เราควรนับถือศาสนาที่จุดไหน ?

ความเหล่านี้เป็นการตัดมาจากคำให้สัมภาษณ์ของพระอาจารย์ อำนาจ โอภาโส ที่สัมภาษณ์โดยทีมงานและพิมพ์ในนิตยสาร a day ฉบับที่ 108 ในหัวข้อการสัมภาษณ์ชื่อ

ทำไมเราถึงคุ้นเคยกับพิธีกรรมมากกว่าคำสอน?

...................................................................................................

ทำไมศาสนาถึงต้องมีพิธีกรรม มีข้อวัตรมากมายคะ

ธรรมะกับธรรมชาติคือสิ่งเดียวกัน แต่มาถูกบิดเบือนด้วยโลกสมมติ สร้างภาพลวงตาว่าต้องเป็นอย่างนี้ ต้องทำอย่างนั้น มันเป็นสิ่งที่ไม่มีอยู่จริงหรอก แต่ทำไปเพื่อเอื้อเฟื้อรูปแบบ รักษาขนบธรรมเนียนประเพณี ไม่ใช่ตัวแก่น คนก็ไปหลงแต่เปลือกไง แล้วก็ยึดถือมั่น ทีแรกพุทธศาสนาก็มีแต่คำสอน ศีลก็ไม่เคยมีมาก่อน จนเมื่อมีคนบวชมากเข้า ก็ต้องมีกฎมีศีลขึ้นมา ห้ามทำอย่างนั้นอย่างนี้ เราก็เลยสงสัยว่า นี่น่ะหรือคือทางมรรคผลนิพพาน ไม่ใช่ นี่คือรั้วที่ปิดกั้นพวกปัญญาทรามที่จะหาทางออกจากกฎกติกาต่างหาก.....

ในเมื่อพิธีกรรมไม่ใช่แก่น เรายังควรยึดถือในพิธีกรรมอยู่ไหมคะ

พิธีกรรมคือการแสดงออกซึ่งความซาบซึ้งที่เรามีต่อศาสนา เมื่อเราได้ฟังธรรมะ ได้ฟังความจริงที่ช่วยให้เรามีทางออกของชีวิต มีทางที่พบกับความปลอดภัย พระพุทธเจ้าตรัสรุ้เรื่องอริยสัจ 4 ทุกข์ สมุทัย นิโรธ มรรค คนธรรมดาไม่รู้ว่าทุกข์มาจากไหน คิดว่าทุกข์เพราะคนอื่นทำ ก็เลยไปฆ่าคนอื่น คิดว่าตัวเองทำให้ทุกข์ ก็เลยฆ่าตัวตาย แต่สิ่งที่พระพุทธเจ้าตรัสรู้คือ ความทุกข์ไม่ได้มาจากคนอื่น ไม่ได้มาจากตัวเรา แต่มาจากความหลงยึด ยึดมั่นถือมั่น ว่าฉันเป็นโน่น ฉันเป็นนี่ นี่ของฉัน

แต่เมื่อเราเข้าใจข้อนี้ ศาสนาก็พาให้เราพบทางออกของทุกข์ เราจึงกราบพระเพื่อขอนอบน้อมต่อพระพุทธเจ้าที่ทรงเสียสละ และตรัสรู้คำสอนที่วิเศษ งดงาม และคือความจริง ขอนอบน้อมต่อพระธรรมคำสอน ที่ทำให้เรามีที่พึ่งที่ปลอดภัย มีทางแก้ปัญหาที่ถูกวิธี ขอนอบน้อมต่อพระสงฆ์ที่ช่วยสืบทอดคำสอนนี้มา 2,500 กว่าปี

แต่เมื่อเราไม่รู้จักพิธีกรรม ไม่รู้จักพื้นฐานนี้ ความซาบซึ้งเราก็ไม่มี สมัยนี้พ่อแม่เดินมาเห็นพระ บอกลูกให้ไหว้ ลูกก็ไม่เข้าใจว่าจะไหว้ไปทำไม แต่ถ้าเข้าใจ เขาจะนอบน้อมซาบซึ้งกับการได้พบนักปราชญ์ผู้นำความจริงมาให้ พิธีกรรมคือความอ่อนน้อม จากการตระหนักถึงความดีงามของพระศาสนา ส่วนความอ่อนน้อมที่ไม่มีปัญญาเขาเรียกว่าความงมงาย

ทำไมเข้าวัดเราจึงมองเห็นแต่พิธีกรรมล่ะคะ

ก็โง่น่ะซีโยม ถามว่าวัดดีๆไม่มีเหรอ มี แต่เราไม่รู้จักเลือกต่างหาก เราก็ชอบไปหวือหวาฮือฮากับวัดที่เขาบอกกันว่าดัง ว่าขลัง เราไม่ได้ไปวัดเพื่อแสวงหาสัจธรรมนี่ วัดนี้สวยดีอยากไปเที่ยว เห็นเขาทำบุญกันก็ไปเพราะอยากได้บุญ อยากได้โน่นอยากได้นี่กับเขาบ้าง คนมันอ่อนแอ ชอบไปหวังพึ่งจากพิธีกรรม หวังความช่วยเหลือจากสิ่งภายนอก มันดูง่ายดี จะให้จ้ดการดูแลตนเอง ทำสมาธิให้เกิดสติปัญญาเพื่อแก้ไขปัญหาให้ตัวเองมันยาก ใช้เวลาเยอะ สู้จุดเทียนขอพร หวังว่าโชคจะดีไม่ดีกว่าเหรอ

พวกเทวรูปต่างๆ ที่เกิดขึ้นมาเพื่อชดเชยสติปัญญาของมนุษย์ มันง่ายกว่า เอาอะไรมาห้อยแล้วรวย ขายดีกันพรวดพราด เต็มเมืองไม่รู้กี่รุ่นต่อกี่รุ่น ไม่ใช่ความอ่อนแอของมนุษย์เหรอ พูดตรงๆนะ ถ้ามีคนฉลาดมากๆ เขาจะหากินได้ไหม ยิ่งคนอ่อนแอ ไม่เข้าใจชีวิต ไม่เข้าใจกระบวนการธรรมชาติ เขาถึงยังหากินอยู่ได้ทุกวันนี้

พิธีกรรมไม่ได้แก้ปัญหาทุกข์ คนส่วนใหญ่ทุกวันนี้ไม่เข้าใจโครงสร้างของชีวิต และวางท่าทีต่อชีวิต ต่อสังคม ต่อเรื่องราวต่างๆวิปลาส คลาดเคลื่อน ไฟเขียวหมายถึงอะไร ไฟเหลืองหมายถึงอะไร เสื้อเหลืองหมายถึงอะไร เสื้อแดงหมายถึงอะไร เห็นไหม ทุกวันนี้เราวิปลาส เราตกเป็นเบี้ยล่าง ศาสนาพุทธเข้าไปชำแหละความจริงให้มนุษย์ และสอนให้ใช้ชีวิตให้ถูกวิธีต่างหาก

เราควรเคารพพระสงฆ์ที่ไม่น่าเลื่อมใสไหมคะ

แม่สอนเด็กให้รู้จักไหว้พระ เพราะการไหว้ เป็นการเอื้อเฟื้อให้ศาสนายังดูงดงาม น่าเลื่อมใส เราเอื้อเฟื้อต่อส่วนรวม เอื้อเฟื้อต่อพระศาสนา ว่ายังมีร่องรอยที่ผู้คนยังยอมรับอยู่ มีคุณค่าอยู่ ท่านจะเป็นอย่างไรมันเรื่องส่วนตัว คนที่เข้ามาแค่ชั่วคราว มาแค่คนที่ทำหน้าที่สมมติสงฆ์ แต่อย่างน้อย ถ้ายังไม่มีตัวจริง สมมติสงฆ์ก็ยังเก็บคำสอนเอาไว้ พอตัวจริงมา ก็จะได้ใช้คำสอนนั้นต่อ นี่คือการรักษา ถ้าไม่มีชาวบ้านมาบวชเลย จะทำอย่างไรล่ะ รักษาไว้ก่อน สวดไป ท่องไป วันหนึ่งมีผู้มีปัญญามาศึกษา จะได้ยังมีอยู่

พระอาจารย์ อำนาจ โอภาโส นามเดิม อำนาจ กลั่นประชา อดีตศิลปินเจ้าของภาพแนว Spiritual ที่ได้รับการยอมรับจากนานาชาติ ด้วยผลงานที่รับใช้สัจธรรมและหลักศาสนา ด้วยการแฝงพุทธปรัชญาเข้าไปในภาพเขียน หนังสือ และบทกวี รวมทั้งยังเป็นอาจารย์พิเศษสอนศิลปะแฝงธรรมะให้กับนักศึกษาหูหนวกที่วิทยาลัยราชสุดา หลังจากออกบวชเพื่ออุทิศตนให้กับพุทธศาสนา ท่านเผยแผ่หลักธรรมผ่านการบรรยายอย่างต่อเนื่อง ปัจจุบัน จำพรรษาอยุ่ที่พุทธธรรมสถาน ผาซ่อนแก้ว อำเภอเขาค้อ จังหวัดเพชรบูรณ์