ธรรมชาติมักเติมเต็มให้ทุกสิ่งสามารถทดแทนกันได้เสมอ

วันนี้อากาศปลอดโปร่งถึงแม้กรมอุตุฯ จะเตือนพวกเราซึ่งเป็นพยาบาลผู้จัดการรายกรณีจากโรงพยาบาลท่าวังผา โรงพยาบาลน่าน และโรงพยาบาลเวียงสา  ให้ระวังพายุฤดูร้อน  แต่พวกเรารอไม่ได้แล้ว ยังไงก็ต้องเดินทางมุ่งหน้าไปหมู่บ้านบ่อหอยภักดีธรรม  ซึ่งเป็นเขตรอยต่ออำเภอเวียงสาและจังหวัดแพร่ให้ได้  เพราะเรามีผู้ป่วยเด็กฮีโมฟีเลียชาวเขาเผ่าม้งที่ต้องการความช่วยเหลือรออยู่ที่นั่น  ระยะทางที่ห่างจากโรงพยาบาลท่าวังผากว่า 120 กิโลเมตร  กับเส้นทางที่เห็นร่องรอยของการเอากรวดหยาบมาโรยบนหน้าดิน สลับกับทางเกือบจะลาดยาง เป็นช่วงๆ  สื่อให้พวกเราทราบว่าถนนเส้นนี้พึ่งจะได้รับการปรับปรุงไม่นานมานัก  เมื่อเข้าถึงหมู่บ้านเป็นทางขึ้นเขา เกือบมองไม่เห็นป้าย อนามัย เพราะเป็นทางลงที่แคบและลาดชันมาก  เราพบกับผู้ป่วย และผู้ปกครองมาคอยกว่า 2 ชั่วโมงด้วยความดีใจ  เราได้รับการต้อนรับเป็นอย่างดีจากหัวหน้าสถานีอนามัยที่ขนานนามตัวเองว่า เสือภูเขา เป็นบุคลากรที่อาศัยอยู่ในท้องถิ่น  เป็นผู้ที่มีความสามารถในการพัฒนาตนเองโดยเฉพาะด้านสาธารณสุขและเทคโนโลยีสารสนเทศ   

ผู้ป่วยรายนี้เป็นบุตรคนสุดท้องในบรรดาพี่น้อง 12 คน ซึ่งมีพี่ชายเสียชีวิตตั้งแต่เด็กๆ โดยไม่ทราบสาเหตุ จำนวน 3 คน เราต้องสื่อสารผ่านล่ามที่เป็นเจ้าหน้าที่สถานีอนามัย พบว่าผู้ป่วยมักมีปัญหาเลือดออกที่ข้อเท้าเนื่องจากวิ่งเล่น หกล้ม  ไม่เข้าใจวิธีการดูแลตนเอง ครอบครัวผู้ป่วยมีเศรษฐานะยากจน ไม่มีตู้เย็นสำหรับเก็บแฟกเตอร์ สภาพแวดล้อมบริเวณบ้านที่ขรุขระ เป็นเชิงเขาที่ลาดชัน  แต่โชคดีที่มีบ้านอยู่ใกล้สถานีอนามัย  หมออนามัยเป็นคนในท้องถิ่น สามารถให้บริการได้ตลอด 24 ชั่วโมง เราจึงฝากความหวังไว้กับบุคลากรเหล่านั้น รวมทั้งคุณครูที่มาร่วมรับฟังปัญหาสุขภาพของเด็กด้วย เราขอฝากยาไว้ที่ตู้เย็นของสถานีอนามัย  ให้คำแนะนำการประเมินอาการเจ็บป่วย การตรวจร่างกายที่เกี่ยวข้อง การดูแลตนเอง การจัดการกับเลือดออกเมื่อเริ่มต้น การฉีดยาแฟกเตอร์ การจัดการเมื่อเกิดภาวะวิกฤติ ช่องทางในการร้องขอความช่วยเหลืออย่างไรบ้าง  รวมทั้งการบันทึกทางการพยาบาล  ผู้ป่วยรายนี้เราประเมินว่าผู้ปกครองไม่น่าจะฉีดยาให้ลูกชายได้ แต่เราฝากความหวังไว้ที่ทีมงานหมออนามัย และตัวผู้ป่วยเองที่จะเติบโตในภายภาคหน้า พวกเรามั่นใจว่าการได้รับความช่วยเหลือจากสังคมผู้ป่วยจะสามารถดูแลตนเองได้

ธรรมชาติมักเติมเต็มให้ทุกสิ่งสามารถทดแทนกันได้เสมอ เห็นได้จากผู้ป่วยรายนี้ที่พบปัญหาและอุปสรรคมากมาย แต่ยังมีความโชคดีที่มีหมออนามัยใกล้บ้านใกล้ใจ  ชุมชนที่เข้มแข็ง ความร่วมมือจากโรงเรียน ที่จะมีความสามารถดูแลพวกเขาได้เป็นอย่างดี