ไข่  ไก่ VS ไก่ ไข่

 พระนเรศวรมหาราช เป็นปรมาจารย์ไก่ของแผ่นดินสยาม พระองค์เลี้ยงไก่ไปท้าชนกินบ้านกินเมืองมาแล้วในประวัติศาสตร์ ตั้งแต่นั้นมาเราก็มีสืบสานตำนานการเลี้ยงไก่ชนมาเท่าทุกวันนี้ ต่อมาประชากรเพิ่มมาขึ้น นักวิชาการได้ผสมพันธุ์ให้ไก่ออกไข่ดกมีฟองใหญ่ ทำให้เกิดการเลี้ยงไก่ไข่เพิ่มขึ้นจากการเลี้ยงไก่เนื้อและไก่ชน ปัจจุบันประเทศเราผลิตไข่เพื่อการบริโภคภายใน และส่งออกปีหนึ่งๆหลายล้านฟอง ในวงการไข่บ้านเราไม่ได้น้อยหน้าใครในโลกนี้ ประชาชีมีบริโภคไข่กันทุกครัวเรือน

         

  การเลี้ยงไก่ไข่ ก็ใช่ว่าจะราบรื่นเหมือนยืนอยู่บนพรมนุ่มในโรงแรม แต่ได้เกิดวิกฤตขึ้นมาเป็นระยะๆ ทำให้ชาวบ้านที่เลี้ยงไก่ไว้บริโภคทั้งเนื้อและไข่มีปัญหาถึงขั้นที่อาจจะโดนห้ามเลี้ยงอีกต่อไป นั่นก็หมายความว่าอาชีพนี้ถูกยึด รายได้เสริมถูกเบียดบัง ถ้านั่งงอมืองอเท้าต่อไปก็คงจะลำบาก มหาชีวาลัยอีสานร่วมกับนักวิชาการด้านปศุสัตว์จึงลุกขึ้นมา เพื่อจะตอบปัญหาวิกฤตเกี่ยวกับการเลี้ยงไก่ระดับครัวเรือนในชุมชน

การบ้าน ป.6

ถาม ไก่บ้านเรามีกี่ชนิด
ตอบ ไก่บ้าน ไก่แจ้ ไก่ต๊อก ไก่งวง ไก่ป่า ไก่ชน ไก่ซีพี ไก่ซีเอฟซี
ถาม ไก่บ้านเราเลี้ยงไก่กี่ประเภท
ตอบ ไก่เนื้อ ไก่ไข่
ถาม  ในไข่ไก่มีอะไรบ้าง
ตอบ ไข่แดง ไข่ขาว
ถาม ไข่นำมาประกอบอาหารอะไรได้บ้าง
ตอบไข่ต้ม ไข่ทอด ไข่เจียว ไข่ตุน ไข่ลวก ไข่ลูกเขย
ถาม ไข่นำไปทำขนมอะไรได้บ้าง
ตอบ ขนมเค้ก บัวลอยไข่หวาน ฝอยทอง ทองหยิบ ทองหยอด  ทองม้วน

 ถาม-ตอบ เป็นวิชาที่ว่าด้วยไข่ระดับประถม แต่วันนี้ วันที่14 มกราคม 2550 มหาชีวาลัยอีสานจัดมหากรรมเรื่อง “การจัดการความรู้เรื่องไก่ไข่ในวิถีชีวิตชุมชน” ชุมนุมนักเลี้ยงไก่ไข่หลายระดับที่เข้าร่วมโครงการ เช่น เด็กนักเรียนชั้นป.6 โรงเรียนบ้านเม็กดำ ที่ทำวิจัยเรื่องการเลี้ยงไก่ดำญี่ปุ่นมาก่อน สมาชิกKM.และผู้สนใจทั่วไป100 คน

ตัวนำสื่อวิชาการความรู้
• ดร.สวัสดิ์ ธรรมบุตร
นักวิชาการมือหนึ่งเรื่องไก่ ทำการวิจัยและปรับปรุงพันธุ์ไก่มากับมือ แล้วเอามาให้เราทดลองเลี้ยงในครั้งนี้
• ดร.วนิดา กำเนิดเพ็ชร์  นักวิชาการกลุ่มความหลากหลายทางชีวภาพ กองบำรุงพันธุ์สัตว์ กรมปศุสัตว์
• ดร.แสวง รวยสูงเนิน คณะเกษตรมหาวิทยาลัยขอนแก่น กรรมการอำนวยการโครงการจัดการความรู้ระดับชุมชน
• อาจารย์ฉลาด  จันทรสมบัติ คณะศึกษาศาสตร์ รองคณบดีฝ่ายวิจัย มหาวิทยาลัยมหาสารคาม นำป.บัณฑิต ตัวแทนชุมชนมาศึกษากระบวนยุทธและกระบวนการจัดการความรู้ระดับชุมชน

ตัวรับสื่อความรู้ไปค้นคว้าหาความคมชัดจากการปฏิบัติ
แบ่งออกเป็น 4 กลุ่ม คือ

• กลุ่มเด็กนักเรียน
• กลุ่มสมาชิกKM.
• กลุ่มผู้สนใจสมทบ
• มหาชีวาลัยอีสาน

วิธีการ เริ่มที่คำถาม

ทำไมถึงมีวันนี้! วันที่ชาวบ้านกับนักวิชาการมาจับเข่าคุยกันเรื่องการเลี้ยงไก่ไข่ ไข่มันเป็นอย่างไรรึ! ประเด็นเหล่านี้คงเล่าในที่นี่ได้พอสังเขป เช่น เกิดวิกฤตเรื่องไข้หวัดนก ทำวงการสัตว์ปีกสั่นสะเทือนอย่างไม่เคยมีมาก่อน อาจจะเรียกว่าการปฏิวัติเรื่องไก่แห่งยุคสมัย มีการฆ่าไก่ที่สงสัยว่าติดเชื้อไปไม่น้อยกว่า50ล้านตัว ผู้มีอาชีพตั้งฟาร์มไก่ต้องยุบ/เลิกอาชีพนี้ไปเป็นแถวๆ ในส่วนของชาวบ้านก็อลเวงกันอยู่พักหนึ่ง แต่ก็ต้องระแวดระวังดูแลกันอย่างดี ถ้าคิดจะเลี้ยงไก่เพื่อโปรตีนในครัวเรือน จะมาเลี้ยงสบายๆแบบพึ่งพาตนเองคงไม่ได้แล้ว ชาวบ้านจำเป็นจะต้องพึ่งพาวิชาความรู้ที่เหมาะสมกับชุมชน ด้วยเหตุผลนี้ เราจึงจัดเรื่องนี้ขึ้นมา


กระบวนการ เริ่มที่การวางแผนการเลี้ยงภาคปฏิบัติ เริ่มตั้งแต่ทำคอกเลี้ยง เตรียมอุปกรณ์และปัจจัยการเลี้ยงไว้ให้พร้อม แล้วมานำแม่ไก่สาวพร้อมออกไปไข่ไปเลี้ยงดูตามมาตรฐาน ที่นักวิชาการจะมาแนะนำด้านเทคนิคการเลี้ยงไก่ไข่ให้ประสบผลสำเร็จ

โจทย์การศึกษาวิจัย 


1. โรงเรือน
2. อาหาร
3. การอนุบาล
4. การจัดการ
5. การป้องกัน
6. การจำหน่าย
7. การขยายผล
8. การสรุปผลการจัดการความรู้เรื่องการเลี้ยงไก่ไข่

9. ตำราว่าด้วยชุดความรู้เรื่องไก่ไข่ระดับชุมชน