อาจารย์เบรียน แวนซิงค์ นักจิตวิทยาการอาหารได้เขียนหนังสือชื่อ "การกินแบบขาดสติ: ทำไมเรากินมากกว่าที่คิด"
คนไทยเป็นคนรักสนุก ไม่ว่าเทศกาลไหนๆ พี่ไทยฉลองกับเขาหมด... เว็บไซต์อินเทลลิเฮลธ์มีคำแนะนำดีๆ ในการร่วมงานกินเลี้ยง ผู้เขียนขอนำมาเล่าสู่กันฟัง
อาจารย์เบรียน แวนซิงค์ นักจิตวิทยาการอาหารได้เขียนหนังสือชื่อ "การกินแบบขาดสติ: ทำไมเรากินมากกว่าที่คิด" โดยนำผลการศึกษาวิจัยจากห้องปฏิบัติการอาหาร มหาวิทยาลัยคอร์แนลล์ สหรัฐฯ มาประกอบ
![]()
อาจารย์ท่านมีคำแนะนำสำหรับการจัดงาน และการร่วมงานเลี้ยงมาฝากพวกเราอย่างนี้ครับ...
-
อย่ากินของเหลือ:
ของเหลือ (leftovers) มีไว้สำหรับทิ้ง หรือเก็บในตู้เย็น (กรณีตักแบ่งโดยใช้ช้อนกลาง และไม่ทิ้งไว้ในอุณหภูมิห้องนานเกิน 1-2 ชั่วโมง)
ไม่ควรกินของเหลือ เพราะเสียดายของ คนที่ไม่กินของเหลือจะได้รับแคลอรีส่วนเกิน (พลังงานจากอาหาร) ลดลง 15-20%
-
มอง(อย่างมีสติ)ก่อนกิน:
เวลาซื้อของอร่อยๆ... อย่ากินจากถุง ให้ถ่ายลงบนจานหรือชามก่อน มองดูอย่างน้อย 5-10 วินาทีก่อนกิน เพื่อให้สติสตางค์กลับคืนมาก่อน
จากการศึกษาพบว่า คนที่รู้จัก "มองก่อนกิน" และ "กินอย่างมีสติ" จะกินอาหารส่วนเกินลดลง 134 แคลอรี
-
เก็บหลักฐาน:
การเก็บหลักฐานหรือ "ซาก" ภาชนะห่อหุ้มอาหาร เช่น กระดาษห่อ พลาสติกหุ้ม ฯลฯ และกระดูกไว้บนจาน มีส่วนช่วยให้กินอาหารส่วนเกินลดลงได้
การศึกษาหนึ่งพบว่า ถ้าไม่นำกระดูกปีกไก่ไปให้พ้นหูพ้นตา... วางไว้บนจาน จะช่วยให้กินปีกไก่น้อยลง 30%
-
เลี่ยงอาหารกระตุ้นน้ำย่อย:
ฝรั่งนิยมกินอาหารกระตุ้นน้ำย่อย (appetizers) เช่น ของทอดชิ้นเล็กชิ้นน้อย ฯลฯ ก่อนอาหาร ทำให้ได้รับแคลอรีมากเกิน
ถ้ามื้อไหนตั้งใจจะกินขนมหวาน... ควรงดอาหารกระตุ้นน้ำย่อยเสีย เพื่อลดพลังงานส่วนเกินลง
-
นั่งใกล้คนกินช้า:
ถ้าเลือกได้... ให้เลือกนั่งใกล้คนที่กินช้า การนั่งใกล้คนกินเร็ว หรือกินเก่ง (เช่น ผู้เขียน ฯลฯ) มีส่วนทำให้กินมากเกินพอดี
-
กินทีหลัง:
ถ้าทำได้... ให้กินทีหลังคนอื่น ปล่อยให้คนอื่นนำไปก่อนสัก 3-5 คำ และไม่ต้องรีบกินตาม เพราะเราจะนั่งกินไปแบบช้าๆ และมีสติ
อย่าลืมคำพังเพยที่ว่า "ช้าๆ ได้พร้าเล่มงาม"... เพราะพวกเราเร็วๆ มักจะได้ตุ่มได้ไหไปหลายกิโลฯ (อ้วน)
-
วางให้ไกล:
ถ้าเลือกได้... อย่านั่งใกล้อาหาร ให้นั่งไกลออกไปอย่างน้อยเท่ากับระยะแขนเหยียด
-
น้อยอย่างเข้าไว้:
รายการอาหารยิ่งหลากหลาย ยิ่งมีส่วนทำให้กินได้มาก... การศึกษาหนึ่งทดลองให้กลุ่มตัวอย่างกินช็อกโกแล็ต M&M 2 ครั้ง ครั้งหนึ่งให้กินช็อกโกแล็ต 7 สี อีกครั้งหนึ่งให้กินช็อกโกแล็ต 9 สี
ผลการศึกษาพบว่า กลุ่มตัวอย่างกินช็อกโกแล็ต 9 สีมากกว่า 7 สีถึง 85%
-
เก็บอาหารโปรดไว้ในภาชนะทึบแสง-สีขาว:
แนะนำให้เก็บอาหารโปรดไว้ในภาชนะทึบแสง-สีขาว อย่าใส่อาหารโปรดในภาชนะโปร่งใส
การศึกษาหนึ่งทดลองให้กลุ่มตัวอย่างกินลูกอมที่บรรจุในห่อสีขาวทึบแสง (ไม่มีลวดลาย) และลูกอมที่บรรจุในห่อใส (see-through) มองทะลุผ่านไปด้านในได้
ผลการศึกษาพบว่า กลุ่มตัวอย่างกินลูกอมในห่อสีขาวทึบแสงน้อยกว่าห่อใสถึง 23%
-
ชามเล็กๆ:
การศึกษาพบว่า คนที่ใช้จานหรือชามใบเล็กกินอาหารน้อยกว่าคนที่ใช้จานหรือชามใบใหญ่ถึง 59%
-
แก้วทรงผอมสูง:
การศึกษาพบว่า แก้วทรงผอมสูงมีส่วนช่วยลดปริมาณเครื่องดื่มลงได้มากกว่าแก้วทรงเตี้ยอ้วน
-
อย่าทำงานหลายอย่าง:
การทำงานหลายอย่างพร้อมกัน เช่น กินข้าวไปด้วย ชมโทรทัศน์หรือเล่นเกมส์ไปด้วย ฯลฯ มักจะทำให้ขาดสติ... เลยอ้วนเลย วิธีที่ดีคือ เวลากิน... อย่าดูโทรทัศน์ เวลาดูโทรทัศน์... อย่ากิน
-
วางช้อนส้อม:
เวลากินให้ถือช้อน ถือส้อม... ตักอาหารใส่ปาก และวางช้อน วางส้อมทุกครั้ง... การถือช้อน ถือส้อมไว้ตลอดเวลามักจะทำให้ขาดสติ และกินมากเกินได้ง่าย.. เลยอ้วนเลย
-
หลีกเลี่ยงดีกว่าต้านทาน:
ข้อ (14) นี่... ท่านอาจารย์แวนซิงค์ไม่ได้แนะนำไว้ครับ อาจารย์กังฟูแนะนำไว้ในหนังโทรทัศน์ตอนผู้เขียนเป็นเด็ก (ประมาณ 35 ปีมาแล้ว)
อาจารย์ท่านบอกว่า "หลีกเลี่ยงดีกว่าต้านทาน" เรื่องกินเลี้ยงก็เช่นกัน... ถ้าจะควบคุมน้ำหนักให้ได้ผลดีจริงๆ แล้ว ไม่จำเป็นอย่าไปงานเลี้ยงเลย เพราะมันต้านทานยากจริงๆ...
แหล่งที่มา:
- ขอขอบพระคุณ > 12 Ideas to keep off holiday pounds. > http://www.intelihealth.com/IH/ihtIH/EMIHC254/333/20833/511285.html?d=dmtICNNews > December 26, 2006. // source: Brain Wansink. Mindless eating: Why we eat more than we think.
- นพ.วัลลภ พรเรืองวงศ์ จัดทำ > ๒๙ ธันวาคม ๔๙. > ปรับปรุงแก้ไข > 24 เมษายน 50.
- เชิญอ่าน "บ้านสาระ" ที่นี่ > http://gotoknow.org/blog/talk2u

สวัสดีปีใหม่ ๒๕๕๐ ค่ะ อ. หมอวัลลภ ที่นับถือ
Blog ช่วยให้เหมือนไม่ไกลกันเลยตลอดทั้งปีนะคะ วันเวลาที่ผ่านมา อาจารย์ได้มอบแต่สิ่งดีดี ทั้งที่เป็นความรู้ แข้อเสนอแนะที่เป็นประโยชน์ เหนืออื่นใด อาจารย์ได้มอบกำลังใจด้วยคำชื่นชมแก่ดิฉันและชาว Blog Gotoknow แห่งนี้อย่างสม่ำเสมอมิได้ขาด ความรู้สึกดีดีอย่างนี้ ความรู้สึกอบอุ่นอย่างนี้ มีพลังอย่างมากค่ะสำหรับการขับเคลื่อนการทำงาน และการดำเนินชีวิต
ดังนั้น ด้วยอำนาจแห่งความเป็นดิฉันเอง ขอยกย่องอาจารย์ ให้เป็น *****สุดยอด Bloger แห่งปี 2006 : Best Bloger of The Year 2006*****ค่ะ
ปีใหม่นี้ และทุกๆ วัน ขอให้อาจารย์มีแต่ความสุข คิดหวังสิ่งใดขอให้สมปรารถนา เจริญสมบูรณ์ทั้งวรรณะ สุขะ พละ ด้วยศีล สมาธิ และปัญญา ที่ถึงพร้อมของอาจารย์ด้วยเทอญ..... : ) : )
แบบไทย กินสบายๆ ด้วย "ส้มตำ" ครับ
ท้าเลยครับ กินได้ไม่ยั้ง ไม่มีอ้วน แหงๆ ถ้ากินแต่ มะละกอสลัด
สุขสันต์ใกล้วันภาระใหม่ งานเดิมที่พัฒนาไปกว่าเดิมครับ

ขอขอบคุณคุณอ้อ-สุชานาถ และท่านผู้อ่านทุกท่าน...
คนส่วนใหญ่ (รวมทั้งผมด้วย) คงจะทำใจไม่ไหวเวลาอยู่ท่ามกลางของอร่อยๆ...
(1). ถ้าเราหลีกเลี่ยงไม่ไปงานเลี้ยงได้ นั่นน่าจะดีที่สุด
(2). ดีรองลงไปคือ ทำตามที่ท่านอาจารย์แวนซิงค์แนะนำ
ขอส่งความปรารถนาดีในโอกาสปีใหม่สากล...
ขอขอบคุณอาจารย์มาลินี และท่านผู้อ่านทุกท่าน...
ขอส่งความปรารถนาดีในโอกาสปีใหม่สากล...
ขอแสดงความเคารพท่านอาจารย์หมอ JJ และท่านผู้อ่านทุกท่าน...
ส้มตำมีจุดอ่อนที่น่าจะปรับปรุงได้ คุณแม่ค้าด้านหน้าโรงพยาบาล (ศูนย์มะเร็งลำปาง) ท่านพัฒนาจนเกิดเป็น "สุดยอดส้มตำอนามัย" เช่น
ขอประกาศ...
ขอส่งความปรารถนาดีในโอกาสปีใหม่สากล...
สวัสดีค่ะคุณหมอ... เห็นชื่อบันทึก รีบวิ่งตามเข้ามา เพราะใกล้ปีใหม่ มีงานเลี้ยงให้ทานจนพุงกาง ต้องรีบมาอ่านเคล็ดวิชาโยกย้ายไขมันซะก่อน
"หลีกเลี่ยงดีกว่าต้านทาน" แต่ตอนนี้คาดว่าคงจะกินต้านทานแล้วค่ะ หุหุ
ขอให้อาจารย์สุขภาพแข็งแรงนะคะ
สวัสดีปีใหม่ค่ะ
^____^
ขอขอบคุณ... คุณรัตติยาและท่านผู้อ่านทุกท่าน
ขอกราบอนุโมทนา อนุโมทนา และกล่าวสาธุ สาธุ สาธุกับท่านผู้อ่านทุกท่าน...
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดงสังคหวัตถุ 4 หรือธัมมะเครื่องยังความเมตตา ความปรารถนาดีต่อกันให้บังเกิดไว้ 4 ประการได้แก่
(2). ปิยวาจา / การกล่าวคำไพเราะ ประกอบด้วยเมตตา
(3). อัตถจริยา / การช่วยเหลือกิจการงาน ไม่นิ่งดูดาย
(4). สมานัตตา / การประพฤติสม่ำเสมอ ตามสมควรแก่ฐานะ...
เรียนเสนอให้ท่านผู้อ่านอ่านเรื่องนี้ครับ...
ขอส่งความปรารถนาดีในโอกาสปีใหม่สากล...
ขอขอบพระคุณอาจารย์ beeman และท่านผู้อ่านทุกท่าน...
เรื่องการให้คำแนะนำวิธีเขียนบล็อกนี่... ผมขอยกความดีเป็นเครื่องบูชาคุณครูภาษาไทยทุกท่านที่วชิราวุธวิทยาลัยครับ
ขอส่งความปรารถนาดีในโอกาสปีใหม่สากล...
ขอขอบพระคุณอาจารย์ iS และท่านผู้อ่านทุกท่าน...
ใครมีวิธีอะไรก็รีบนำมาใช้เลย... ไม่ว่าจะเป็น "หลีกเลี่ยงดีกว่าต้านทาน" หรือ "กินต้านทาน" อย่างที่อาจารย์ว่า
(1). ให้ดื่มน้ำก่อนไปงานเลี้ยง 2 แก้ว เพื่อลดปริมาตรกระเพาะอาหาร
(2). ดื่มนมไม่มีไขมัน (หรือนมไขมันต่ำ) เพื่อให้อิ่มไปบางส่วนก่อน
(3). กินผัก หรือสลัดผัก (ถ้าเป็นไปได้... ควรเลือกน้ำสลัดที่มันน้อยหน่อย) ก่อนเลย 1 จาน
เรื่อง "เดินต้านทาน" ก็มีคำแนะนำเหมือนกัน...
ขอส่งความปรารถนาดีในโอกาสปีใหม่สากล...
ขอบพระคุณอาจารย์วัลลภครับ
จะให้ดี ผมพอสรุปได้ว่า ให้ตั้งสติ และมีสัมปชัญญะ ก่อนกิน และขณะกินให้กินด้วยปัญญา
หมอสุข
ขอแสดงความเคารพท่านอาจารย์หมอ JJ และท่านผู้อ่านทุกท่าน...
ขอแสดงความเคารพท่านอาจารย์อีกครั้งหนึ่ง...
ขอขอบพระคุณอาจารย์หมอสุข และท่านผู้อ่านทุกท่าน...
เรื่องการบริโภคอย่างมีสติ...
เท่าที่จำได้... อรรถกถาวิสุทธิมรรคกล่าวว่า
(2). โลภมาก... โรคมาก (เช่น กินมาก ฯลฯ) โลภน้อย... โรคน้อย (เช่น กินพอประมาณ ฯลฯ)
(3). ปัญญาน้อย... อายุสั้น (เช่น ไม่รู้จักว่า อาหารอย่างไร เท่าไรดีกับสุขภาพ ไม่รู้จักออกกำลัง ฯลฯ) ปัญญามาก... อายุยืน (เช่น รู้จักพิจารณาก่อนกิน ขณะกิน หลังกิน + ออกกำลัง ฯลฯ)
ประเด็นที่ท่านอาจารย์สรุปมา (ให้ใช้สติ + สัมปชัญญะ หรือปัญญา) น่าจะเป็น "แก่น" ของอาหาร และโภชนาการ ตลอดจนเป็นแก่นของการใช้ชีวิตทีเดียว... สาธุ สาธุ สาธุ
ขอขอบคุณอาจารย์ wwibul และท่านผู้อ่านทุกท่าน...
สำนวนไทยเราก็ว่า "น้ำเชี่ยวอย่าเอาเรือขวาง" เพราะการต้านทานกระแสอะไรที่แรงๆ มักจะมีต้นทุนสูง เช่น อาจจะตาย บาดเจ็บ โดนด่า ฯลฯ
ขอส่งความปรารถนาดีในโอกาสปีใหม่สากล...สวัสดีปีใหม่
ขอให้พวกเราทุกท่านทุกคนมีความสุข ความเจริญ มีสุขภาพดี มีแรง มีกำลัง... จะได้ทำอะไรดีๆ ไปได้นานๆ ครับ