รำพึงรำพัน...วันลอยกระทง

ลอยกระทงปีนี้  องค์การนิสิต  คิดเนื้องานอย่างใหญ่โต   และปีนี้ผมพร้อมทีมงานก็เปิดเวทีแห่งความคิดให้กับพวกเขาได้รังสรรค์งานอย่างที่ใจต้องการ   ซึ่งผมก็เชื่อว่าการคิดรูปแบบนั้นไม่น่าห่วง  แต่ผมจะห่วงการจัดการเกี่ยวกับขั้นตอนต่าง ๆ เสียมากกว่า

ปีนี้,  องค์การนิสิตกำหนดให้ทุกสโมสรนิสิตคณะจัดขบวนกระทงสะท้อนความเป็นวิถีวัฒนธรรมของจังหวัดต่าง ๆ ในภาคอีสาน  โดยให้มีการนำวัฒนธรรมของจังหวัดต่าง ๆ มาประยุกต์ไว้ในขบวนแห่  วิธีคิดเช่นนี้จึงดูแปลกและแตกต่างไปจากทุกปี  แทนที่จะได้รับรู้แต่เฉพาะความเป็น “มหาสารคาม”  แต่บัดนี้ก็จะได้เห็นภาพวัฒนธรรมของความเป็น “อีสาน”  ในจังหวัดต่าง ๆ อย่างครบครัน

ขณะที่ผมก็แนะนำ (แกมบังคับ)  ให้นิสิตดำเนินการถ่ายทอดเสียงผ่านสถานีวิทยุกระจายเสียงมหาวิทยาลัยฯ  เป็นระยะ ๆ ....

    <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">สิ่งที่ผมพานพบเจอในรูปขบวนต่าง ๆ  มีความเป็นอัตลักษณ์ของจังหวัดในผืนแผ่นดินที่ราบสูงอย่างชัดเจน  สะท้อน “ฮีตสิบสองคองสิบสี่”  อย่างน่าสนใจ   ไม่ว่าจะเป็นบุญผเวสของจังหวัดร้อยเอ็ด , ผีตาโขน จังหวัดเลย  พระธาตุพนม จังหวัดนครพนม  นักรบหญิงจากเมืองย่าโม  รำภูไทจากกาฬสินธุ์ – มุกดาหาร  บั้งไฟเมืองยโสธร  ฯลฯ….   รวมถึงวิถีวัฒนธรรมการแต่งกาย  การกิน และอื่น ๆ  อีกจิปาถะ </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p>   <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">แต่สิ่งหนึ่งที่เกือบทุกขบวนยึดปฏิบัติเหมือนกันอย่างเด่นชัดก็คือ … ขบวนเทิดพระเกียรติ “ในหลวง”  ซึ่งแต่ละขบวนก็สื่อสารถึงความจงรักภักดีอย่างหลากล้น</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p>   <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ตลอดระยะทางของการเคลื่อนขบวน   ผู้คนจำนวนมากทั้งนิสิตและชาวบ้านต่างสัญจรออกมาเกาะกลุ่มเฝ้าดูอย่างล้นหลาม   ขบวนแต่ละขบวนใช้ความอดทนอย่างมหาศาลในการเคลื่อนตัวออกจากหมู่บ้านเพื่อเข้าสู่มหาวิทยาลัย   ระยะทางร่วม 4  กิโลเมตร  กอปรกับแดดหนาวในยามบ่ายล้วนเป็นอุปสรรคที่พ่ายพับไปกับวิถีแห่งใจอย่างแทบไม่น่าเชื่อ ….</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p>  </p><p> </p><p>     </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ผมเชื่ออย่างเหลือเกินว่านาฏกรรมที่เคลื่อนไปตามท้องถนนนั้น  เต็มไปด้วย “วิถีชีวิตที่มีชีวิต”  การจำลองภาพวัฒนธรรมของแต่ละจังหวัด  คือหนึ่งในกระบวนการเรียนรู้ที่ก่อเกิดประโยชน์อย่างมหาศาลทั้งต่อผู้คิดและผู้ชม  เพราะหากไม่มีการศึกษาและค้นคว้าเรื่องวัฒนธรรมของจังหวัดต่าง ๆ ก็ย่อมไม่สามารถสื่อสารออกมาได้</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p>    <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">พระอาทิตย์ยังไม่ลับขอบฟ้าเบื้องทิศตะวันตก … ขบวนกระทง 20 ขบวนทยอยเคลื่อนเข้าสู่มหาวิทยาลัยอย่างต่อเนื่อง  สองฟากถนนในมหาวิทยาลัยเนืองแน่นไปด้วยผู้ชม   ลมหนาวบีบตัวแทรกผ่านฝูงชนเข้าสู่บริเวณงานอย่างอหังการ์   ร้านรวงอันเป็นซุ้มขนาดเล็กของชมรมต่าง ๆ  เริ่มเปิดตัวขึ้นอย่างคึกคัก  ราวกับ “งานวัด”  ได้กลับมามีชีวิตชีวาอยู่ ณ ที่แห่งนี้</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p>       </p><p> </p><p> </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ผมสารภาพเลยว่าผมรู้ตัวดีว่ากำลังไม่สบาย … อาการเหล่านี้ส่งสัญญาณมาเป็นระยะ ๆ   ซึ่งผมได้แต่ข่มใจและพูดย้ำกระตุ้นตนเองอยู่ตลอดเวลาว่า  ผมต้องผ่านพ้นห้วงแห่งชะตากรรมแห่งค่ำคืนนี้ไปกับเด็ก ๆ ให้จงได้</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p>    <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ผมรู้สึกตัวดีว่าวิตกจริตไม่น้อยกับงานนี้,  วิตกเพราะรู้ดีว่านิสิตได้สร้าง “เนื้องาน”  ใหญ่จนน่าใจหาย  กำลังคนอันน้อยนิดของนิสิตอาจไม่ทั่วถึงต่อภาระอันใหญ่โตและหนักหน่วง    กอรปกับการมาเยือนของกลุ่มคนจากหมู่บ้านต่าง ๆ  ก็พลอยทำให้ผมหวั่นวิตกต่อความสงบเรียบร้อยที่อาจจะมีขึ้นอย่างไม่คาดฝัน  หากแต่ในมุมหนึ่งแห่งความรู้สึกอันแท้จริงของผมก็รู้สึกภาคภูมิใจอยู่อย่างล้นใจว่า  ลอยกระทงปีนี้ได้เกิดปรากฏการณ์แห่งการสร้างงานในเชิงวัฒนธรรมอย่างมีตัวตน   และนั่นก็คือ  ศักยภาพของนิสิตที่ควรค่าต่อการศึกษาเป็นอย่างยิ่ง !</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">    </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ผมตั้งคำถามมากมายต่อกระบวนการแห่งการทำงานของพวกเขา  แต่ที่สุดแล้วก็ปล่อยให้เขาได้ลงมือทำในสิ่งที่เขาเชื่อและศรัทธา  หลายอย่างไม่เป็นไปตามอย่างที่วางไว้   แต่หลายอย่างก็ประสบความสำเร็จเกินที่วางไว้เช่นกัน   ซึ่งนั่นคือบทสรุปที่อยากจะบอกกับพวกเขาว่า  ในโลกนี้ย่อมมีทั้งสิ่งที่เรา “ทำได้และทำไม่ได้”  ขึ้นอยู่กับว่า   เราจะจริงใจต่อการลงมือทำสิ่งนั้นมาก – น้อย แค่ไหนเท่านั้นเอง      </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">     </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"> </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"> </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"> </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ผมใช้เวลาส่วนใหญ่ของค่ำคืนนั้นอยู่กับกระบวนงานของนิสิต  จากนั้นก็ออกเดินตรวจตราความเรียบร้อยในบริเวณงานอย่างต่อเนื่อง  ผมลืมแม้กระทั่งว่า ค่ำคืนนี้มี “คนของความรัก”  อีก 3  ชีวิตรอที่จะลอยกระทงกับผม   และผมก็ไม่รู้เลยว่าพวกเขาหอบหิ้วกันกลับมาที่พักตั้งแต่เมื่อไหร่   ส่วนผมเองคลานกลับมายังห้องหับแห่งความรักก็ล่วงเข้าเกือบตี 2  …..</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p>   </p><p></p><p> </p><p> </p><p> </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ผมไม่สามารถตื่นเช้าได้ตามปกติ   และนั่นคือสภาพที่ร่างกายได้ยอมจำนนต่อความป่วยไข้  …</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p>   <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">บ่ายคล้อยของวันนี้ผมลุกขึ้นมาทานยาและนั่งขบคิดถึงนาฏกรรมแห่งการลอยกระทงในค่ำคืนที่ผ่านมา  ผมมองเห็นตัวเองเคร่งขรึมจนน่ากลัว… เป็นความเคร่งขรึมที่ดูเคร่งเครียด   และนั่นเป็นผลพวงของการทำงานในสภาพที่ร่างกายไม่พร้อมที่จะสู้งาน</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p>          </p><p> </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ผมหลับตาอีกครั้ง  เอนกายอันโทรมทรุดลงบนฟูกอันคุ้นเคย  เพ่งมองกล่องยาที่อยู่ใกล้ ๆ   แต่หัวใจของผมกลับร้องเตือนให้กล่าวปฏิเสธกล่องยานั้นอย่างสิ้นเชิง…  </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p>   <p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ผมยิ้มเมื่อเห็นภาพที่ประสบความสำเร็จของการงาน  แต่ก็รู้สึกหม่นเศร้าอยู่บ้างเมื่อภาพของเนื้องานที่ไม่ประสบความสำเร็จสัญจรผ่านมายิ้มเยาะอย่างน่าชัง  !</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p><p></p><p></p><p>“ไม่เป็นไร… ไม่เป็นไร ….  เรายังต้องมีวันใหม่สำหรับชีวิตที่ดีกว่าเดิมเสมอ”  ผมเรียนรู้ที่จะปลอบประโลมตัวเองอีกครั้ง ! </p><p></p><p></p><p></p><p></p><p>  </p><p> </p><div style="border-right: medium none; padding-right: 0cm; border-top: medium none; padding-left: 0cm; padding-bottom: 1pt; border-left: medium none; padding-top: 0cm; border-bottom: windowtext 1pt solid"></div><p>     </p><p> </p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal">ลอยกระทง คงไม่ใช่วัฒนธรรมที่ชาวต่างชาติชื่นชมจนสามารถร้องเพลงวันลอยกระทงได้ราวกับนกแก้วนกขุนทอง  แต่สำหรับคนไทย,  เราคงต้องร้องเพลงวันลอยกระทงอย่างมีชีวิต …ร้องในแบบฉบับที่มันฝังรากลึกอยู่ในวิญญาณ  มิใช่ร้องในสไตล์ท่องจำราวกับเป็นแฟชั่น !</p><p style="margin: 0cm 0cm 0pt" class="MsoNormal"></p>