เขาไม่รู้จักตัวเอง สิ่งแวดล้อมที่ตัวเองอยู่ และผู้อื่นที่เชื่อมโยงเป็นระบบสังคมและสิ่งแวดล้อมของตนเอง และเขาจะถือว่าสิ่งที่ทำอยู่นั้นดี และถูกต้องสำหรับตนเอง ผู้อื่นและสิ่งแวดล้อมแล้ว

  <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ประเด็นสำคัญที่เป็นปัญหาในการทำงานร่วมกัน และหรือ “แบบมีส่วนร่วม” ที่พบมากที่สุดก็คือ การทำงานกับคนที่ที่ยังไม่รู้จักตัวเอง</p>   <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">เหมือนกับที่พ่อผาย สร้อยสระกลาง ปราชญ์ชาวบ้าน แห่งอำเภอลำปลายมาศ จังหวัดบุรีรัมย์ ที่เน้นกระบวนการพัฒนาทั้งตนเองและช่วยผู้อื่นว่า “ดูตัวเองให้ออก บอกตัวเองให้ได้ ใช้ตัวเองให้เป็น”</p>   <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">การรู้จักตัวเองนี้เป็นสิ่งที่ผมพอจะสื่อกับนักวิชาการเมืองไทยบางคนได้บ้าง แต่แทบไม่ได้เลยกับนักวิชาการต่างชาติ ซึ่งอาจจะเป็นหลักคิดที่ต่างกันก็เป็นได้ </p>   <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ในระดับเมืองไทย ผมพบว่าพอจะ</p><ul>

  • สื่อได้กับคนที่ไม่ค่อยมีอัตตามากนัก ยอมเปิดใจรับฟังความเห็นและแนวคิดของคนอื่นบ้าง 
  • แต่กับคนที่อัตตาสูง หรือ
  • แม้ อัตตาไม่สูง แต่กลับมีอวิชชาหนาทึบปิดบัง “หู ตา จมูก ลิ้น กาย ใจ” ก็ไปไม่ได้เหมือนกัน

    • </ul><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">แม้จะดูเหมือนตั้งใจฟัง อยากรับรู้ แต่ ไม่มี “ตัวรับ” ก็เลย </p><ul>

  • “รับรู้ไม่ได้”  
  • ก็เลยไม่มีโอกาส “รู้” และ
  • ไม่ "เรียนรู้" ในขั้นต่อไป

    • </ul>   <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ผมก็เลยไม่ทราบจะทำอย่างไรกับคนเหล่านี้</p>   <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ที่ทำอยู่ก็คือ</p><ul>

  • ใช้พรหมวิหารสี่ และปล่อยให้เขาโลดแล่นไปตามวิถีของเขา ทำเท่าที่เราทำได้
  • อย่างมีสันโดษ

    • </ul><p> และมานั่งสังเกตว่า</p><ul>

  • เขาโลดแล่นไปตามกระแสของเขานั้นด้วยเหตุใด
  • ทำไมเขาไม่ทำอะไรที่เป็นประโยชน์ต่อตนเอง และผู้อื่นบ้าง

    • </ul><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">และมาสรุปง่ายๆว่า </p><ul>

  • เป็นเพราะเขาไม่รู้จักตัวเอง สิ่งแวดล้อมที่ตัวเองอยู่ และผู้อื่นที่เชื่อมโยงเป็นระบบสังคมและสิ่งแวดล้อมของตนเอง และ
  • เขาจะถือว่าสิ่งที่ทำอยู่นั้นดี และถูกต้องสำหรับตนเอง ผู้อื่นและสิ่งแวดล้อมแล้ว

    • </ul>   <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal" align="justify">และถ้ามองตามหลักทางชีววิทยา   ที่สมมตืว่าคนเหล่านี้ เป็นคนหนึ่งในสังคม (เปรียบเสมือนเซลล์หนึ่งในร่างกาย)  </p>

    ก็ไม่แตกต่างจาก "เซลล์มะเร็ง" ที่

    • ไม่รู้ว่าตัวเองคือใคร
    • มาทำอะไร
    • ให้ได้อะไร
    • มีแตใช้ทรัพยากรให้สิ้นเปลืองไปวันๆ

    ทำแล้วดูเหมือนร่างการเราอ้วนใหญ่กว่าเดิม มีขนาดอวัยวะที่เซลล์มะเร็งเกาะอยู่อ้วนโตขึ้น

    แต่กลับเป็นสิ่งที่อาจสร้างความเสียหายได้มาก ถ้าระบบภูมิคุ้มกันโดยรวมไม่ดีพอ  

    สังคมก็เหมือนคนเป็นมะเร็งนั่นแหละครับ

      

    และถ้าเกิดการไม่รู้จักตัวเองกับคนที่มีทั้ง ๒ อย่าง คือ

    • ทั้งมี “อัตตา” และ
    •  “อวิชชา”

    </span></font></span><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">แบบเสียสองต่อแล้วยิ่งไม่ต้องคุย หรือไปอยู่ใกล้เลย เพราะจะทำให้เรา (โดยเฉพาะตัวผม อึดอัดมาก) อยากหนีไปให้ห่างที่สุดเท่าที่จะเร็วและห่างที่สุด </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">อันนี้สะท้อนว่า</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ในที่สุดผมก็ยังทำ “อุเบกขา” และ “สันโดษ” ได้ไม่จริงสักเท่าไหร่</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"> แต่ผมก็ใช้สถานการณ์แบบนี้ ทดสอบอารมณ์ของตนเองอยู่ทุกครั้งครับ</p>  <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">เพราะในที่สุด</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><ul>

  • ผมต้องกลับมาทำความรู้จักตนเองเรื่อยๆ เพื่อ
  • จะได้รู้จักคนอื่นและทำงานด้วยกันในระดับต่างๆได้ครับ

    • </ul>  <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ผมกำลังใช้คำพูดพ่อผาย “ดูตัวเองให้ออก บอกตัวเองให้ได้ ใช้ตัวเองให้เป็น” อยู่ครับ</p>  <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ใครสนใจใช้ได้ครับ พ่อผายไม่ได้จดสิทธิบัตรภูมิปัญญาของท่าน แบบนักวิชาการที่เห็นแก่ตัวหรอกครับ</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">จะได้ช่วยกันลดโอกาสที่จะเป็น "มนุษย์มะเร็ง" ของตัวเราลงไป</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p> ขอให้โชคดีครับ