..

จำได้ว่าฉันเริ่มชอบอ่านหนังสือย่างจริงจังก็สมัยอยู่มัธยมต้น ห้องสมุดโรงเรียนและห้องสมุดประชาชนประจำอำเภอใกล้โรงเรียนจึงเป็นเหมือนขุมทรัพย์ที่เด็กตัวเล็กๆ อย่างฉันจะเข้าไปค้นหาหนังสือและยืมหนังสือมาอ่าน โลกแห่งการเรียนรู้ ความฝันจินตนาการต่างๆ ที่นอกเหนือไปจากการเรียนในห้องเรียนถูกสร้างขึ้นจากห้องสมุดสองแห่งนี้เป็นหลัก


จนกระทั่งได้ไปเรียนต่อในระดับปริญญาตรีที่ประเทศออสเตรเลีย ความแตกต่างในด้านภาษาและความมุ่งมั่นในการเรียนทำให้ห้องสมุดกลายเป็นสถานที่สงบเงียบที่ฉันชอบเข้าไปซุกตัวอยู่เงียบๆ รับความอบอุ่น เพื่อทำการค้นคว้างาน ทำการบ้าน ทำบททดสอบ อ่านหนังสือเรียน ทบทวนบทเรียนต่างๆ เป็นส่วนใหญ่ ฉันแทบไม่ได้อ่านหนังสืออื่นใดนอกเหนือไปจากตำราเรียน

เมื่อเวลาผ่านไปความก้าวหน้าทางเทคโนโลยีห้องสมุดดีมากขึ้น บวกกับการเรียนที่เฉพาะทางมากขึ้น ในมหาวิทยาลัยที่อังกฤษและห้องสมุดประจำคณะที่มหาวิทยาลัยแห่งชาติสิงคโปร์สำหรับฉัน ได้กลายเป็นเพียงสถานที่ค้นคว้างานวิจัยและบทความทางวิชาการที่ไม่อาจอ่านได้จากทางอิเล็กทรอนิกส์เท่านั้น

มาถึงวันนี้วันที่โลกแห่งการเรียนรู้ได้เปิดกว้างขึ้นสำหรับตัวเองอีกครั้ง ห้องสมุดประชาชนที่สิงคโปร์จึงกลับกลายมาเป็นเหมือนท้องทุ่งอันกว้างใหญ่ที่รอการเข้าไปสัมผัสเพื่อเรียนรู้อย่างไม่มีวันจบสิ้น รวมไปถึงการต่อเติมความฝัน และการอยู่กับปัจจุบันให้มากที่สุด

ความสะดวกเป็นปัจจัยหนึ่งที่ส่งเสริมให้การเรียนรู้เกิดขึ้นอย่างง่ายดาย เกาะเล็กๆ ที่มีเนื้อที่เท่าๆ เกาะภูเก็ตของบ้านเรา มีห้องสมุดสำหรับประชาชนทั่วไป 25 แห่ง ห้องสมุดสำหรับเด็กโดยเฉพาะ 10 แห่ง ทั้งนี้ยังไม่รวมห้องสมุดประจำมหาวิทยาลัยและห้องสมุดคณะต่างๆ ในอีก 5 มหาวิทยาลัยที่นี่ แทบทุกชุมชนจะมีห้องสมุดเปิดให้บริการ และแต่ละชุมชนอาจอยู่ห่างกันไม่ถึงสิบนาทีหากขับรถไป แทบจะเรียกได้ว่าหากประชาชนที่นี่จะใช้บริการห้องสมุดเขาสามารถเดินไปห้องสมุดชุมชนใกล้บ้านได้ทันที จากบ้านฉันเดินไปห้องสมุดใช้เวลาไม่ถึงสิบนาที

แต่ละห้องสมุดจะมีบรรยากาศที่สนับสนุนการอ่านอย่างมากมาย หนังสือหลากหลายภาษาไม่ว่าจะเป็นอังกฤษ จีน มาเลย์ และแขกรองรับความต้องการของผู้อ่านตามความถนัด มีส่วนที่เป็นหนังสือวิชาการให้ค้นคว้า มีนิตยสาร หนังสือพิมพ์ สื่อต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นวีซีดี สารคดี ภาพยนต์ และที่ห้องสมุดแห่งชาติก็ยังมีโรงละครอยู่ในอาณาเขตห้องสมุด บางห้องสมุดจะมีสวนหย่อมเล็กๆ ในอาคาร ให้ผู้คนได้ผ่อนคลายสายตา

มุมหนังสือเด็กจะอยู่แยกออกไปให้เด็กได้อ่านหนังสือ วิ่งเล่น โดยไม่รบกวนคนอื่น มีมุมสำหรับการฝึกการใช้อินเตอร์เน็ตแยกออกไป มีเก้าอี้และมุมสงบสำหรับอ่านหนังสืออยู่หลากหลาย ห้องสมุดบางแห่งมีร้านกาแฟเล็กๆ บริการภายในห้องสมุดอีกด้วย

นอกจากสถานที่ที่เย็นสบาย เงียบสงบเหมาะแก่การอ่านหนังสือ หนังสือต่างๆ ก็จะถูกรักษาให้อยู่ในสภาพการใช้งานได้ดี ห้องสมุดแต่ละที่จะมีหนังสือนับหมื่นเล่มให้เลือกอ่านครบทุกแนว หนังสือที่ออกใหม่ๆ จะมีมานำเสนอให้อ่านอยู่เสมอจนแทบไม่ต้องซื้อหาเลยทีเดียว เราสามารถแนะนำหนังสือดีดีที่ต้องการอ่านให้ห้องสมุดได้ด้วย 

ประชาชนทุกคนมีสิทธิ์ยืมหนังสือได้ฟรีครั้งละ 12 เล่มโดยใช้บัตรประจำตัวประชาชน แต่ละเล่มสามารถยืมได้สามสัปดาห์ และหากต้องการยืมหนังสือจากห้องสมุดต่างสาขาก็จะมีบริการรับจองหนังสือและส่งหนังสือถึงห้องสมุดใกล้บ้าน ห้องสมุดที่นี่จะเปิดตั้งแต่สิบเอ็ดโมงถึงสามทุ่มทุกวัน เราสามารถคืนหนังสือได้ทุกห้องสมุดไม่จำเพาะที่ที่ยืมมา นับว่าเป็นการบริการความสะดวกแก่การอ่านที่ครบวงจร


..

ทุกวันนี้การค้นคว้าหาหนังสือส่วนใหญ่ และอ่านหนังสือบางส่วนจะทำผ่าน e-library ดังที่เคยเล่าไปในบันทึกนี้ หน้าที่ของบรรณารักษ์เท่าที่ได้สัมผัสทุกวันนี้คือผู้การบริการที่ทำให้การมาใช้ห้องสมุดได้รับความสะดวกสบายมากยิ่งขึ้น รวมไปถึงการส่งเสริมโปรโมทหนังสือออกมาหมุนเวียนให้ผู้อ่านมีตัวเลือกมากขึ้น ตลอดการดูแลให้หนังสืออันเป็นสมบัติทางปัญญาให้มีสภาพดีอยู่เสมอ และที่สำคัญช่วยให้ประสบการณ์การใช้ห้องสมุดของประชาชนเป็นความทรงจำอันงดงามและส่งเสริมนิสัยรักการอ่านให้ยิ่งขึ้น

ฉันไม่มีประสบการณ์ไปเยี่ยมเยียนห้องสมุดในประเทศอื่นๆ นอกเหนือไปจากที่ที่เคยไปอยู่มา แต่คิดว่าห้องสมุดที่สิงคโปร์ช่วยให้ประสบการณ์การอ่านหนังสือของฉันเป็นได้อย่างมีความสุขมากที่สุด ถึงแม้ลึกๆ ในใจจะคิดเสมอว่าหากเรารักในการอ่าน ใส่ใจในการเรียนรู้แล้ว ความไม่สะดวกเล็กๆ ก็คงไม่อาจมาหยุดหัวใจที่ใฝ่ศึกษานั้นได้ แต่ทว่าหากจะมีห้องสมุดที่พร้อมสรรพใกล้บ้านในทุกหมู่บ้านหรือตำบลแล้วการเรียนรู้นั้นก็อาจเกิดได้รวดเร็วขึ้น และด้วยความเชื่อที่ว่าการลงทุนใดจะจ่ายค่าปันผลให้มากเท่าการลงทุนด้านความรู้คงไม่มี การมีห้องสมุดดีดีก็คงจะดีไม่น้อย

หากสำนักงานห้องสมุดแห่งประเทศไทยต้องการศึกษาระบบงานห้องสมุดในแถบประเทศใกล้บ้าน สิงคโปร์น่าจะเป็นสถานที่ดูงานที่ดีมากที่สุดที่หนึ่งทีเดียว สำหรับคนที่ชอบแวะห้องสมุุดบ่อยๆ อย่างฉัน การบริการห้องสมุดที่นี่ทำให้ฉันรู้สึกยินดีที่ได้เสียภาษีให้รัฐบาลอย่างเต็มใจที่สุดค่ะ


The Prayer: Piano version