การปักดำด้วยเครื่อง เป็นเรื่องที่อธิบายได้ด้วยวิทยาศาสตร์ - และเป็นศิลปะ ในการทำนาแบบร่วมสมัย

 

เป็นบันทึกชาวนาวันหยุด ตอนที่ 4.1 เรื่องการปักดำด้วยเครื่อง ครับ

 

อย่างที่เคยเกริ่นไว้ ถึงวิธีการ-ทางเลือกในการเพาะปลูกข้าว ในบันทึก

"Rice is Life"-1 ว่าด้วย วิธีการเพาะปลูกข้าว

 

เหตุที่เลือก วิธีการปักดำ ด้วยเครื่อง ในเเปลงนา ชาวนาวันหยุด

 

1.การทำนาหว่านที่ผ่านมา มี ปัญหาข้าวดีด ข้าวเด้ง ข้าวเรื้อในเเปลงนา ผลผลิตตกต่ำ

 

2.ต้นทุนนาหว่าน ค่าเมล็ดพันธุ์ ค่าปุ๋ยเคมี ค่ายาสารเคมีสูง มีผลต่อสุขภาพ และสิ่งแวดล้อมโดยตรง ต้นข้าวไม่เเข็งแรง โรคแมลงรบกวนต่อเนื่อง

 

3.จะปักดำด้วยคน ก็ หาแรงงานปักดำ ยาก และไม่เป็นระเบียบ ไม่เป็นแถว เป็นแนว  

 

4.การจัดการเเปลงนาหลังการปักดำทำได้ง่าย ดูแลได้สะดวก 

 

5.จัดการระบบน้ำในเเปลงนา ควบคุมน้ำได้ สามารถใช้"น้ำ คุมหญ้า" ได้  

 

6.ทำนาดำสามารถยกแปลงนา ให้ "ฝูงเป็ด" ช่วยดูแลต้นข้าวได้

 

7.กรณีมีหญ้าหรือวัชพืชขึ้นตามโขด หรือที่ดอน สามารถลงเเปลงนาจัดการได้ง่าย ไม่ต้องใช้สารเคมี หรือ แรงงานคนมาก ด้วย"เครื่องพรวนหญ้าในร่องนาดำแบบมือเข็น" 

 

8.บริหารจัดการเรื่อง "แสง-อากาศ" ในเเปลงนาข้าว ได้อย่างทั่วถึง ถึงโคนกอข้าว อากาศถ่ายเทได้ดี

 

9.วางเเผนการทำงานให้สอดคล้องกันได้ ทั้งเรื่องน้ำ แรงงาน วันทำงาน การตกกล้า  ทรัพยากร ต่างๆ ที่ใช้ ต่อหนึ่ง หน่วยพื้นที่  ...

 

เทคนิคบางประการที่ควรทราบ ในการเลือกใช้วิธีการปักดำด้วยเครื่อง

ที่มาของ "เครื่องปักดำ" นั้นเป็นการสร้างจากความรู้เดิมของชาวนาญี่ปุ่นที่เคยใช้เชือก-ใช้ไม้ ขึงตัดขวางกันเป็นตารางหมากรุกเพื่อจะได้จุดปลูกข้าวที่เหมาะสม นำมาออกแบบและพัฒนาเครื่องปักดำ  วางจังหวะหัวซ่อมปักดำ ว่าจะทำการปลูกข้าวแต่ละกอ แต่ละเเถว ห่างกันเท่าไร รวมถึงเครื่องมือดูแลเเปลงนาหลังการปักดำ               

                                         

 ทำไมต้องปักดำ เป็นแถว เป็นแนว 

1.ต้นข้าว ต้องได้รับแสงเเดด เพื่อการสังเคราะห์แสงอย่างเต็มที่ (สังเกตุรวงข้าวข้างนา กับข้าวกลางนา เเปลงนาหว่านได้) อากาศถ่ายเทได้ดี ลดการรบกวนของโรคแมลง (บ้านเดี่ยว - กับชุมชนเเออัด ประมาณนั้น)

ด้วยการจัดระเบียบการปลูก

"วางแถวปักดำ ตามแนวขึ้นลง ของตะวัน"

                     

2.ระยะห่างระหว่างแถว คงที่ ที่ 30 cm. เป็นระยะที่ต้นข้าว รับแสงเต็มที่ และแตกกอได้ดี

(จะไม่มีการเบียดบังแสงกันของต้นข้าว)

ถ้าเป็นกรณีปักดำ แบบเดินตาม ระยะ 30 cm.คนเดินตามสามาถเดินได้โดยไม่ล้ม เดินแบบก้าว-ชิด-ก้าว (ขาโก่ง ขาถ่างเดินลำบากหน่อยครับ เหมาะมากสำหรับฝึกเดินแบบในนา  ครับ)

 

3.ระยะห่างระหว่างกอ สามารถปรับได้ที่ 12-28 cm.ขึ้นอยู่กับ พันธุ์ข้าว ชนิด-ความสมบูรณ์ของดิน ฤดูกาล นาปี -นาปรัง รวมถึงจำนวน ต้นต่อกอ เลือกได้ จุกเล็ก หรือจุกใหญ่

ถ้าพันธุ์ข้าวแตกกอดี-ดำห่าง ดินทราย-ดำถี่ นาปี-ดำห่าง 

4.สามารถทราบประชากร  "ต้นข้าว" การกระจายตัวในเเปลงนาได้ ควบคุมต้นทุนได้ ในแต่ละหน่วยการผลิต

สมมติ

ดำถี่-ระยะปักดำ 12*30cm. ในพื้นที่ 1 ตร.ม.จะมีจำนวนกอ ทั้งหมด 28 กอ ดังนั้นในพื้นที่ 1 ไร่ จะมีจำนวน กอทั้งหมด 44,800 กอ ถ้ามีการใช้กล้า 4 ต้นต่อกอ จะใช้เเผ่นกล้าทั้งหมด 47 เเผ่น (น้ำหนักเมล็ด ที่ 200 กรัมต่อถาด-เเผ่น) = ใช้เมล็ดพันธุ์ 9.4 กิโลกรัม

 

 

ดำห่าง-ระยะปักดำ 28*30cm. ในพื้นที่ 1 ตร.ม.จะมีจำนวนกอ ทั้งหมด 12 กอ ดังนั้นในพื้นที่ 1 ไร่ จะมีจำนวน กอทั้งหมด 19,200 กอ  ถ้ามีการใช้กล้า 4 ต้นต่อกอ จะใช้เเผ่นกล้าทั้งหมด 20 เเผ่น (น้ำหนักเมล็ด ที่ 200 กรัมต่อถาด-เเผ่น) = ใช้เมล็ดพันธุ์ 4 กิโลกรัม

 

 

ไว้มาต่อ คราวหน้าครับ วันนี้วันหยุดขอไปทำนา ก่อนครับ....