เป็นเพียงแค่เพียงก้าวย่างที่เริ่มต้นเท่านั้นยังต้องประคับประคองกันในก้าวต่อไป

ตอนที่ 6   ชวนแกนนำรักสุขภาพ ศูนย์อนามัยที่ 10  มาเล่าเรื่อง ครั้งที่ 1

            บันทึกนี้ต่อยอดจากการนำตัวแทนของแต่ละงานในศูนย์อนามัยที่ 10  มาเป็นแกนนำสุขภาพ  รายละเอียดในบันทึก  เรื่องสุขภาพ...เราเป็นแค่ผู้กำกับไม่ใช่นักแสดง  แต่เนื่องจากเรื่องการส่งเสริมสุขภาพนั้นไม่ได้หมายถึงแต่เรื่องสุขภาพอย่างเดียว  ยังรวมถึง เรื่อง  อาชีวอนามัย ( Occupational Health) ซึ่งหมายถึง “การดูแลสุขภาพอนามัยและความปลอดภัยของผู้ประกอบอาชีพ “ ด้วย  เพื่อป้องกันภัยคุกคามจากความเสี่ยงในการทำงาน  อันประกอบด้วย

กายภาพ  ได้แก่  ความร้อน  แสง  เสียง  รังสี  การสั่นสะเทือน  การระบายอากาศที่ไม่ดี  ฝุ่น

 เคมี    ได้แก่ น้ำยาฆ่าเชื้อ  ยาต้านมะเร็ง  น้ำยาทำความสะอาด 

ชีวภาพ   ได้แก่  เชื้อโรคที่ติดทางเลือด  หรือสารคัดหลั่งของผู้ป่วย  รวมถึงเชื้อโรคจากการหายใจ  นอกจากนี้ยังมีเชื้อโรคที่ติดตามสิ่งของเหลือใช้  ขยะ  เสื้อผ้าของผู้ป่วย

จิตวิทยาสังคม ได้แก่  ภาวะเครียดจากการทำงาน  รวมถึงความเครียดทางด้านครอบครัว  ซึ่งจะส่งผลต่อการทำงาน   ตลอดจนความเครียดจากความสัมพันธ์กับเพื่อนร่วมงาน

การยศาสตร์ (ergonomics)  สิ่งคุกคามสุขภาพที่เกิดจากท่าทางการทำงานการนั่งหรือยืนทำงานติดต่อกันนานๆ  การยกคอ ยกไหล่ตลอดเวลา  การยกของที่มีน้ำหนักมากเป็นครั้งคราว  หรือยกของน้ำหนักน้อยแต่ยกบ่อยๆ เป็นต้น  ซึ่งยึดหลัก

S  = Safety

H  = Health

E  = Environmental

       อาจารย์ วราพันธุ์   พรวิเศษศิริกุล  

จากสำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 10 เชียงใหม่ 

กรุณาเสียสละเวลามาให้ความรู้ เรื่องอาชีวอนามัยกับแกนนำ

2 แกนนำผู้ยิ่งใหญ่

         หลังจากบรรยาย  ก็ให้จับกลุ่มกันเล่าเรื่องความเสี่ยงที่พบในหน่วยงานตัวเอง    แล้วให้ตัวแทนกลุ่มออกมาเล่าสรุปในภาพรวมที่เจอ  และแนวทางที่แก้ไข   โดยมีอาจารย์ วราพันธุ์   พรวิเศษศิริกุล   จากสำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 10 เชียงใหม่  คอยให้คำแนะนำ

แกนนำแต่ละงานออกไปเล่าความเสี่ยงที่เจอในหน่วยงานตัวเอง

         ต่อจากนั้นให้แกนนำของแต่ละงานออกมาเล่าเรื่องการส่งเสริมสุขภาพเจ้าหน้าที่ในหน่วยงานตัวเอง  เกี่ยวกับการลดและควบคุมน้ำหนัก  เป็นการต่อยอดจากอการอบรม ส่งเสริมสุขภาพเราเป็นแค่ผู้กำกับ..ไม่ใช่นักแสดง  ซึ่งแต่ละที่ก็มีเทคนิคที่น่าสนใจแตกต่างกันไป  และจากการสังเกตผู้เขียนเองก็เห็นการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมไปในทางที่ดีขึ้น ที่เห็นได้ชัด   คือเจ้าหน้าที่ศูนย์อนามัยที่ 10 มาใช้บริการห้องออกกำลังกายมากขึ้นกว่าเดิมมาก

วางแผนครอบครัว

·       ทุกคนเริ่มมาร่วมกิจกรรมด้วยกัน  เช่น จี้กง  เดิน  รำไม้พลอง    กำลังลุ้น คนที่ยังไม่ทำอยู่

·       ขอบคุณโครงการนี้ที่ทำให้ทุกคนสุขภาพแข็งแรง

 ห้อง Lab 

·       ไม่ต้องมีการตักเตือน/กระตุ้น   แต่หัวหน้าทำตัวเป็นตัวอย่างที่ดีเรื่องการออกกำลังกาย

กลุ่มการพยาบาล

·       ทุกคนรู้หน้าที่ต้องดูแลตัวเอง  แกนนำแค่แอบมองและกระตุ้นเล็กน้อย

·       ชั่งน้ำหนัก วัดรอบเอว ทุกเดือน

ห้องผ่าตัด

·       เนื่องจากทุกคนได้สีแดงหมด  จึงเอามาเป็นประเด็นสำคัญที่ต้องปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพ  จากเคยไปกินอาหารเบรคที่ห้องคลอด  ก็ไม่ไป

·       คนที่ไม่ออกกำลังกาย  ก็สัญญาว่าจะลดอาหารและน้ำหนักได้

·       แกนนำเป็นตัวอย่างที่ดีในเรื่องการออกกำลังกาย

·       ไปเชิญคน LR (พี่สายทอง)  มาออกกำลังกาย  แล้วให้กลับไปชวนคน  OR ที่ไม่ออกกำลังกายมาออกอีกทอดหนึ่ง 

คลินิกสุขภาพเด็กดี

·       ยังไม่เน้นเรื่องออกกำลังกาย  เพราะยังยากอยู่  แต่เน้นเรื่องกินอาหารให้น้อยลง  โดยให้ทุกคนจดอาหารที่กินเข้าไป  แล้วคำนวณแคลอรี่ดู  โดยมากไม่เกิน 1800 แคลอรี

·       ค่อยๆปรับเรื่องการออกกำลังกายต่อไป

 

ทารกแรกเกิด

·       ใช้เพื่อนเตือนเพื่อน  ในเรื่องการกิน

·       เรื่องออกกำลังกาย  ต้องเริ่มที่แกนนำ  ทำเป็นตัวอย่าง

ฝากครรภ์

·       มีคนสูงวัยมาก  ปรับยาก

·       แกนนำจึงทำตัวเองเป็นตัวอย่างดสนการออกกำลังกาย

·       เล่าแกมขู่เล็กๆ ว่าเป็นนโยบายขององค์กร  เรื่อง คนไทยไร้พุง  เราต้องทำตัวเป็นต้นแบบ  ประกอบกับ ผอ.ศูนย์คนใหม่ไม่อยากให้เจ้าหน้าที่อ้วน

·       วัดรอบเอว  ชั่งน้ำหนักทุกวันที่ 20 ของเดือน

·       ส่วนเรื่องอาหารยังยาก  ต้องค่อยๆเริ่ม

·       คนที่ได้สีเขียวก็พยายามรักษาไว้

ห้องคลอด

·       เอาความรู้ที่ได้ไปเล่าให้เพื่อนร่วมงานฟังในการประชุมประจำเดือน

·       ให้พี่สายเป็นตัวอย่างในการไปออกกำลังกายทุกวัน  กินข้าวเที่ยงแล้วไม่พัก  ทำงานต่อเลย  เพื่อจะได้เอาเวลาพักไปออกกำลงกายเวลา 15.30 น.

·       ปรับเรื่องการกิน  ไม่กินเบรกบ่ายแล้ว

·       ต้องมีสติในการกิน  กินแค่อิ่ม

ศูนย์ประสานสิทธิ์

  • เริ่มปรับเรื่องการกิน
  • ขอรับปากกับคณะผู้จัดอบรมว่าจะทำให้ได้

ธุรการ

·       เจ้าหน้าที่ 14 คนมาพูดคุยกันให้ตระหนัก เรื่องสุขภาพ

·       ไม่มีการบังคับ

·       ชั่งน้ำหนักทุกวันจันทร์  จดบันทึกในตารางที่ทำไว้

·       เปลี่ยนจากการนินทา  มาเป็นคุยเรื่องสุขภาพมากขึ้น

·       ร่วมกิจกรรมพุธสุดท้ายของเดือนที่คณะกรรมการวัฒนธรรมองค์กรจัด 

คนไข้ใน (หลังคลอด)

·       เอาเรื่องที่อบรมไปเล่าในที่ประชุม ward

·       กำหนดชั่งน้ำหนัก  วัดรอบเอวทุกวันที่ 20 ของเดือน

·       เวรเช้าหลังรับเวรแล้ว  ยืดเหยียดร่วมกันที่ห้องสุขศึกษา  โดยผลัดกันนำ

·       เวรบ่ายดึก  กินอาหารเบรกเป็นผลไม้  น้ำเต้าหู้แทนขนม  

รับเลี้ยงเด็กกลางวัน

·       เจ้าหน้าที่ไปออกกำลังกายที่ห้องฟิตเนตเย็นๆมากขึ้น

·       เอาหลักการออกกำลังกายที่ถูกต้องไปติดไว้ในที่ทำงาน  เพื่อกระตุ้นเตือน

·       นำความรู้ที่ได้ไปเผยแพร่ที่บ้าน  เพื่อนให้คนในครอบครัวช่วยดุแลกันและกัน 

คลินิกนมแม่

·       เอาเรื่องที่อบรมไปเล่าในคลินิก เพราะในคลินิกมีสีแดง 2 คน

·       ไปเรียนลีลาศ 2 คนเพื่อจะกลับมาสอนเพื่อน

·       บางคนไปออกกำลังกายที่บ้านมากขึ้น

·       มื้อเที่ยงกินข้าวด้วยกัน  ใช้แบบเพื่อนเตือนเพื่อน

                                       

ข้างบนเป็นเพียงแค่เพียงก้าวย่างที่เริ่มต้นเท่านั้น  

ยังต้องประคับประคองกันในก้าวต่อไป 

เพื่อให้เดินไปได้...อย่างมั่นคง

ด้วยตัวเอง...