การสอนในโรงเรียนที่เด็กเรียนอ่อน หรือเด็กกลุ่มด้อยโอกาส “สอนหนักเกือบตาย ทุ่มเททุกอย่าง แต่คะแนนก็ยังออกมาต่ำ หรือได้คะแนนใกล้เคียงกับค่าเฉลี่ยกลางของประเทศเท่านั้น” ครูเลยไม่ได้โบนัส หรือไม่ได้เลื่อนวิทยฐานะสักที เราจะแก้ปัญหานี้อย่างไร

วันที่ 11 มิ.ย. 2551  9.30-12.00 น. ได้ไปเป็นประธานในการประชุมกรรมการเขตพื้นที่การศึกษานนทบุรี เขต 2 เป็นการประชุมครั้งสุดท้ายของคณะกรรมการชุดนี้ เพราะอยู่จนครบวาระ 2 ปี แล้ว

ที่ประชุมได้พูดอภิปรายถึงเรื่อง การใช้ คะแนนสอบ NT/O-NET หรือผลการสอบระดับชาติของนักเรียนชั้น ป.6 ม.3  และ ม.6 นำมาเป็นเงื่อนไขในการจ่ายเงินโบนัสของเขตพื้นที่การศึกษานนทบุรีเขต 2 ถือเป็นสิ่งที่ดีมาก ที่เขตตอบแทนครูหรือบุคลากรด้วยผลงานเชิงประจักษ์  "ถ้าคะแนน NT สูงก็แปลว่าครูโรงเรียนนั้นมีโอกาสได้โบนัสสูง” หรือได้เงินตอบแทนพิเศษมากกว่าครูในโรงเรียนที่ได้คะแนนต่ำกว่า ซึ่ง การกระทำนี้ น่าจะมีผลดีทำให้โรงเรียนหันมาสนใจกระบวนการสอนกันอย่างจริงจังมากขึ้น  หรือในกรณีที่ สำนักงานคณะกรรมการครูและบุคลากรทางการศึกษา(ก.ค.ศ.) ได้ตกลงให้มีการนำผลการสอบ NTหรือ O-NET มาเป็นเงื่อนไขในการประเมินเพื่อเลื่อนวิทยฐานะครู ก็เป็นการตอบแทนในลักษณะเดียวกัน

ผมได้ชี้ให้ทุกคน มองผลในเรื่องนี้ ที่เป็นผลกระทบเชิงลบ คือ อาจส่งผลให้ครูทุกคนอยากไปสอนในโรงเรียนที่เด็กเรียนดี หรือโรงเรียนที่มีโอกาสคัดเลือกเด็กแบบ 100 % เพื่อหวังว่า "เด็กจะช่วยครู ให้ได้รับโบนัสสูง หรือเด็กช่วยให้ครูได้เลื่อนวิทยฐานะ  ยิ่งถ้าครูที่สอนไม่ดี ก็ต้องหวังพึ่งเด็กเยอะ ๆ"   โดยนัยนี้  "ครูอาศัยบารมีเด็กในการเลื่อนวิทยฐานะ(เด็กเก่งอยู่แล้ว ใครสอนก็เก่ง ผลการสอบระดับชาติ NT/O-NET ก็น่าจะสูงเป็นปกติอยู่แล้ว )"...เฮ้อ “ครูไม่ต้องช่วยเด็กเลย แต่เด็กกลับช่วยครูแทน”  

ปัญหาที่จะตามมาในเรื่องนี้ คือ ใครล่ะจะอยากไปสอนโรงเรียนที่เด็กเรียนอ่อน หรือเด็กในชุมชนที่ด้อยโอกาส  “สอนหนักเกือบตาย ทุ่มเททุกอย่าง แต่คะแนนก็ยังออกมาต่ำ หรือได้คะแนนใกล้เคียงกับค่าเฉลี่ยกลางของประเทศเท่านั้น” ครูเลยไม่ได้โบนัส หรือไม่ได้เลื่อนวิทยฐานะสักที..ขอย้ายโรงเรียนดีกว่า(ไปอาศัยบารมีเด็กเอาดาบหน้า ไม่ใช่ไปตายเอาดาบหน้า) 

ในเรื่องนี้ ผมคิดว่า เราจะต้องให้ความสำคัญกับ “พัฒนาการ(Growth)ของผู้เรียน” ด้วย  ครูที่สอนเด็กกลุ่มอ่อนหรือกลุ่มแย่สุด ๆ ภายใต้สภาพแวดล้อมของชุมชนที่แย่มาก ๆ หากสามารถพัฒนานักเรียนให้เข้าใกล้ค่าเฉลี่ยกลางของประเทศ.. ผมว่า เขาเหล่านั้น คือ ครู “เกรด A” (ครูที่สอนเด็กเกรด D แล้วสามารถพัฒนาเขาได้จนถึงเกรด C)  เขาเหล่านั้นควรได้รับโบนัสสูง และได้รับการเลื่อนวิทยฐานะเช่นกัน  ในทางตรงกันข้าม ครูที่สอนเฉพาะนักเรียนเรียนเก่ง พื้นฐานดี หรือ คัดเลือกมาทั้ง 100 % หากสามารถพัฒนาเด็กได้เพียงค่ากลางประเทศ หรือสูงกว่าค่ากลางนิดหน่อย...ครูเหล่านี้ น่าจะได้ “เกรด C”