มิซากิก็ตัดสินใจ และบอกพ่อของเขาว่าจะลงเล่นให้กับทีมญี่ปุ่น พร้อมเอ่ยวลีเด็ดที่ผมจำไปตลอดชีวิต...

บันทึกนี้ผมเขียนไว้ใน bloggang นานแล้วครับ เห็นว่าเกี่ยวเนื่องกับเรื่องที่ผมกำลังสนใจ เนื้อหาไปกันได้กับบันทึกใน gotoknow นี่ก็เลยนำมาวางไว้ เป็นการตีพิมพ์ครั้งที่สอง (จำนวนหนึ่งหน้าเว็บ) ให้อ่านกันนะครับ

----------------------------------------

การ์ตูนก็นับเป็นเพื่อนแท้ที่เติบโตมาด้วยกัน ถึงวันนี้ยังมีการ์ตูนในใจหลายเรื่องที่ผมเชื่อว่าทำให้ผมเป็นผู้เป็นคนขึ้นมาได้ ผมขอยกตัวอย่างสามเรื่องประทับใจจากการ์ตูนมาเล่าสู่กันฟังนะครับ

เรื่องแรกเป็นการ์ตูนสั้นสไตล์ผู้หญิง (ผมจำชื่อเรื่องไม่ได้จริงๆ) พระเอกเป็นวัยรุ่นที่กำลังจะไปเทิร์นโปรเป็นพิชเชอร์ให้กับทีมเบสบอลอาชีพ แต่ปรากฏว่าได้รับการคัดเลือกเป็นผู้ซ้อมขว้างลูกแทน ในเรื่องอธิบายว่าถ้าได้รับตำแหน่งนี้ก็เหมือนเป็นเทรนเนอร์ ไม่มีสิทธิจะเป็นพิชเชอร์ตัวจริงได้เลย พระเอกแกก็เศร้าใจมาก แต่สุดท้ายก็ทำใจได้ และบอกกับแฟนของเขาว่า ถึงแม้ผมจะไม่ได้เป็นพิชเชอร์เหมือนที่ฝันไว้ แต่ผมก็จะเป็นคนที่สร้างฝันให้รุ่นน้องต่อไป (ไม่ยึดติดกับความผิดหวัง แต่เขียนเรื่องราวให้ชีวิตตัวเองได้เดินต่อไปได้)

เรื่องที่สองคือกัปตันซึบาสะครับ สมัยนั้น การ์ตูนเล่มละ 25 บาทหนาปึ๊ก อ่านกับเป็นชั่วโมง (เรียกว่ายุค ก่อนเนชั่น เอ็ดดูเทนเมนท์ดีไหมเนี่ย) ตอนนั้นซึบาสะยังไม่ได้ไปบาเซโลนา ไม่ได้แข่งฟุตบอลโลก 2002 เตะบอลกับเพื่อนๆ อยู่ในญี่ปุ่นนั่นล่ะ จะดีหน่อยก็ตรงได้ไปแข่งฟุตบอลเยาวชนโลกที่ฝรั่งเศส ถึงตรงนี้จะมีตัวละครสำคัญคือ มิซากิ ซึ่งเป็นคู่ขา (เล่นฟุตบอล) กับซึบาสะมาตั้งแต่สมัยประถม คุณพ่อมิซากิเป็นศิลปิน เลยต้องพาลูกร่อนเร่พเนจรไปต่างแดน จนได้ลงหลักปักฐานที่ฝรั่งเศสนั่นเอง เมื่อทีมญี่ปุ่นเดินทางมาถึงฝรั่งเศส ตัวผู้เล่นยังไม่ครบเพราะผู้จัดการทีมเก็บเสื้อเบอร์สิบเอ็ดไว้ให้มิซากิโดยเฉพาะ แต่ปิดเป็นความลับไม่ให้ใครรู้ พอมิซากิทราบข่าวจากผู้จัดการทีมก็เกิดความกังวล เพราะตัวเองไม่ได้เล่นฟุตบอลอย่างจริงจัง และไม่รู้ว่าจะเล่นเข้าขากับคู่ขาเก่าได้ไหม (ฉากที่มิซากิเจอกับซึบาสะอีกครั้งตรงหอไอเฟลประทับใจมากครับ นึกถึงแล้วน้ำตาซึม) สุดท้ายมิซากิก็ตัดสินใจ และบอกพ่อของเขาว่าจะลงเล่นให้กับทีมญี่ปุ่น พร้อมเอ่ยวลีเด็ดที่ผมจำไปตลอดชีวิต “ทำแล้วเสียใจ ดีกว่าเสียใจที่ไม่ได้ทำ”

สุดท้ายญี่ปุ่นก็มีมิซากิเข้าเป็นนักเตะคนสุดท้ายประเดิมสนามเยาวชนโลกครั้งนั้น

สองเรื่องนี้เป็นเพียงเกร็ดเล็กๆ น้อยๆ ที่ได้จากการอ่านการ์ตูนครับด้วยตัวเองโดยไม่มีผู้ใหญ่มาแนะแนว ผมมีอีกเรื่องที่ได้รับจากการพูดคุยกับคุณพ่อเกี่ยวกับการอ่านการ์ตูนครับ คือท่านเห็นผมอ่านการ์ตูนเยอะเหลือเกิน ก็เลยถามว่าการ์ตูนที่อ่านพวกนี้บรรยายว่าตัวละครแต่ละตัวเก่งอย่างโน้นอย่างนี้ เขามีเล่าไหมว่ากว่าจะเก่งกันได้แบบนั้นต้องฝึกฝนขนาดไหน? ผมย้อนคิดและเริ่มสังเกตเนื้อเรื่องและตัวละครจากคำพูดของคุณพ่อก็พบว่าหลายเรื่องเน้นที่การฝึกฝนด้วยซ้ำ ท่าพิสดารต่างๆ ที่ซุ่มซ้อมแล้วนำมาใช้ในการต่อสู้กับศัตรูจนแพ้ชนะกันเด็ดขาดก็ล้วนมีที่มาแบบนั้น

ผมอาจจะอ่านผ่านเลยไปถ้าคุณพ่อไม่ถามให้คิด พ่อผมไม่ได้อ่านการ์ตูน (แต่เคยดูการ์ตูนทีวีบ้าง) แต่ท่านก็ยังมีมุมมองของผู้มีประสบการณ์ สามารถดึงเอาส่วนดีจากสิ่งที่ดูมาแนะนำให้ลูกได้คิดตาม และคิดต่อ

วันนี้วงการศึกษากำลังหันมาให้ความสนใจ เกมคอมพิวเตอร์เพื่อการเรียนการสอน หรือเพื่อศึกษาผลกระทบด้านจิตวิทยา มานุษยวิทยา หนังสือดีๆ หลายเล่มออกมาเพื่อให้ข้อมูลทั้งด้านบวกและลบของเกม สองเล่มที่ผมติดใจมากคือ Paul Gee. (2003). What Video Games Have to Teach Us About Learning and Literacy. กับ  Marc Pensky. (2006) Don’t bother me mom-I’m learning ผู้ปกครองหลายท่านที่ปวดหัวกับเรื่องลูกหลานติดเกม และไม่เข้าใจว่าทำไมเด็กๆ (หรือผู้ใหญ่) ถึงได้เล่นกันไม่เลิก สองเล่มนี้นำเสนอแง่มุมดีๆ (และเตือนเรื่องร้ายๆ) เล่มแรกออกจะวิชาการสักหน่อย ส่วนเล่มหลังนี่เขาเขียนเพื่อให้พ่อแม่อ่านโดยเฉพาะ

เกมเข้ามามีบทบาทกับเด็กมากขึ้น ถ้าผู้ใหญ่มัวแต่ยืนงง ตั้งแง่หาว่าไร้สาระ ไม่ทำความเข้าใจ ก็มีแต่จะทำให้ช่องว่างห่างขึ้นทุกทีครับ ผมว่าถ้าผู้ใหญ่คอยประคับประคอง ให้ข้อแนะนำ เกมอะไรก็มีประโยชน์ทั้งนั้น ไม่ต่างจากการ์ตูนที่ผมเคยอ่านเมื่อสิบกว่าปีก่อน

----------------------------------------

เกือบหนึ่งปีที่ผ่านไปกับบันทึกนี้ แต่แนวคิดของผมยังไม่เปลี่ยนแปลงครับ นั้นคือผมไม่เห็นว่าการเล่นเกมนั้นเป็นประโยชน์ด้วยตัวของมันเอง ไม่ต่างกับการ์ตูน ผู้ใหญ่ในบ้านมีส่วนสำคัญมาก ไม่ว่าเด็กจะชอบเล่นกีฬา ร้องเพลงแร็บ เล่นสเก็ตบอร์ด หรือเรียนตัดเย็บเสื้อผ้า ถ้ามีผู้ใหญ่คอยสนับสนุน คอยกระตุ้น ย่อมจะเกิดผลดีัทั้งนั้นละครับ


เช่นเดียวกับที่ผมไม่เห็นด้วยเวลาที่นักจิตวิทยา หรือนักวิชาการ (โดยเฉพาะที่สหรัฐฯ) ออกมาประนามเกมคอมพิวเตอร์ประเภทฟันแทงเลือดสาด สงครามโลก หรือสงครามนอกโลก ว่าเป็นต้นเหตุของความรุนแรงในสังคม ทำให้มีเด็กโรคจิต ออกมายิงกราดเพื่อนร่วมชั้น (ไม่ต่างจากที่สมัยก่อน ดนตรีร็อคถูกประนามว่าเป็นต้นเหตุของความรุนแรง) เพราะแค่เล่นเกมหรือฟังดนตรี ไม่ทำให้คนธรรมดากลายเป็นคนบ้าอยากฆ่าคนได้หรอกครับ

คิดเห็นอย่างไร มาคุยกันหน่อยดีไหมครับ?