พวกเราคงจะมีประสบการณ์ไปงานเลี้ยง หรือกินมื้อใหญ่แล้วท้องอืดมาบ้างไม่มากก็น้อย ผู้เขียนขอนำคำแนะนำของท่านอาจารย์ดอกเตอร์เออร์กุน แพทย์ผู้เชี่ยวชาญระบบทางเดินอาหาร แห่งโรงาพยาบาลเมโธดิสท์ ฮิวส์ทัน สหรัฐฯ มาฝากครับ

สถิติของอเมริกาพบว่า คนอเมริกา 60 ล้านคนจะมีอาการท้องอืดจากอาหารขย้อน หรือกรดไหลย้อนกลับอย่างน้อยเดือนละ 1 ครั้ง คิดเป็น 1 ใน 5 หรือ 20% ทีเดียว

...

กระเพาะอาหารคนเรามีระบบหูรูด ซึ่งจะยอมให้อาหารไหลลงจากหลอดอาหารลงกระเพาะฯ และป้องกันไม่ให้อาหารและกรดไหลย้อนขึ้นจากกระเพาะฯ ไปยังหลอดอาหาร

ทว่า... คนเราไม่ได้เกิดมาสมบูรณ์แบบทุกคน คนบางคนจะมีภาวะกรดไหลย้อนกลับจากกระเพาะอาหารขึ้นไปยังหลอดอาหาร ทำให้เกิดอาการท้องอืด แน่นท้อง ร้อนแสบหน้าอก (heartburn) ซึ่งเรียกว่า "โรคกรดไหลย้อนกลับ" (gastroesophageal reflux disease / GERD)" หรือ "อาหารขย้อน"

...

คนกลุ่มนี้จะมีโอกาสท้องอืดได้ง่ายหลังไปกินงานเลี้ยง หรือกินอาหารมื้อใหญ่

ข่าวดีคือ อาจารย์เออร์กุนท่านมีคำแนะนำในการป้องกันท้องอืดไว้ดังต่อไปนี้

...

  • (1). กินแล้วอย่าเอน(นอน)ทันที เนื่องจากท่านอนเป็นท่าที่กรดไหลย้อนขึ้นได้ง่าย เปรียบคล้ายขวดน้ำที่ปริ่มๆ จะเต็มอยู่ พอเอียงก็จะทำให้น้ำไหลออกได้ทันที
  • (2). ควรกินอาหารมื้อสุดท้ายก่อนนอนอย่างน้อย 2-3 ชั่วโมง ถ้าอาการไม่ดีขึ้นควรลองเขยิบเวลาอาหารให้เร็วขึ้นคราวละ 1 ชั่วโมง เช่น เลื่อนจาก 18.00 น. เป็น 17.00 น. ฯลฯ

...

  • (3). ถ้าเป็นบ่อย... ควรปรึกษาหมอ พยาบาล เภสัชกร หรืออนามัยที่ดูแลท่าน เพื่อพิจารณาใช้ยาลดกรด
  • (4). งด-ลด-ละ-เลิกแอลกอฮอล์ได้แก่ เหล้า เบียร์ ไวน์ ฯลฯ โดยเฉพาะเบียร์นี่ทำให้อาการแย่ลงได้มากที่สุด เนื่องจากกระตุ้นกรดได้มากเป็นพิเศษ และมีแก๊สทำให้ปริมาณกระเพาะอาหารเพิ่มขึ้น

...

  • (5). งด-ลด-ละ-เลิกบุหรี่
  • (6). ลดผลิตภัณฑ์ที่มีมิ้นท์ เช่น หมากฝรั่งที่มีเปปเปอร์มินท์ ฯลฯ

...

  • (7). ลดอาหารประเภทไขมัน เช่น ของทอด ครีม เนย เนื้อสำเร็จรูป (เช่น ไส้กรอก ฯลฯ) ซึ่งส่วนใหญ่จะมีไขมันสูง ฯลฯ
  • (8). งด-ลด-ละ-เลิกน้ำอัดลม โซดา เนื่องจากมีแก๊สที่ทำให้ปริมาตรกระเพาะอาหารเพิ่มขึ้น

...

  • (9). ไม่กินมื้อใหญ่มากเกิน เนื่องจากอาหารมื้อใหญ่มักจะทำให้ปริมาตรกระเพาะอาหารเพิ่มขึ้นมาก และการหลั่งกรดเพิ่มขึ้นมากตามไปด้วย
  • (10). สังเกตว่า อาหารต่อไปนี้เป็นอาหารแสลงสำหรับท่านหรือไม่ เช่น ชอคโกแลต โกโก้ มะเขือเทศ ซอสมะเขือเทศ พริกไทย มัสตาร์ท(ในแฮมเบอร์เกอร์) น้ำส้มสายชู ฯลฯ

...

ผู้เขียนขอเพิ่มเติมอีก 4 ข้อได้แก่

  1. เวลากินอย่าพูดมาก... การกินไปด้วยพูดไปด้วยทำให้เสี่ยงต่อการกลืนลม(อากาศ)เข้าไปในกระเพาะอาหารมากเกิน ควรกินให้เสร็จก่อนแล้วค่อยพูด
  2. เวลากินอย่าดื่มน้ำมากเกิน... เหตุผลเหมือนข้อ (1) เพียงแต่เปลี่ยนปริมาตรลม(อากาศ)เป็นน้ำแทน ควรกินให้เสร็จเสียก่อนค่อยดื่มน้ำ
  3. ควรระวังหมากฝรั่ง... เหตุผลเหมือนข้อ (1) นอกจากนั้นหมากฝรั่งชนิดมีน้ำตาลเทียม เช่น ไซลิทอล ฯลฯ อาจทำให้ท้องอืดได้ โดยแบคทีเรียในลำไส้ย่อยสลาย เกิดเป็นแก๊สในลำไส้

...

ทีนี้ถ้าทำทุกข้อแล้ว อาการกรดไหลย้อนกลับยังไม่ดีขึ้น ควรหาก้อนอิฐรองขาเตียงด้านหัวนอน เพื่อยกหัวให้สูงกว่าเท้านิดหน่อย วิธีนี้อาจช่วยให้กรดไหลย้อนกลับลดลงได้ในระดับหนึ่ง และควรปรึกษาหมอที่ดูแลท่าน เนื่องจากอาจต้องใช้ยา หรือรักษาวิธีอื่นๆ ต่อไป

ถึงตรงนี้... ขอให้พวกเรามีสุขภาพดีไปนานๆ ครับ

ขอแนะนำ...                                                           

  • 16 วิธีป้องกันท้องอืด จากโรคกรดไหลย้อนกลับ (GERD)
  • [ Click ]

...

  • ฉัน(กิน)แบบพระ อายุน่าจะยืนยาว
  • [ Click ]

...

ที่มา                                                                    

  • Thank Reuters & 'Nutrition Tidbits - HealthCastle' blog > Holiday diet strategies for people with heartburn > [ Click ] , [ Click ] > November 21, 2007.
  • ข้อมูลและการอ้างอิงในบล็อก "บ้านสุขภาพ" เป็นไปเพื่อส่งเสริมสุขภาพ และป้องกันโรค ไม่ใช่เพื่อรักษาโรค
  • ท่านที่มีโรคประจำตัวควรปรึกษาหมอ พยาบาล เภสัชกร หรืออนามัยที่ดูแลท่านก่อนนำข้อมูลไปใช้
  • ขอขอบคุณอาจารย์ณรงค์ ม่วงตานี > สนับสนุนเทคนิค iT.
  • นพ.วัลลภ พรเรืองวงศ์ > 22 พฤศจิกายน 2550.