จากบันทึกเรื่องครูภูมิปัญญาไทยครั้งที่แล้ว จึงมาต่อเรื่องของโคมต้องล้านนาของสล่าสันทราย ซึ่งครูเอกมีฝีมือที่ประณีต สร้างสรรค์ มีความสามารถในการตัดกระดาษ และการต้องกระดาษ (ฉลุกระดาษ) ด้วยมือ และมีองค์ความรู้เกี่ยวกับความหมายและที่มาของโคมต้อง ที่มีกระบวนการทำแต่ละชั้น จากด้านในสู่ด้านนอกสุด 3 ชั้น และมีส่วนประกอบด้านบนสู่ด้านล่างทั้งหมด 8 ชั้น แต่ละชั้นก็มีความหมายถึงความเป็นสิริมงคลที่นำไปจุดในวันยี่เป็ง หรือวันลอยกระทง จากการที่ได้ถ่ายทอดความรู้ด้านการทำโคมให้แก่ผู้ที่สนใจทั่วไปแล้ว ในความใฝ่ฝันของครูเอกต้องการที่จะจัดตั้งกลุ่มที่ผลิตโคมล้านนาได้มาร่วมกันทำจำหน่าย และบริการประดับตกแต่งโคมด้วยกัน ให้กลายเป็นกลุ่มใหญ่ที่มีหน่วยงานท้องถิ่นมาร่วมก่อตั้ง " กลุ่มวิสาหกิจชุมชน" เพื่อต้องการสร้างความเข้มแข็งในชุมชน และ เพื่ออนุรักษ์โคมของสล่าสันทรายที่มีการพัฒนาขึ้นมาด้วยตนเองจากการประยุกต์โคมดั้งเดิมมาเป็นโคมที่สวยงามด้วยการออกแบบของครูเอก ที่มีความมุ่งมั่นและใฝ่ฝันถึงการสร้างอาชีพด้วยภูมิปัญญาท้องถิ่นที่นับวันจะมีคนสนใจในการทำน้อยลงเพราะต้องอาศัยความประณีต ละเอียดในงานฝีมือ ชั้นในสุด หมายถึง ศีล ชั้นกลาง หมายถึง สมาธิ ชั้นนอกสุด หมายถึง ปัญญา จะใช้กระดาษที่มีสีแตกต่างกันเพื่อความสวยงาม ด้านบนสู่ด้านล่างของโคมต้องมี 8 ส่วน แต่ละชิ้นที่ต่อกันก็จะมีความหมายด้านทางหลักธรรม คำสอน ไม้เฮี๊ยะที่ไม่มีมอดใช้ทำโคม หัดตัดกระดาษ(ยังไม่ต้อง) ลวดลายที่ใช้ต้อง(ฉลุ) โคมต้องจึงเป็นที่รู้จักกัน มีกล่องบรรจุให้ในการนำส่งให้กับผู้ที่สนใจ ขอเชิญท่านร่วมแสดงความคิดเห็นกับการจัดตั้งกลุ่ม วิสาหกิจชุมชน ด้วยนะคะ
สวย งาม มีความหมาย ทั้งภูมิปัญญา และศิลภาวนา
เอ โคมสวยขนาดนี้เลยหรือครับ
สวยจริงๆค่ะพี่ครู
ชื่นชมมากค่ะ
สวยมากค่ะ ขอบคุณมากค่ะ ที่นำมาให้ชม คอยชมอีกนะคะ
สอนได้
แต่ย๊ะบ่าได้เหมือนเปิ้น
ซื้อเอาคนเดียว อิอิ
สวัสดีครับครูรินดา
โคมสวยดีครับ
อยากเห็นวิธีทำจะเหมือนการต้องลายที่แม่ฮ่องสอนหรือเปล่า
สวัสดีค่ะคุณครูRinda
ขอบคุณค่ะ โคมสวยมาก มีความหมายทางธรรมมะด้วย กว่าจะสำเร็จเป็นงาน อาศัยความพยายาม ความคิดสร้างสรรค์ การร่วมแรงใจ ชื่นชมค่ะ
สวัสดีคะ น้องครูรินดาคนสวย ขอบคุณมากนะคะที่เข้าไปเยี่ยมพี่สุคะ พี่สุไม่ค่อยมีเวลามาเล่น มาอ่านเหมือนเมื่อก่อน ซึ่งเมื่อก่อนพี่สุไม่เว้น ด้วยกำลังเรียนรู้อะไรหลายอย่างในคอมพิวเตอร์ โลกอินเตอร์เน็ท เลยหมั่นหารูป หาภาพสวยๆๆ แล้วก็นำมาประกอบกลอน ประกอบธรรม เพื่อให้มีจุดยืน แห่งศิลปะความงาม ความดี ความรู้จากได้แต่งกลอน จากผู้มีความรู้มาแนะนำการแต่งกลอน ครูธรรมทิพย์ จากผู้รอบรู้หลายๆๆอย่าง หลายๆๆด้าน ผสมผสานกันไป เลยทำให้อยากลองของ ก็เลยเกิดบทความพร้อมรูปภาพสวยๆ ด้วยศิลปะ ที่ค้นหาได้ในเน็ทมาประกอบกันขึ้น มาเป็นบทความ พี่สุก็กลับไปอ่าน ไปดูบทความเก่าๆของพี่สุเอง พี่สุยังนึกแปลกใจ พี่สุเอาเวลามาจากไหน เพราะกว่าจะมาประกอบกันได้ บางทีต้องอดหลับอดนอน ตาเป็นหมีแพนด้าเชียว แต่กลับไปดูแล้วก็ภูมิใจ ที่ฝึกทำอะไรหลายอย่างได้ ทั้งที่ตนเองไม่เคยมีวี่แวว จะทำได้ ในที่สุดฉันทำได้คะ
ด้วยจิตใจที่เป็นศิลปะ พี่สุดีใจคะ ที่นำภูมิปัญญาท้องถิ่น มาทำเป็นวิสาหกิจชุมชน เพื่อนำฝีมือมาพัฒนา เพื่อพัฒนาศิลปะ ให้เพิ่มรายได้ให้ชุมชนตนเอง เพื่อการพึ่งพาตนเองให้ยืนหยัดอยู่ได้ โคมต้องสวยมากนะคะ และถ้าหากมีคนสนับสนุน ถึงระดับวิสาหกิจชุมชนแล้ว ถ้าพัฒนาให้โคมมีลวดลาย พร้อมกับความแข็งแรง มีความเป็นล้านนา มีความเป็นไทย พี่สุว่า ได้ขายแน่นอน ทำเป็นของฝากของต้อนกันได้ พร้อมทั้งสื่อความหมายด้านทางหลักธรรมคำสอน ดีมากคะ ฉนั้นคนรุ่นหลังจะมีซักกี่คนที่สนใจไหมหนอ
และที่สำคัญมันเป็นความหมาย เป็นโคมของคนล้านนา พี่สุว่าถ้าครูจักรพันธ์ ได้ถ่ายทอดองค์ความรู้เหล่านี้ให้คนในท้องถิ่นไว้ คงจะไม่ล่มสลายหายไป คนรุ่นหลังคงจะได้เห็นได้รู้จักพร้อมความหมายดีดี และไม้เอี๊ยนี่ จะมีอยู่ตลอดไป ชั่วลูกชั่วหลานหรือเปล่า คงจะต้องสนับสนุนให้คนปลูกไว้ เหมือนปลูกปอ ปลูกไหล และถ้าหากไม้เอี๊ยะไม่มี จะใช้อะไรทดแทน พร้อมด้วยความทนทาน สวยงาม ใช้ไฟเบอร์ได้หรือเปล่า เพราะต้องใส่หลอดไฟ ถ้ามันร้อน มันจะไหม้ไหม นี่คือพี่สุคิดนะคะ เพื่อการพัฒนาและเพิ่มมูลค่าคะ
ทางบ้านพี่สุก็มีวิสาหกิจชุมชน เอาพืชผักที่ล้นตลาดมาแปลงมูลค่าให้มีราคาและมีระดับขึ้นคะ เช่น ถั่วลิสงต้มจากถ้วย 10 บาท มาแปลงเป็นถั่วคั่วใส่สมุนไพร ถั่วตัด ถั่วลิสงคั่วใส่ถุง มีทั้งแกะเม็ด ไม่แกะเม็ด จากถ้วย 10 บาท พอมาแปลง ปรากฏว่า รายได้เพิ่มขึ้น 2-3เท่าตัว แถม มีชื่อเสียงคะ โอท็อปไกลถึงไหน โชว์ถึงนั่นและก็ขายเป็นกอบเป็นกำ ทำให้คนในชุมชนที่เคยปลูกถั่ว ล้นตลาด ได้นำมาขายเป็นวัตถุดิบให้วิสาหกิจชุมชน ตนเอง รายได้จากถั่วล้นตลาด ก็พอได้อ้าปาก มีกำลังใจในการปลูกถั่วเป็นอาชีพเสริม จากพืชผักอย่างอื่น เพื่อเป็นวัตถุดิบให้วิสาหกิจชุมชนตนเองคะไม่ต้องสั่งซื้อจากท้องถิ่นอื่น แล้วยังมีรายได้จากการมาช่วยกันทำ ตั้งแต่เด็ก คนเฒ่าคนแก่ มาแพ็คใส่หอใส่ถุง มีรายได้พิเศษกันคะ ว่ากันเป็นโหล พี่สุว่าจะนำเรื่องมาเขียน เพราะพี่สุไปสัมผัสของจริงมาแล้ว เห็นว่าเป็นตัวอย่างของการเพิ่มมูลค่าของที่ล้นตลาด ให้มีคุณค่า และน่าซื้อคะ แต่ไปเปิดดูในอำเภอกระนวน เขามีมาลงเขียนไว้แล้ว เลยว่างเว้นไม่เขียน แต่ถ้าหากว่า ถ้านำมาเขียนแล้ว สามารถเป็นตัวอย่างวิสาหกิจชุมชนได้ ว่างก่อนแล้วจะนำรูปมาลงให้ดูคะ พร้อมเล่าเรื่องราวคะ ยังมีอีกหลายอย่าง ที่ดีดีในกระนวน ที่ควรนำเสนอ คงรอจังหวะว่างก่อนนะคะ ขอบคุณนะคะ เม้นท์ยาวอีกแล้ว (เคยมีชื่อเป็นเจ้าแม่เม้นท์ยาวหมดเปลือกของโกทูโน คุณพี่คิมตั้งให้ ก็คงเหมือนเดิมแหละคะ) ด้วยแลกเปลี่ยนเรียนรู้ ขอบคุณคะ
วิจิตร ประณีตศิลป์ จริงๆ เจ้าปี้ตูม
ส่งกำลังใจ ผู้อนุรักษ์ ภูมิปัญญา เจ้า