ไดโนเสาร์ภูกุ้มข้าว อำเภอสหัสขันธ์ จังหวัดกาฬสินธุ์

จากการขุดค้นซากฟอสซิลไดโนเสาร์ภูกุ้มข้าวอย่างเป็นระบบและเริ่มศึกษา โดยกรมทรัพยากรธรณี และนักโบราณชีววิทยาชาวฝรั่งเศส  ในปี พ.ศ. 2537  ทำให้ทราบว่า  ไดโนเสาร์ที่พบที่ภูกุ้มข้าว  มีอยู่  2  ชนิด  ด้วยกัน  คือ  ชนิดกินพืช suaropod และชนิดกินเนื้อ carnivor ชนิดกินพืชที่พบคือ  เจ้าภูเวียงโกซอรัสสิรนธรเน่  และอีกหนึ่งชนิดกำลังศึกษาวิจัย  ส่วนประเภทกินเนื้อ พบ 2 ชนิดด้วยกันคือ  เจ้าสยามโมซอรัสสุธีธรเน่  และเจ้าสยามโมไทรันนัส อิสานเอนซิส

วันนี้  มาทำความรู้จักกับเจ้าภูเวียงโกซอรัสสิรนธรเน่    กันก่อนดีกว่านะคะ

ภูเวียงโกซอรัส สิรินธรเน (Phuwiangosaurus sirindhornae)   เป็นชื่อของไดโนเสาร์ชนิดหนึ่งมีความหมายว่า "สัตว์เลื้อยคลานยักษ์แห่งภูเวียง" เป็นชื่อสกุลของไดโนเสาร์ที่พบในภาคตะวันออกเฉียงเหนือของประเทศไทย ในหมวดหินเสาขัว อายุราวยุคครีเตเชียสตอนต้น ประมาณ 130 ล้านปีมาแล้ว เป็นไดโนเสาร์ซอโรพอด (sauropod - ไดโนเสาร์กินพืชคอยาว)   จัดอยู่ในกลุ่ม Titanosaur ซึ่งเป็นซอโรพอดขนาดกลาง ความยาวประมาณ 15-20 เมตร โดยตัวอย่างต้นแบบ (type specimens) พบที่ภูเวียง อำเภอภูเวียง (อำเภอเวียงเก่า ในปัจจุบัน) จังหวัดของแก่น เมื่อปี พ.ศ. 2525

เมื่อปี พ.ศ. 2537 (ค.ศ. 1994)  พบกระดูกภูเวียงโกซอรัส สิรินธรเน จากหลายแหล่งในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ โดยเฉพาะแหล่ง วัดสักกะวัน ภูกุ้มข้าว อำเภอสหัสขันธ์ จังหวัดกาฬสินธุ์ (ปัจจุบันเป็นที่ตั้งของพิพิธภัณฑ์สิรินธร ศูนย์ศึกษาวิจัยและพิพิธภัณฑ์ไดโนเสาร์ภูกุ้มข้าว) ซึ่งพบโครงกระดูกอย่างน้อย 6 ตัว จำนวนมากกว่า 800 ชิ้น และแหล่งภูเวียง อำเภอเวียงเก่า จังหวัดขอนแก่น สถานที่พบเป็นครั้งแรก (type locality) พบกระดูกของพวกวัยเยาว์ ขนาดประมาณ 2 เมตร สูง 0.5 เมตรรวมอยู่ด้วย

กรมทรัพยากรธรณีขอพระราชทานชื่อชนิดจากสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เพื่อเฉลิมพระเกียรติพระองค์ท่านที่สนพระทัยงานในด้านธรณีวิทยา และบรรพชีวินวิทยาในประเทศไทย

นี่คือโฉมหน้าของเขาค่ะ  ไม่ดุร้ายนะคะ  นิสัยดี ใจเย็น คอยาว  หางยาว 

และนี่ก็คือซากฟอสซิลของเจ้าภูเวียงฯ  ที่พบที่ภูกุ้มข้าว จ.กาฬสินธุ์  โครงกระดูกนี้แหละค่ะ มีความสมบูรณ์มากที่สุดในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้  (นอนคว่ำตะวัดหาง)  แต่เป็นตัวเล็ก  สันนิษฐานว่าจะเป็นตัวลูกของไดโนเสาร์  ค่ะ