ใครยังไม่เคยไปโรงเรียนเม็กดำบ้าง ยกมือขึ้น ?... นั่นแน่  มีหลายคนที่ยังไม่เคยไป  แต่สำหรับผมไปมาแล้ว  ไปเพราะอยากรู้อยากเห็น  ไปเพราะต้องการไปให้เห็นกับตา  หลังจากที่ยินแต่เสียงร่ำลือมานักต่อนัก  ซึ่งบัดนี้ก็กลับมาแล้ว  ..กลับมาพร้อม ๆ กับความอิ่มเอมของบรรยากาศแห่งการ เรียนรู้ของจริง.. ของจริงที่ไม่มีการสมมติ !

ผมเพิ่งกลับมาจากร้อยเอ็ด,  เหนื่อยล้าเป็นที่สุด  แต่ก็ยังอยากเล่าความรู้สึกอันดีงามที่เกิดขึ้นจากการไปเยือนชาวเม็กดำให้แล้วเสร็จ  บอกเล่าเพื่อสื่อสารไปยังชาว G2K อีกหลายท่านที่ยังไม่เคยได้ไปที่นั่น  เพื่อให้รับรู้ว่าที่ตรงนั้นมีกระบวนการสร้างและหล่อหลอมการเรียนรู้ชีวิตได้อย่างน่าอัศจรรย์ใจ

  <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ผมประทับใจตั้งแต่สัมผัสแรกที่มองไปเห็นป้ายชื่อโรงเรียนที่ไม่หรูหรา รวมถึงป้ายอื่น ๆ ที่บ่งบอกถึงศักยภาพของสถานศึกษาที่ดูง่ายงาม พอเหมาะพอควร  รวมถึงวิถีถนนเล็ก ๆ ที่มีต้นไม้น้อยใหญ่เรียงตัวประดับกันแต่พองาม  </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ทันทีที่รถจอด  และเมื่อผมก้าวเท้าลงจากรถตู้  ท่าน ผอ. (เม็กดำ 1)  เป็นคนแรกที่ปรี่เข้ามาต้อนรับอย่างเป็นกันเอง.. เป็นกันเองราวกับรู้จักมักคุ้นกันมายาวนาน  ทั้ง ๆ ความเป็นจริง  เราเพิ่งพบหน้ากันครั้งแรกก็คราวนี้.. ตรงนี้.. และวินาทีนี้ชัด ๆ ..   แต่นั่นก็ไม่สำคัญอะไรเลย  เพราะเราต่างรู้ว่า  มิตรภาพใน G2K  ได้ร้อยรัดเราเข้าหากันอย่างสนิทแน่นมานานแล้ว</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ผมพบคณะครูเม็กดำที่เป็นชาวบล็อกที่นั่นหลายคน,    ผมเหมือนเด็กที่ตื่นเต้นเหมือนกำลังได้พบและชิดใกล้กับดาราคนโปรด  มีเขิน ๆ อาย ๆ บ้าง  แต่เจ้าบ้านทุกท่านก็นำผมเข้าสู่บ้านอันอบอุ่นอย่างเป็นกันเองและรวดเร็ว</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">คณะครูที่นี่กระฉับกระเฉงมีชีวิตชีวา  มีไฟฝันในการทำงานอย่างล้นเหลือ  ไม่มีใครยืนนิ่ง หรือแม้แต่การหลีกเร้นหลบงาน  หากแต่ดูจะมีความสุขกับการได้ทำงานเหล่านี้อย่างมากมายก่ายกอง</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p>   <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ท่าน ผอ. นำพาผมและคณะสัญจรเที่ยวชมรายรอบอาณาบริเวณของโรงเรียน  เริ่มจากห้องปฏิบัติการ  หรืออาจจะเรียกว่าเป็นห้องกิจกรรม ห้องแห่งการเรียนรู้และห้องแห่งจินตนาการของเด็กนักเรียน  ซึ่งเป็นห้องหับที่ถูกจัดไว้ให้นักเรียนได้เข้ามาเรียนรู้และฝึกปฏิบัติทักษะชีวิต  รวมถึงการมาสรุปบทเรียนบางเรื่องกันที่นี่</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"> </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ห้องนี้ผมพบเห็นภาพวาดหลากเรื่องราวของนักเรียน  โดยเฉพาะภาพวาดแผ่นใหญ่ที่เกี่ยวข้องกับ ป่าใหญ่โคกจิก  โดยภาพนี้ได้สะท้อนวิถีวัฏจักรแห่งป่า (เด็กเรียกว่าปฏิทินป่า)  รวมถึงการฉายให้เห็นถึงบทบาท หรือสถานะของป่าที่มีต่อการดำเนินชีวิตของผู้คนในชุมชน  ขณะที่ทั้งห้องยังประดับด้วยผลผลิตทางความคิดและปัญญาของนักเรียนในรูปแบบต่าง ๆ  อย่างน่า สะอื้นสะอ้อน  รวมถึงหนังสือ ทำมือ  เล็ก ๆ ใส ๆ  ที่นักเรียนได้สร้างขึ้นเพื่อบันทึกและถ่ายทอดแนวคิดอันเกิดจากเรื่องราวของการเรียนรู้ชีวิตของพวกเขาเอง บางเรื่องเป็นเรื่องใกล้ตัวที่มาจากท้องไร่ ท้องนา ป่าเขาและท้องน้ำ  บางเรื่องเกี่ยวข้องและสัมพันธ์กับผลึกความคิดที่เกิดจากการได้ไปทัศนศึกษาและอบรมจากสถานที่ต่าง ๆ  </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">นี่กระมังคือ  กระบวนการส่งเสริมการเรียนรู้อย่างมีระบบ  นักเรียนมีการสรุปบทเรียนด้วยสมองและสองมือของตนเอง  และยังถือเป็นประติมากรรมทางความคิด ที่สามารถใช้เป็นสื่อแห่งการเรียนรู้ต่อยอดไปสู่คนอื่น ๆ ได้อย่างไม่รู้จบ</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p>  </p><p>จากนั้นเราลัดเลาะไปสู่อุทยานหนังสือ (ผมไม่แน่ใจว่าชื่อนี้หรือไม่)  เป็นอีกสถานที่ที่ผมพึงใจและประทับใจเป็นที่สุด  เพราะใต้ร่มไม้เพียงไม่กี่ต้นมีเปลไม้ไผ่และเปลที่ทำจากขวดน้ำพลาสติกผูกยึดไว้กับต้นไม้ต่าง ๆ  อย่างเป็นระยะ ๆ   </p><p> </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ที่ตรงนี้,  ถูกจัดขึ้นสำหรับให้นักเรียนมานั่ง ๆ นอน ๆ อ่านหนังสือ  แต่มีข้อแม้ว่า  ผู้ที่จะเข้ามาใช้บริการต้องมาเพื่ออ่านหนังสือ  มิใช่มาเพื่อพักนอน วิ่งเล่น หรือนอนเล่นเฉย ๆ    ที่สำคัญคือเปลเหล่านี้ถูกสานขึ้นจากน้ำพักน้ำแรงและหยาดเหงื่อของนักเรียนเม็กดำ  ไม่มีแม้แต่เปลเดียวที่จะสั่งซื้อมาจากร้านค้าภายนอก</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p>  <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">เช่นเดียวกับบริเวณอันเป็นส่วนหนึ่งของลานเพลินก็มีต้นไม้แซมสูงเป็นระยะ ๆ อย่างเป็นธรรมชาติ (แต่ไม่เป็นระเบียบ)  ซึ่งแต่ละต้นจะมี  ถุงขยะลอยฟ้า (ผมเรียกชื่อนี่เองนะครับ)  ผูกติดอยู่กับลำต้นของต้นไม้แต่ละต้น </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p>  <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ท่าน ผอ. กรุณาเล่าให้ฟังว่าถุงขยะเหล่านี้จะมีเจ้าของเป็นนักเรียนแต่ละคน  โดยถุงใดที่มีขยะเยอะ แสดงว่าเจ้าของละเลยใส่ใจไม่นำไปทิ้ง  อีกทั้งยังสะท้อนให้เห็นว่าผู้คนในโรงเรียนกำลังละเลยต่อวินัยอันดีเกี่ยวกับการรักษาความสะอาด</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p>   </p><p> </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ถัดจากนั้นเราได้เข้าเยี่ยมชม ไก่ดำญี่ปุ่น  ผลงานชิ้นโบว์แดงของครูบาสุทธินันท์ ได้มอบให้กับทางโรงเรียนเพื่อเรียนรู้และวิจัย  รวมถึงการเยี่ยมชมเรือนสวนผักที่กำลังแผ่กิ่งแตกใบอย่างไม่แยแสต่อลมร้อน</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p> </p><p> นอกจากนี้ผมยังได้หลีกหลบจากแถวขบวนไปเยี่ยม ๆ มอง ๆ สวนป่าจำลองหลากพันธุ์ หลากชนิดของเม็กดำที่ปลูกไว้ใกล้ ๆ กับหอประชุม  ซึ่งมีพันธ์ไม้หลายชนิดที่มาจากป่าใหญ่โคกจิก รวมถึงสมุนไพรบางอย่างด้วยเช่นกัน  ไม่เว้นแม้กระทั่ง ช้างน้าว  ก็ถูกนำมาปลูกไว้ที่โรงเรียนแห่งนี้   </p><p> </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">และสวนป่าจำลองเหล่านี้จะทำหน้าที่สะกิดเตือนให้รู้ว่ากว่าจะเป็นป่าผืนใหญ่ต้องประกอบด้วยต้นไม้สักกี่ต้น  แต่กว่าแต่ละต้นจะเติบใหญ่ต้องใช้เวลาเนิ่นนานสักปานใด .. </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p>   <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">นี่เป็นเพียงเรื่องเล่าแต่เพียงน้อยนิดที่ผมได้พานพบ ณ โรงเรียนเม็กดำ .. โรงเรียนที่ซึ่งผมให้การยอมรับว่ามีกระบวนการเรียนการสอนและการสร้างนักเรียนอย่างน่านับถือ  </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p>   <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">อันที่จริงบทบาทการนำเยี่ยมชมเช่นนี้จะเป็นนักเรียนที่ต้องนำพาผู้มาเยือนได้สัญจรไปตาม สถานีชีวิต  ต่าง ๆ ของโรงเรียน หากแต่วันนี้ นักเรียนเหล่านั้นกำลังร่วมกิจกรรมค่ายภาษาอังกฤษที่ อ.ขจิต  กำลังระดมพลังสมองถ่ายทอดให้กับนักเรียนอย่างขะมักเขม้น  ทำให้ท่าน ผอ. และคณะครูอื่น ๆ อาสาเป็นไกด์นำเยี่ยมชมแทนนักเรียนเหล่านั้น</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p>ที่เม็กดำมีห้องเรียนที่ไม่ใช่ห้องเรียน...  แต่เป็นยิ่งกว่าห้องเรียน  มีนักเรียนที่สวมบทบาทเป็นนักวิจัยรุ่นเยาว์  มีบทเรียนชีวิตที่เป็นชีวิต  มีสถานีชีวิตที่หลากหลายให้เรียนรู้  และเป็นการเรียนรู้แบบมีส่วนร่วมของโรงเรียนและชุมชน  จากครู สู่นักเรียน  จากนักเรียนสู่ชาวบ้าน และจากชาวบ้านสู่คุณครู อย่างเป็นหนึ่งเดียว   </p><p> </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ผมไม่อาจเอ่ยคำใดได้มากไปกว่านี้  และคงไม่มีความสามารถพอที่จะสรรหาถ้อยคำใดมาอธิบายฉายให้เห็นวิถีแห่งการเรียนรู้ที่มีศักยภาพและมีกระบวนการที่เข้มแข็งภายใต้การพัฒนาคน -  พัฒนาชีวิตด้วยคุณธรรมและความพอเพียง</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p>  <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ถึงตรงนี้ท่านใดที่ยังไม่เคยไปเม็กดำบ้าง…  หากแต่เพียงมีเวลาก็อย่ารีรอเลยครับ     ผมก็ขออนุญาตทำตัวเป็นเสมือนเจ้าของบ้านเชื้อเชิญท่านทั้งหลายไปสู่เวทีแห่งการเรียนรู้ที่นั่นกันสักครั้ง  แล้วท่านจะไม่ผิดหวังเลยว่าโรงเรียน คือ  สถานีชีวิต  ที่สำคัญของนักเรียนและชาวบ้าน  </p><p>   </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">และที่สำคัญ  ที่นั่นมีแต่เรื่องจริง   ไม่มีเรื่องสมมุติเลยแม้แต่เรื่องเดียว   !</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p>