​ชีวิตที่พอเพียง : 2752. ชุมพร : เที่ยว พักผ่อน รวมญาติ และพิธีสงฆ์ แถมประวัติศาสตร์บอกเล่า


รวบยอดเล่าเรื่องราวที่จังหวัดชุมพรระหว่างวันที่ ๑๒ - ๑๔ สิงหาคม ๒๕๕๙


สายวันที่ ๑๒ สาวน้อยกับผมนั่งรถจากโรงแรมนานาบุรีไปที่บ้านน้องชาย (วิจัย) ชื่อร้านเกษตรกร ขายทุเรียนคุณภาพสูง ระยะทางประมาณครึ่งกิโลเมตร


ไปถึงน้องชายก็เอาตัวอ่อนของตัวต่อคั่วเกลือทุเรียนหมอนทองและก้านยาว มังคุดและทุเรียนกวน มาให้กิน ทั้งหมดนั้นมาจากสวนที่เมื่อปีที่แล้วเรา ไปทำพิธีลอยอังคารของแม่ ดังเล่า ที่นี่สวนของน้องชาย ไม่ขาดน้ำเลยในช่วงแล้งยาวของปีนี้ แต่เขาก็เตรียมจัดการความเสี่ยงไว้แล้วกรณีแล้งจัดยิ่งกว่านี้


น้องชายเล่าว่าช่วงนี้ทุเรียนราคาดี คนจึงหันมาทำสวนทุเรียนกันมาก หมอวิชัย น้องคนรองจากผม แม้จะเป็นหมอ ก็มีความรู้เรื่องสวนผลไม้มากกว่าผมมากมาย บอกว่าทุเรียนที่จะให้ผลคุณภาพสูงต้องอายุเกิน ๑๐ ปี น้องสะใภ้ (แอ๋ว - ภรรยาคุณวิจัย) บอกว่าทุเรียนก้านยาวลูกที่ผมกินมาจากทุเรียนสาว อายุ ๑๓ ปี คุณภาพยังไม่สูงสุด น้องชายเขามียุทธศาสตร์ผลิตทุเรียนคุณภาพสูงออกจำหน่าย ลูกที่เนื้อไม่ดีเขาเอาไปกวน


น้องสะใภ้อีกคน (ต้อย - ภรรยาหมอวิชัย) กำลังจะเข้าโรงพยาบาลเพื่อผ่าตัดส่องกล้อง เอาชิ้นเนื้อ ที่สงสัยมาตรวจว่าเป็นมะเร็งหรือเป็นอย่างอื่น เธอจึงเครียด ผมจึงให้คาถาเพื่อให้จิตใจสบายขึ้นว่าทุกๆ ชั่วโมง หรือเมื่อนึกขึ้นได้ ให้หายใจยาวๆ ลึกๆ ทั้งเข้าและออก ห้าถึงสิบครั้ง พร้อมทั้งบอกตัวเองว่าเราจะมีสุขภาพดี พร้อมทั้งเล่าเรื่องที่เคยอ่านมาเกี่ยวกับเรื่องพลังใจกับการหายของโรค ทั้งหมดนั้นก็เพื่อให้เธอคลายเครียด และมีกำลังใจสู้เรื่องราวด้านสุขภาพในชีวิต


จากนั้นทีมจากบ้านผมชวนกันไป สวนนายดำ ที่อำเภอทุ่งตะโก ติดกับอำเภอหลังสวน ห่างจากตัวเมืองชุมพร ๑ ชั่วโมง เจ้าของชื่อนายดำ ฉิ่งสุวรรณโรจน์ ที่เวลานี้ปรับตัวจากการเป็นสวนผลไม้ มาเป็นแหล่งท่องเที่ยว จุดพักรถ เราไปโดยการนำทางของ GPS ของ Google Map อย่างเคย เมื่อเราเลี้ยวเข้าซอยไปสู่ สวนนายดำ ก็พบว่ามีรถบัสท่องเที่ยวสองคันใหญ่สวนออกมา เราต้องถอยให้ทางรถใหญ่


ในสายตาของผม จุดเด่นของสวนนายดำอยู่ที่ต้นไม้ ที่ร่มรื่นสวยงาม ต้นไม้เด่นคือสัปปะรดสี ปลูกตามต้นไม้ใหญ่ สลับกับไม้ป่าไทยคือกระเช้าสีดาและอื่นๆ สร้างความสวยงาม จุดเด่นแบบไม่คาดคิดคือส้วม เขาติดคำขวัญ “สวนนายดำ เมืองส้วมแปลก แหวกแนวขี้ สอดแทรกคติดี ให้สังคมคิด” และได้รับแต่งตั้งเป็น ศูนย์การเรียนรู้ส้วมสาธารณะไทย ของกรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข


แน่นอนว่า เป้าหมายของธุรกิจนี้คือขายของ สาวน้อยซื้อกาแฟเขาทะลุมา ๑ ถุง (มี ๓๐ซอง) ๙๕ บาท ตอนขับรถกลับพบว่าเขาทะลุอยู่ไม่ไกลจากสวนนายดำมากนัก ดูตามจำนวนคนเข้าร้านขายของแล้ว ยังน้อยกว่าที่ร้านของฝากแม่กุหลาบ ที่จังหวัดนครสวรรค์ ที่เราไปสัมผัสมาเมื่อวันที่ ๒๐ กรกฎาคม อย่างเทียบกันไม่ติด


อยู่ที่สวนนายดำถึง ๑๑ น. เศษ หารือกันว่ากินข้าวเที่ยงที่ไหนดี เพราะที่สวนนายดำไม่มีความคึกคัก เรื่องร้านอาหาร แต้วค้นอินเทอร์เน็ตว่า ร้านก๋วยเตี๋ยวท้าพิสูจน์น่าสนใจ อยู่ตรงสี่แยกปฐมพรทางเข้าชุมพร เราใช้ Google Map นำทางเช่นเคย ไปหลงเล็กน้อยแล้วก็พบ เราสั่งก๋วยเตี๋ยวเส้นเล็กกระดูกหมูอ่อนต้มยำ ราคาชามละ ๖๐ บาท คุณภาพและปริมาณบอกว่าไม่แพง น้ำแข็งและน้ำดื่มฟรี ลิ้งค์ในอินเทอร์เน็ต นี้เป็นร้านเก่า ตอนเราไปกินร้านเป็นตึกใหม่ แต่อยู่ที่เดิม


ตกเย็นเรานัดรวมญาติครั้งที่ ๑ ที่ ร้านพริกหอม อยู่หน้าโรงแรมเอเต้ ซึ่งอยู่ใกล้บ้านน้องชาย เป็นการรวมตัวกัน ๓ ชั่วคน คือรุ่นผมกับน้อง (อายุ ๗๔ ลงไปถึง ๖๕ เพราะน้องสุดท้องยังไม่มา จากสุราษฎร์ธานี) รุ่นลูก (อายุ ๔๖ ลงไปถึง ๒๓) และรุ่นหลาน (อายุ ๑๖ ลงไปถึง ๑ ขวบ) เนื่องจากเด็กมาก บรรยากาศจึงเจี๊ยวจ๊าวสนุกสนาน มีญาติมาร่วมทั้งจากชุมพรและกรุงเทพ รวมทั้งหมด ๔๐ คน


ร้านพริกหอมอาหารอร่อยมาก บริการดี น้องสะใภ้บอกว่า เขาไปเปิดสาขาที่กรุงเทพ ใกล้ๆ บองมาเช่ โดยแม่ครัวมือหนึ่งไปทำงานที่นั่น ที่ชุมพรดูแลโดยแม่ครัวมือสอง ซึ่งก็ปรุงอาหารอร่อยมากทุกอย่าง


ตอนกินเลี้ยง หมอวิชัยไปชวนเพื่อนสมัยเรียนที่โรงเรียนศรียาภัย และนั่งรถไฟไปเรียนต่อที่กรุงเทพพร้อมกัน ชื่อพลเรือเอกไพโรจน์ นาคฉัตรีย์ มากินด้วย ได้นั่งนับญาติกันกับคนในชุมพรสนุกสนานมาก เพราะคุณวิเชียร น้องคนที่สี่มีความรู้มากในเรื่องวงศาคณาญาติ นับไปถึงพ่อของทวดกีหยง ซึ่งก็น่าจะสมัย ๑๐๐ - ๑๕๐ ปีที่แล้ว มีคนมานับญาติกับน้องชายว่าทางฝ่ายพวกผมมีศักดิ์เป็นพี่ เพราะบรรพบุรุษของเขา มีศักดิ์เป็นลูกผู้น้องของพ่อของทวดหยง คนบ้านนอกนับญาติกันแบบนี้


คุณวิเชียรสามารถอธิบายสาแหรกของนามสกุลต่างๆ ในชุมพร ได้ โดยมักจะตั้งเชื่อมโยงกับชื่อ บรรพบุรุษของตน บางคนมีนามสกุลอยู่แล้ว แต่เป็นนามสกุลที่ไม่เป็นมงคล เพราะมีคนเกเรมากหลายคน จึงเปลี่ยนนามสกุลใหม่ เอาชื่อบรรพบุรุษมาเป็นพยางค์ต้นของนามสกุล ฟังแล้วคงจะเกือบหมดเมืองชุมพร ที่เป็นคนดั้งเดิม เป็นญาติของพวกผม เพราะเมื่อผมยกนามสกุลฐานสันโดษ ที่เป็นคนตำบลบางหมาก คุณวิเชียรก็บอกว่าเป็นญาติกัน ผมยกชื่อ ดร. อาจณรงค์ ฐานสันโดษ ว่าเคยเป็นอาจารย์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น แล้วไปอยู่ที่แคนาดา คุณวิเชียรก็บอกว่าเรียนหนังสือรุ่นเดียวกัน แต่ ดร. อาจณรงค์ เรียนที่โรงเรียนบุญเอี่ยม ไม่ได้เรียนที่โรงเรียนศรียาภัย ตอนจบ ม. ๖ ดร. อาจณรงค์ สอบได้ที่หนึ่งของโรงเรียน


พลเรือเอกไพโรจน์เรียนหนังสือก่อนหมอวิชัย ๑ ปี ตอนไปเรียนต่อกรุงเทพ พลเรือเอกไพโรจน์จบ ม. ๖ หมอวิชัยจบ ม. ๕ พวกผมได้รับคำแนะนำให้ไปเรียนต่อ ม. ๖ ที่กรุงเทพ ๑ ปี เพื่อเตรียมตัวเข้าโรงเรียนเตรียมอุดมศึกษา พ่อผมถือยุทธศาสตร์นี้กับลูกทั้ง ๗ คน และได้ผลดีมาก คือ ๕ คนสอบเข้าโรงเรียนเตรียมฯ ได้ ผมได้เรียนห้องคิงทั้งสองปี และสอบ ม. ๘ ได้ที่หนึ่งของประเทศ หมอวิชัยได้เรียนห้องควีน น้องๆ คนหลังๆ ที่เข้าเรียนโรงเรียนเตรียมฯ ถูกกดดันมาก โดนครูถามว่าทำไมเรียนไม่เก่งเหมือนพี่ชาย ที่จริงคำถาม นี้ผิดหลักการเป็นครู เพราะแทนที่จะช่วยสร้างอัตตลักษณ์ และความมั่นใจตนเองของตัวศิษย์ กลับไปลดทอน


อย่างไรก็ตาม น้องๆ ทุกคนมีฐานะความเป็นอยู่ มีครอบครัวและลูกหลานที่ดี ในระดับเดียวกันกับผม ทั้งสิ้น


ตระกูลนาคฉัตรีย์ เป็นตระกูลที่มีชื่อเสียงมากของจังหวัดชุมพร พลเรือเอกไพโรจน์ เป็นลูกของครูชบ นาคฉัตรีย์ พี่ชายคนหนึ่งชื่อปริญญา นาคฉัตรีย์ มีชื่อเสียงมาก เคยเป็นผู้ว่าราชการจังหวัดชุมพร และอีกหลาย จังหวัด เป็นรองปลัดกระทรวงมหาดไทยและอธิบดีกรมที่ดินและกรมการปกครอง แต่พลาดท่าถูดศาลตัดสิน จำคุก ๔ ปี จากการทำหน้าที่ กกต. ผิดพลาด


คุณวิเชียรน้องชายบอกว่า ตระกูลนาคฉัตรีย์เป็นญาติกับพวกผมทางปู่ (นายเสี้ยง พานิช) เพราะตระกูลนาคฉัตรีย์มาจากไชยา



๑๓ สิงหาคม ๒๕๕๙

วิ่งออกกำลัง

ผมขับรถไปที่สวนสาธารณะอาภากรเกียรติวงศ์ ของเทศบาลเมืองชุมพร ไปวิ่งออกกำลังและสังเกตว่าคนชุมพรนิยมออกกำลังกายแค่ไหน เมื่อเทียบกับปีก่อนๆ พบว่าน่าจะคงเดิม แต่คนที่มาวิ่งตอนเช้าหันไปนิยมวิ่งรอบสนามกีฬาที่อยู่ติดกัน เพราะมีการปรับปรุงใหม่ลู่วิ่งดีมาก ผมลืมถ่ายรูปลู่วิ่งออกกำลังที่อยู่นอกสนามกีฬา ได้ถ่ายเฉพาะในสนามกีฬา

ผมสังเกตว่า มีการบำรุงรักษาสวนสาธารณะดีขึ้นกว่าเดิม น่าชื่นชมทางเทศบาล

ขากลับจากสวนสาธารณะมาโรงแรม ผมแวะซื้อข้าวเหนียวปิ้งริมถนน ชิ้นละ ๕ บาท เอามากินเป็นอาหารเช้า เพราะค่าโรงแรมคืนละ ๗๐๐ บาทไม่รวมอาหารเช้า


พิธีสงฆ์

ปีนี้คุณวิจัยทำหน้าที่จัดการงานรวมญาติทำบุญบรรพบุรุษทั้งหมด และเลือกทำพิธีที่วัดหัวถนน ปากน้ำชุมพร วัดนี้เป็นวัดใหม่กำลังก่อสร้างโบสถ์และอาคารเอนกประสงค์ที่ข้างบนเป็นหอฉัน อาคารเอนกประสงค์เพิ่งสร้างเสร็จ เราไปประเดิมการใช้อาคารเป็นงานแรก เราไปถึงก่อน ๑๐ โมง เด็กๆ ไปวิ่งเล่นที่อาคารซึ่งเป็นพื้นโล่งกันสนุกสนาน


พิธีเริ่มประมาณ ๑๑ น. เศษๆ จนเลี้ยงพระ ซึ่งมีทั้งวัด ๑๓ รูป พิธีก็เหมือนทั่วๆ ไป คืออาราธนาพระ รับศีล อาราธนาธรรม พระสวด กล่าวถวายสังฆทาน พระให้พร จบ ที่ต่างจากที่ผมเคยเห็นคือ มีการเอากระดาษเขียนชื่อบรรพบุรุษที่เราทำบุญให้ แล้วหลวงพ่อท่านเผากระดาษในพาน เอาเถ้ากระดาษนั้นมาให้ผมกรวดน้ำรดลงไประหว่างพระให้พร พร้อมทั้งให้ผมนึกถึงชื่อบรรพบุรุษเหล่านั้น ซึ่งผมก็นึกถึง นายดำริ - นางง้อ พานิช (พ่อ-แม่), นายเสี้ยง - นางคุ้ม พานิช (ปู่-ย่า), นายยื้อ แซ่จิว - นางกิมเฮียง แซ่ฉั่ว (ตา-ยาย), นายกีหยง - นางเลื่อน บุษราทิจ (ทวด), นางวิภา - นายแพทย์เสรี ลือวิพันธ์ (น้องสาว-น้องเขย)


เมื่อจบพิธีหลวงพ่อเจ้าอาวาส กล่าวติดตลกว่า ได้ทำหน้าที่บุรุษไปรษณีย์ให้เรียบร้อยแล้ว ซึ่งหมายความว่าทำหน้าที่ส่งบุญไปให้บรรพบุรุษ ที่อยู่ในสัมปรายภพ หมอวิชัยเล่นมุขต่อว่า “ต้องลงทะเบียนด้วยนะครับ” เรานั่งคุยรอจนพระเกือบฉันเสร็จ ฆราวาสก็เริ่มกิน อาหารเป็นแบบพื้นบ้าน สั่งมาจากเจ้าที่ทำอาหารอร่อย ตัวชูโรงคือห่อหมก ที่สั่งจากเจ้าพิเศษ สาวน้อยกินเผ็ดไม่ได้ ชอบกุ้งผัดสะตอ โดยกินแต่กุ้งกับน้ำจากผัด แกงกบมาทีหลังในนามของแกงปลาไหล หลายคนถอยกรูด คนที่กินรวมทั้งผมพิสูขน์ว่าเป็นแกงกบ จึงมีคนกินอีกหลายคน อีกแกงหนึ่งคือแกง เห็ดเผาะหอยขม ซึ่งเดี๋ยวนี้เขาแกงเฉพาะเนื้อหอย ไม่ใส่มาทั้งเปลือกที่ตัดท้ายแล้ว เอามาจุ๊บดูดเนื้อออกเอง อย่างที่ผมเคยกินสมัยเด็กๆ และเคยทำหน้าที่ตัดท้ายเปลือกหอยขม รวมทั้งเคยไปงมหอยมาจากนา ลงท้ายด้วยของหวานสุดพิเศษคือข้าวเหนียวน้ำกระทิทุเรียน


นอกจากถวายสังฆทานแล้ว เรารวบรวมเงินถวายวัด สมทบทุนสร้างศาลาเอนกประสงค์เพิ่มเติม อุทศส่วนกุศลให้พ่อแม่และบรรพบุรุษ นอกจากใช้เงินส่วนกลางของ ๖ พี่น้องถวายแล้ว ผมเพิ่มเติมอีกเล็กน้อย


คุณวิจัยน้องชายมาบอกผมภายหลังว่า ท่านเจ้าอาวาสถือว่าการที่เราไปใช้ศาลาเอนกประสงค์ทำบุญ เป็นรายแรกนี้ ถือเป็นศิริมงคล เพราะชื่อกำนันดำริและลูกๆ เป็นที่ยกย่องนับถือในตำบลท่ายางและตำบล ใกล้เคียง ท่านบอกว่าปีหน้าให้ไปทำบุญที่วัดของท่านอีก แทนที่ฆราวาสจะจองวัด กลายเป็นวัดจอง ฆราวาสไปเสียนี่




งานเลี้ยงอาหารเย็นครั้งที่สอง

เลี้ยงที่ร้านครัวผักสด อยู่หน้าโรงแรมนานาบุรีที่เราพักนั่นเอง เป็นอาหารไทยแนวเวียดนาม อร่อยอีกเหมือนกัน ที่แปลกคือแกงเนื้อปูม้า นอกจากนั้นมีสลัด หมี่คอหมูทอด แกงจืดหมู เมี่ยงคำ บรรยากาศในหมู่ญาติพี่น้องสนุกสนานดี


เหตุการณ์ระเบิดในภาคใต้และประจวบคีรีขันธ์

สื่อมวลชนเสนอข่าวเรื่องนี้เกรียวกราว เช่นที่ , และฝ่ายรัฐบาลกล่าวหาว่าสงสัยนักการเมือง ฝ่ายเสียอำนาจเป็นผู้ก่อเหตุ ผมถามคนสุราษฎร์ธานีว่าชาวบ้านเขาเชื่อว่าใครก่อเหตุ เขาบอกว่าทหาร เขาลือกันว่าเป็นฝีมือของกลุ่มทหารที่เสียประโยชน์จากการโยกย้าย ที่เขาคิดว่าไม่เป็นธรรม เอามาบันทึกไว้ ผมไม่มีหลักฐาน ว่าน่าเชื่อข่าวลือ หรือข่าวจากทางผู้มีอำนาจปกครองบ้านเมือง


วิจารณ์ พานิช

๑๔ ส.ค. ๕๙



1 ตัวอ่อนของต่อ


2 ทุเรียนคุณภาพสูง


3 สุกไม่ทันขาย


4 ทางเข้าสวนนายดำ


5 ต้นไทรในสวนนายดำ


6 ความงามของต้นไม้


7 ความงามของไม้ประดับ


8 งานเลี้ยงที่ร้านพริกหอม


9 พิธีสงฆ์


10 นิมนต์พระทั้งวัด


11 เลี้ยงพระเสร็จก็ถึงคราวฆราวาส


12 งานเลี้ยงที่ร้านครัวผักสด


13


14


15

บันทึกนี้เขียนที่ GotoKnow โดย  ใน KMI Thailand



ความเห็น (2)

เขียนเมื่อ 

พลเอกไพโรจน์ นาคฉัตรีย์ ครับอาจารย์ ท่านเป็นทหารบก

เขียนเมื่อ 

ครอบครัวใหญ่มากๆครับ

ดูแลอบอุ่น