" รู้จักบัญชีความสุขมั๊ย ?"

คำถามนี้ บุคลากรทางการแพทย์และสาธารณสุข เจ้าหน้าที่ของโรงพยาบาลอาจจะบอกว่าไม่รู้จักหรอก รู้จักแต่คำว่าบัญชีความเสี่ยงง่ะ

ดิฉันได้เห็นประโยคนี้จากบันทึกของผอ. พิเชษ รพ.บ้านตากท่านบอกว่าเวลาถามเจ้าหน้าที่เรื่องความเสี่ยง หรือบัญชีความเสี่ยง เจ้าหน้าที่จะรู้สึกไม่ค่อยถูกโฉลกกับคำ ๆ นี้นัก เลยพาลให้ไม่ชอบ HA ด้วย ท่านอยากจะให้ใช้คำว่า เรามาค้นหาบัญชีความสุขกันดีกว่า ดิฉันเข้าใจว่าท่านคงอยากให้มองเรื่อง HAในเชิงบวกนั่นแหละ ดิฉันเคย B2B กับผ.อ.พิเชฐว่าชอบวาทะนี้มากและจะขออนุญาตนำไปใช้บ้างถ้ามีโอกาส

ไม่รู้ว่าคุณหมอพิเชฐอนุญาตหรือยัง แต่ดิฉันก็ได้นำมาใช้แล้วนะคะและได้รู้ว่าบัญชีความสุขที่เกิดขึ้นในชุมชนคนชุดเขียวนั้นมีมากจนอดใจไม่ไหวต้องนำมาบอกต่อเจ้าค่ะ

บัญชีความสุขของชุมชนคนชุดเขียวเกิดในวันแห่งความสุขก็เช้าวันศุกร์ที่ 28 ก.ค. 49 ที่ผ่านมานั่นแหละค่ะ เช่นเคยของกิจกรรม Morning Talk คือเวลา 08.15 น. หลังจากนั่งสมาธิบวกกับการร่วมจิตส่งพลังใจให้ในหลวงของเราทรงหายจากอาการประชวรแล้ว เจ้าหน้าที่ก็รายงานการรับส่งเวรผ่าตัด และเหตุการณ์ที่เกิดในวันก่อนคือวันพฤหัสที่ 27 ก.ค.49 เป็นที่มาของบัญชีแห่งความสุขเรื่องที่ 1

บัญชีความสุขเรื่องที่ 1 ได้แก่ กรณีมีการผ่าตัดเด็กคลอดทางหน้าท้อง เหตุผลที่ต้องผ่าตัดเนื่องจากครรภ์แรกมารดาผ่าตัดคลอดเด็กทางหน้าท้องมาก่อน ในการตั้งครรภ์ที่ 2 นี้จึงจำเป็นต้องผ่าตัดคลอดเด็กทางหน้าท้องเช่นกันและอีกประการหนึ่งคือลักษณะลำตัวของเด็กขวางกับมดลูกซึ่งจะมีผลทำให้ขณะผ่าตัดเอาเด็กออกนั้นยากมาก ซึ่งก็เป็นดังที่คาดการณ์ไว้จริง ๆ เด็กแรกเกิดมี APGAR (หากสงสัยในตัวย่ออ่านได้ที่ ความหมายของ APGAR ในเด็กแรกเกิด http://gotoknow.org/blog/supalukbi/41389) = 1แต่ทีมวิสัญญีและผ่าตัดมีการประเมินสถานการณ์และมีความพร้อมในการช่วยเหลือ ทั้งการใส่ท่อช่วยหายใจให้กับเด็กและการช่วยให้ออกซิเจนและการกระตุ้นหัวใจ จึงทำให้ 5 นาทีต่อมา APGAR = 10 เด็กทารกได้รับการช่วยเหลือจากทีมจนมีภาวะปกติ  ถือว่าประสบความสำเร็จในการทำงานเป็นทีมและมีคุณภาพ นับเป็นเรื่องบัญชีของความสุขที่น่าจดจำค่ะ 

บัญชีความสุขเรื่องที่ 2 เป็นการร่วมกันทบทวนแบบบันทึกการพยาบาลผู้ป่วยระยะผ่าตัด เนื่องจากแบบบันทึกการพยาบาลผู้ป่วยระยะผ่าตัดที่เราใช้กันนี้เป็นแบบบันทึกที่มีการปรับปรุงมาแล้ว 1 ครั้งและใช้กันมาเป็นเวลา 2 ปี มีการเก็บข้อมูลต่าง ๆ ที่ไม่ครบถ้วนจึงต้องมีการปรับปรุงเพื่อให้สนองตอบกับการพยาบาลผู้ป่วยผ่าตัดแบบครบถ้วนทั้งระยะ ก่อน ขณะ และหลังผ่าตัด การจะปรับปรุงพวกเราเห็นพ้องต้องกันว่าควรจะต้องร่วมกันคิดออกแบบที่เป็นมาตรฐานและพวกเราต้องเข้าใจให้ถูกต้องตรงกันด้วย

ดิฉันปิ๊งแว๊บขึ้นมาว่าในวันศุกร์นั้นพวกเราทำ KM กันโดยไม่รู้ตัวกันเลยนะเนี่ย

หัวปลาหรือเป้าหมาย (KV) คือการปรับปรุงแบบบันทึกพยาบาลผู้ป่วยผ่าตัดที่มีคุณภาพและสามารถสะท้อนบทบาทการพยาบาลและมีข้อมูลของผู้ป่วยอย่างครบถ้วนสมบูรณ์

ตัวปลา (KS) คือการที่พวกเราได้แลกเปลี่ยนและร่วมกันออกความคิดเห็น ออกแบบบันทึกตามประสบการณ์ที่ตัวเอง เคยเห็น เคยรู้ เคยศึกษามาก่อน (TK) ในช่วงของการ share กันนั้นพวกเรามีอิสระทางความคิดมาก ไม่มีการขัดขวางความคิดของใคร ช่วงหนึ่งของการลปรร. ได้แก่

พี่แก้ว " ตัวหนังสือเล็กมาก เนื้อหาเยอะ ปกติชอบบันทึกตก ๆ หล่น ๆ อยู่แล้ว จะให้ตกหล่นมาแค่ไหนจ๊ะ สงสารพวกอัลไซเมอร์บ้าง"

มีผู้ที่มีความเห็นตรงกับพี่แก้ว 4 คน ซึ่งจะมีการปรับปรุงต่อไป

พี่เปีย " พีอยากจะให้แยกเวลาเราบันทึกการเสียเลือด เป็น ช่องเสียเลือด หนอง หรือน้ำคร่ำ แยกกันจะได้มั๊ย"

จินตนา "การเยี่ยมก่อนผ่าตัดน่าจะมีการตรวจสอบเอกสารและเซ็นใบยินยอมผ่าตัดด้วยเพื่อการยืนยัน"

และ ฯลฯ

สิ่งที่ขาดไม่ได้ในวันนั้นคือคุณอำนวย ซึ่งนำแสดงโดยดิฉันเอง คุณลิขิตคือคุณพิมพาหรือไก่ที่จดบันทึกตลอด

การเก็บบันทึกองค์ความรู้(KA) ต่าง ๆ ที่ได้ จากการทำ KM ในวันนั้น ก็คือ แบบบันทึกที่ได้รับการปรับปรุง บันทึกประจำเดือน และบันทึกนี้แหละค่ะ

และนี่ก็คือบัญชีความสุขของพวกเราชุมชนคนชุดเขียวที่ถึงแม้ว่าจะไม่ได้เป็นในรูปตัวเลขหรือตัวเงินแบบบัญชีออมทรัพย์อื่น ๆ แต่ดัชนีความสุขก็มีจนล้นเอ่อ เยอะแยะจนอยากจะแบ่งปันให้กับทุก ๆ คน แล้วคุณละคะ...มีบัญชีความสุขกี่บัญชีเอ่ย ?