ดิฉันขออนุญาตนำตัวอย่างเว็บต่างประเทศที่ใช้บล็อกบันทึกประสบการณ์และสร้างเครือข่ายผู้เชี่ยวชาญมาเสนอให้ทุกท่านได้เห็นภาพค่ะ แต่ไม่ได้หมายความว่า เราจำเป็นต้องเป็นอย่างเขานะค่ะ เนื่องจากวัฒนธรรมที่แตกต่างกันนั่นเองค่ะ ดังนั้น การจะนำเอาระบบที่ประสบความสำเร็จแล้วในซีกโลกตะวันตกมาใช้นั้นยังคงต้องปรับให้เข้ากับบริบทของไทยค่ะ ดังที่ดิฉันได้บันทึกไว้เรื่อง สมดุลย์ของบันทึกแห่งประสบการณ์และบันทึกแห่งมิตรภาพ

การใช้บล็อกหรือสมุดบันทึกออนไลน์เพื่อถ่ายทอดความรู้และประสบการณ์การทำงานสู่สาธารณะเป็นเรื่องที่ต่างประเทศทำกันมานานหลายปีแล้วค่ะ เช่น เว็บไซต์ ITToolBox และ หน้ารวมบันทึกล่าสุดในบล็อก นี่เป็นเสมือน GotoKnow ภาคภาษาอังกฤษแต่จะเน้นหนักไปทางด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ ค่ะ ซึ่งดิฉันติดตามอ่านมานานหลายปีแล้วค่ะ หรือจะดูตัวอย่างจากที่นี่ก็ได้ค่ะ PlanetKM.org ซึ่งเรารวมเอาบล็อกด้าน KM จากทั่วโลกมาไว้ด้วยกัน

อย่าง ITToolBox นี่แต่ก่อนเขาใช้นโยบายการขอนุมัติการเป็นสมาชิกนะค่ะ คือ ไม่ใช่ทุกคนจะเป็นสมาชิกได้ เมื่อสมัครแ้ล้วจะต้องรอให้ได้รับอนุมัติจากทีมบริหารเว็บไซต์ก่อนค่ะ แต่มาไม่นานนี้ เขาเลิกใช้นโยบายนี้แล้วและเปิดกว้างสู่สาธารณะค่ะเป็น social network อย่างแท้จริงแต่ยังคงเน้นเฉพาะกลุ่มด้าน IT ค่ะ

GotoKnow เลือกใช้นโยบายไม่ต้องขออนุมัติเป็นสมาชิกมาตั้งแต่แรกเริ่มค่ะ คือ สมัครเป็นสมาชิกแล้วก็ใช้ได้ทันทีค่ะ และดิฉันก็รู้สึกว่าเราเดินมาถูกทางค่ะ ขนาดระบบบล็อกระดับโลกยังหวนกลับมาสู่การเป็นสาธารณะ ประเทศเล็กๆ อย่างประเทศไทยคงไม่ถึงกับต้องปิดกั้นอะไรกันมากมายนะค่ะ

และก็เช่นเดียวกันกับ การแสดงข้อคิดเห็นในบล็อกต่างๆ บน GotoKnow เราก็เปิดโอกาสให้คนที่ไม่ได้เป็นสมาชิกสามารถเข้ามาร่วมแลกเปลี่ยนเรียนรู้ได้ค่ะ เรียกว่า ยังอนุญาตให้ไม่ต้องมีการเปิดเผยตนเองในการแสดงข้อคิดเห็นค่ะ

ดิฉันสงสัยว่า นอกเหนือจากที่เป็นชุมชนคอเดียวกันแล้ว ปัจจัยอะไรอีกบ้างที่ทำให้เกิดการใช้บล็อกเพื่อถ่ายทอดความรู้ประสบการณ์ได้อย่างต่อเนื่อง สิ่งที่ดิฉันค้นพบก็คือ หลายคนมีชื่อเสียงขึ้นมาได้เพราะบล็อกค่ะ ยิ่งโด่งดังก็ยิ่งเขียนค่ะ และอีกอย่างก็คือ ค่าตอบแทนในรูปตัวเงินจากการเขียนบล็อก เช่น การรับค่าโฆษณาจาก Google Adsense (ยังไม่ให้บริการสำหรับภาษาไทย) หรือ การรับส่วนแบ่งค่าโฆษณาจากทางผู้ให้บริการระบบบล็อก เป็นต้น

โจทย์ของดิฉัน คือ ทำอย่างไรให้คนไทยใช้บล็อกเพื่อการบันทึกถ่ายทอดและแลกเปลี่ยนเรียนรู้ความรู้ประสบการณ์มากยิ่งขึ้น ทุกอย่างเป็นการคลำหาหนทางทั้งสิ้นค่ะ ไม่มี best practice ให้เห็น เพราะ GotoKnow เป็นที่แห่งแรกของไทยที่ใช้บล็อกเพื่อให้คนทำงานแลกเปลี่ยนเรียนรู้

สองปีของการพัฒนาและดูแล GotoKnow ครบตามกำหนดสัญญาแล้วค่ะ ดิฉัน และ ดร.ธวัชชัย ยังคงดูแล GotoKnow ต่อไปค่ะ ไอเดียต่างๆ จากสมาชิกจะเป็นประโยชน์อย่างมากต่อการพัฒนาและดูแล GotoKnow ให้สอดคล้องกับพฤติกรรมของคนไทยและตรงตามวัตถุประสงค์ของเว็บไซต์ให้มากที่สุดค่ะ

ยินดีรับฟังความคิดเห็นจากทุกท่านเสมอนะค่ะ อีเมลติดต่อเรา มาได้ที่นี่ค่ะ

ขอบคุณมากค่ะ