วันนี้ ทางเวชศาสตร์ผู้สูงอายุฯ ผู้จัดการประชุมแลกเปลี่ยนเรียนรู้ในครั้งนี้ ได้เชิญทีมกรมสุขภาพจิตค่ะ นำโดย คุณภัคนพิน กิตติรักษนนท์ หรือน้องเกิ้ล เรียกว่า กูเกิ้ลก็ได้ อิอิ เธอมีความสามารถพิเศษ รับ search หาข้อมูลทุกชนิดค่ะ ... พาน้องติ๊ก ศาลิตา และน้องเล็ก พรรณี (น้องเล็กกำลังจะโอนมาอยู่ที่กรมสุขภาพจิตค่ะ) ... กิจกรรมน่าสนใจ และเป็นที่สนุกสนานกับชาวคณะผู้เข้าประชุมมากๆ เลยค่ะ ... รวมทั้งได้ผลพลอยได้ ในการเตรียมคนประชุม เข้ากลุ่ม ลปรร. กันตอนบ่ายด้วย

กิจกรรม "สุนทรียสนทนา" นี้ เริ่มต้นจาก

  • การทำความรู้จักกัน โดย
    - แนะนำตัว ชื่อ นามสกุล ชื่อเล่น มาจากที่ไหน ที่สำคัญคือ บอกสิ่งที่ตัวเองชอบมากที่สุด แสดงท่าทาง สื่ออย่างไรก็ได้ ให้เพื่อจำเราได้ และปิ๊งเรา
    - ขอให้ทุกคนตั้งใจฟัง เวลาที่มีการแนะนำตัว
    - มีกระดาษให้ จดกัน ใครปิ๊งใคร จดไว้
    - รายการนี้ เพื่อฝึกการฟังอย่างมีคุณภาพละค่ะ
    - คำคมก็คือ "ณ วันแรก วันนี้ นาทีนี้ ... เราได้พบปะกัน เราได้อะไรจากเพื่อนๆ บ้าง" ... หวานซะไม่มี
  • จดจำกันด้วยเสียงเพลง
    ... ช่วงนี้ น้องเล็ก นำ CD เพลง ชุด ใจใส โลกสวย ที่รวมบทเพลงแห่งความสุข ของสโมสรใจใส โรงเรียนบรรจงรัตน์ จ.ลพบุรี มาเปิดให้ฟัง เพลงไพเราะมากเลยค่ะ และก็ได้อารมณ์ของความเป็นสุขจริงๆ ด้วย
    ... ทุกคนร้องเพลงร่วมกันไป (เพราะเป็น CD คาราโอเกะ) และสบตากันไป
    ... ทุกคนสวัสดีกัน ต่อกันไปเรื่อยๆ จนรอบวง
  • ฝึกการฟัง นับคำว่า "สวัสดี" ในเนื้อเพลง "สวัสดีใจใส" ละค่ะ
  • หัวเราะบริหารจิต กับ เพลง "หัวเราะกันเถอะ" ค่ะ ... สนุกสนานจริงๆ ซานตาคลอส ก็มาด้วย อิอิ ... เพราะว่า หัวเราะกันแบบซานตาคลอส ละค่ะ ... นี่ คุณเล็กบอกว่า วิธีนี้ ฝึกบริหารปอดได้ด้วยนะคะ

  • วาดภาพเรื่องราวที่ประทับใจ ชอบใจ และมีความสุข
    - จะเป็นเรื่องในครอบครัว ที่ทำงาน ก็ได้ วาดภาพ แล้วจะให้นำมาเล่าให้เพื่อนๆ ฟัง
    - เมื่อวาดภาพกันเสร็จ ก็จับคู่กัน แบบใครปิ๊งใคร ไปจับกับคนนั้นไปเลย
      ... โดย เริ่มที่คนที่หนึ่งเป็นคนเล่าเรื่องก่อน บอกให้รู้เรื่องราวทั้งหมดที่สื่อความหมายด้วยภาพนั้นไป คนฟังก็ต้องฟังให้ได้มากที่สุด ว่า สิ่งที่เพื่อนเล่ามานั้น มีความหมาย มีคุณค่าอย่างไร
      ... ข้อสำคัญคือ ฟังให้ได้ถึงอารมณ์ของผู้เล่า
      ...  หรือมีคำพูดอะไรที่โดนใจ
      ... สุดท้าย คือ ผู้ฟังได้อะไรจากเรื่องนี้
    - นั่นก็คือ ฟังเพื่อนเล่า ด้วยหู ด้วยตา และด้วยใจ ค่ะ
    - เรื่องเล่าจากเพื่อนในช่วงนี้ มีประเด็นปิ๊งๆ ก็คือ
      ... ภาพหัวใจหลายๆ ดวง รวมกันเป็นหนึ่ง เป็นต้นไม้ของหัวใจ ที่อยากให้ทุกคนมีความสุข ให้กำลังใจสำหรับคนที่ท้อแท้ สิ้นหวัง
      ... ภาพพระอาทิตย์ สื่อถึง วันใหม่เสมอ ก็คือ ... "วันนี้ ถ้าเราทำอะไรยังไม่ดี พรุ่งนี้ เราก็สามารถแก้ไขใหม่ ได้ทุกเมื่อ"
      ... ไม่มีคำว่าสาย สำหรับการเริ่มต้น
      ... คนฟังรู้สึกประทับใจ ที่เขาแก้ปัญหาได้
      ... การฟังอย่างตั้งใจ ทำให้เรารู้สึกว่า เรามีเพื่อน - การมองกัน ตามองตา การจับมือกัน การฟังน้ำเสียงที่เล่า

  • การนำเข้าสู่กิจกรรมในช่วง ลปรร. ด้วยการคุย สรุปกิจกรรมที่ผ่านมา
    - บรรยากาศ ตัวเรา เราทำมาเอง เป็นความสำเร็จของเรา เป็นสิ่งที่เราภาคภูมิใจ ไม่ต้องอาย
    - เราสามารถถ่ายทอดสิ่งดีดี สิ่งที่เพื่อนจะนำไปใช้ประโยชน์ ให้กับเพื่อนๆ ได้ทั้งสิ้น
    - นำสิ่งที่เราทำงานมาพูดคุยกัน เป็นสิ่งที่ดีดี ที่แต่ละคนทำมากับมือ ทำมาด้วยประสบการณ์มาเล่าให้เพื่อนในกลุ่มฟัง
    - ผู้ฟัง ก็ต้อง "เปิดหู เปิดตา เปิดใจ"
      ... "ฟังด้วยหู" ว่า เขากำลังเล่าอะไรให้ฟัง มีวิธีคิด ปฏิบัติอย่างไร
      ... "ฟังด้วยใจ" ไม่ตัดสินเพื่อน เพราะว่าเขาอาจมีสิ่งปฏิบัติอะไรหลายๆ อย่างที่ไม่เหมือนสิ่งที่เราเคยทำ เพราะฉะนั้น ฟังแล้วไม่ติดสินเพื่อน
      ... "เปิดตา" มองให้ลึก ให้ซึ้ง ถึงสิ่งที่เขากำลังถ่ายทอด บางคำพูดอาจไม่ได้สื่ออะไรให้กับเรา แต่ด้วย สายตา ท่าที บอกอะไรลึกๆ ว่า เขากำลังบอกอะไรให้กับเรา
      ... สัมผัสเขาได้ด้วยสิ่งทั้งหลายที่เรามี
      ... เก็บเกี่ยวสิ่งที่มีประโยชน์ จากสิ่งที่เพื่อนเล่าให้ฟัง

สรุป กิจกรรมช่วงนี้ให้อะไรบ้าง นั่นก็คือ

  • การฟังที่ดี ต้องทำให้เกิดการปรับเปลี่ยนในทางที่ดีขึ้น ก็คือ
    - การฟังอย่างมีคุณภาพ
    - ให้เกียรติคนที่เล่าเรื่อง ให้เกียรติกันและกัน
    - สื่อกันด้วยใจ รับฟังกันให้ได้
    - พูดคุยแบบสุนทรียสนทนา ชื่นชม
  • มีความเอื้ออาทรต่อกัน
  • พุดด้วยน้ำเสียงที่ดี
  • เอาไปปรับเปลี่ยน ปรับปรุงสิ่งที่เราได้ยิน ได้ฟัง ไปทำให้ดีขึ้น

Tricks เล็กๆ ที่ได้จาก "สุนทรียสนทนา" คืออะไร

  • สติ ... ในการฟัง
  • สมาธิ ... ในการนำไปปรับใช้
  • ฟังเพลง ผ่อนคลาย ... ผ่อนคลาย ให้เรามีความสุข ให้คนที่เรารักมีความสุข นำรอยยิ้มแห่งความสุข เผื่อแผ่ให้สรรพสัตว์ทั้งหลาย ให้สรรพสัตว์มีความสุข

 รวมเรื่อง แลกเปลี่ยนเรียนรู้ศูนย์ฟื้นฟูสุขภาพผู้สูงอายุในชุมชน