้ดี ดังนั้นไม่มีใครอยู่เฉยๆแล้วได้ดี”

คำพังเพยสุภาษิตไทยกล่าวว่า “สิบปากว่าไม่เท่าตาเห็น สิบตาเห็นไม่เท่ามือคลำ สิบมือคลำ ไม่เท่าทำเอง”

John Dewey นักจิตวิทยาการศึกษาชาวอังกฤษ ก็ได้ตั้งทฤษฏีเรียนโดยการกระทำ (Learning By Doing)

พระราชบัญญัติการศึกษา พ.ศ. ๒๕๔๒ (๒๕๔๕) มาตรา ๒๔ (๑) – (๖) ก็บัญญัติให้ครูผู้สอนยึดผู้เรียนเป็นสำคัญ ดังนั้นสิ่งต่างๆ ที่ต้องการให้เด็กเป็น เด็กรู้จะต้องเกิดจากการนำเด็กได้ปฏิบัติจริง เด็กจึงจะเกิดการเรียนรู้ที่สนุกสนาน คงอยู่ได้นานยิ่งปฏิบัติมากยิ่งเกิดทักษะ ความชำนาญ ผลงานต่างๆ ของทุกโรงเรียน ล้วนเกิดจากการปฏิบัติทั้งนั้น

Bksn

หลักการพัฒนาครู

การศึกษาไทยทุกวันนี้มีปัญหารอบด้าน โดยเฉพาะคุณภาพการศึกษาที่ตกต่ำ ความประพฤติที่ก้าวร้าว การไม่รู้จักใฝ่เรียน ใฝ่รู้ ขาดระเบียบวินัยและปัญหาอื่นๆ อีกมากมาย ล้วนเป็นผลสืบเนื่องเกิดจากพฤติกรรมการสอนของครูทั้งสิ้น หากครูคิดว่าการสอนนักเรียน คือ การรับจ้างสอนเพื่อให้ตัวครูสุขสบาย การศึกษาของเด็กไทยก็คงตกอยู่ในวงจรอุบาทว์อย่างปัจจุบันนี้ต่อไป วิธีการแก้ไขปัญหาการศึกษาที่ดีที่สุด คือการพัฒนาครูและมีกระบวนการพัฒนาดังนี้

  • ระบบการบริหารของผู้นำ คือ ผู้อำนวยการโรงเรียนจะต้องมีภาวะผู้นำด้านคุณธรรมสูง ไม่มีการเล่นพรรคเล่นพวก ไม่ยุ่งเกี่ยวกับการเมือง ไม่แสวงหาผลประโยชน์ ทุกอย่างในโรงเรียนต้องโปร่งใส เป็นธรรม สามารถตรวจสอบได้ ผู้บริหารต้องเข้าหาครูก่อน ผู้บริหารต้องเป็นแบบอย่างของความดีงามถูกต้อง
  • ประชุมให้ความรู้ทางวิชาการ และติดตามงานการสอนตลอดจนปัญหาต่างๆของโรงเรียนสัปดาห์ละ ๑ ครั้งและทุกครั้งต้องพูดถึงคุณธรรม จริยธรรม จรรยาบรรณของครู ความรักชาติ ศาสน์ กษัตริย์ บุญกุศล พลังอันยิ่งใหญ่ในการสร้างชาติ สังคม เพื่อสร้างและปลูกฝังเจตคติที่ดีให้กับครู
  • สร้างระบบทีมงานย่อย QC (Quality Cycle) ๘ – ๑๐ คน และนำทัศนศึกษา ดูงานอย่างสม่ำเสมอ อย่างน้อยปีละ ๑ ครั้ง ทุกคนสร้างครูให้มีจิตสำนึกว่า ไม่มีใครเก่งที่สุด แล้วอยู่คนเดียวได้ เน้นการทำงานเป็นทีม
  • หาเวทีให้ครูได้แสดงออกทางด้านวิชาการ คือ ต้องสร้างให้ครูมี Best Practice ของตัวเอง อย่างน้อย ๑ อย่าง ถ้าโรงเรียนนั้นมีครู ๕ คน ก็จะมี Best Practice ของโรงเรียน ๕ อย่าง
  • ผู้บริหารมีหน้าที่อำนวยความสะดวก ให้ครูทุกด้านโดยเฉพาะการจัดการเรียนรู้ จะต้องพร้อมด้วยสื่อ เครื่องมือ เทคโนโลยี ที่พร้อมให้นักเรียนได้ปฏิบัติจริง
  •  สร้างแรงจูงใจ โดยเฉพาะความดีความชอบของครู จะต้องมีความขัดแย้งน้อยที่สุด ผู้บริหารต้องปราศจากอคติต่อครู ครูก็ต้องทำงานด้วยจิตวิญญาณของครู ไม่แสวงหา ลาภ ยศ ในสิ่งที่ตนเองไม่ควรได้ ไม่นินทากัน

 

การบริหารจัดการสิ่งแวดล้อม

สิ่งแวดล้อมในโรงเรียนแบ่งออกเป็น ๒ ด้าน คือ

  • สิ่งแวดล้อมทางด้านสังคม ชุมชน บุคคล ซึ่งในบริเวณในพื้นที่ของโรงเรียนบ้านเปือย จะต้องมีสิ่งต่อไปนี้ ผู้บริหาร ครู และ ชุมชน ต้องไม่ดื่มเหล้า สูบบุหรี่ เล่นการพนันในโรงเรียนเป็นเด็ดขาด ไม่ว่ากรณีใดๆก็ไม่มีการยกเว้น ทุกคนปฏิบัติต่อโรงเรียนอย่างเท่าเทียมกัน เพราะโรงเรียนคือ สมบัติของชุมชน มีหน้าที่ต้องสร้างสังคมให้ดีงามให้นักเรียน เรียนรู้ด้วยวิถีชีวิตประจำวันจากทุกฝ่าย
  • สิ่งแวดล้อมทางกายภาพ คือ ด้านอาคารสถานที่ที่ไม่เน้นการสร้างคุณค่าด้วยวัตถุ คือ ตึก อาคารเรียน  รั้ว ถนน แต่เน้นการสร้างธรรมชาติให้มีคุณค่า โดยเฉพาะทุนทางสิ่งแวดล้อม ให้สถานที่ทุกแห่งพร้อมที่จะเอื้อต่อการเรียนรู้ ทั้ง ๘ สาระ อาคารสถานที่จะต้องสะอาด ร่มรื่น ชวนให้เกิดความสุข อยากรู้อยากเรียนตลอดเวลา

 

 ๑  ถอดบทเรียนจากเวทีเเลกเปลี่ยนเรียนรู้ จาก ผอ.บงการ  สายเนตร  ผู้อำนวยการโรงเรียนบ้านเปือย อ. น้ำยืน จ.อุบลราชธานี

 

 กระบวนการแลกเปลี่ยนเรียนรู้เพื่อพัฒนาความเป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์ (ภาคการศึกษา)

โดย จตุพร วิศิษฏ์โชติอังกูร : ถอดบทเรียน