การวิจัยและพัฒนาแบบมีส่วนร่วมเพื่อส่งเสริมการปลูกผักปลอดภัยสำหรับอาหารกลางวันของโรงเรียนขนาดเล็กตามโครงการ 9 บวร:ไปดูผักโรงเรียนวัดไร่แตงทอง โรงเรียนอ้อกระทุง โรงเรียนหนองจิก โรงเรียนห้วยผักชีและโรงเรียนดอนซาก (8)

การวิจัยและพัฒนาแบบมีส่วนร่วมเพื่อส่งเสริมการปลูกผักปลอดภัยสำหรับอาหารกลางวันของโรงเรียนขนาดเล็กตามโครงการ 9 บวร:ไปดูผักโรงเรียนวัดไร่แตงทอง โรงเรียนอ้อกระทุง โรงเรียนหนองจิก โรงเรียนห้วยผักชีและโรงเรียนดอนซาก (8)

วันนี้ผู้เขียนได้ตามท่านหัวหน้าโครงการวิจัยคือ รศ.นท.ดร.สุมิตร สุวรรณ จากมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ กำแพงแสน มีผู้ร่วมงานวิจัยคือท่าน ผศ.อรพรรณ ศังขจันทรานนท์ และอาจารย์อภิเดช ช่างชัย ไปดูโรงเรียนนวัดไร่แตงทอง โรงเรียนอ้อกระทุง โรงเรียนหนองจิก โรงเรียนห้วยผักชีและโรงเรียนดอนซาก

โรงเรียนที่ไปถึงก่อนคือโรงเรียนวัดไร่แตงทอง ผักบุ้งของโรงเรียนไม่ค่อยงาม ท่านอาจารย์ รศ.นท.ดร.สุมิตร สุวรรณ บอกว่าปลูกในที่ร่ม ท่านอาจารย์อภิเดช ช่างชัย ซักคุณครูที่ทำโครงการได้ความว่า ใช้สาร EM ในอัตราที่มากเกินไป แถมต้นผักที่ปลูกต้องการแสง แต่มาปลูกในที่ร่มด้วย

ผู้เขียนเองสนใจเรื่องไผ่ ของโรงเรียน น่าจะปลูกทำรั้วเพิ่ม อย่างน้อยได้ไผ่กินเป็นอาหารกลางวันสบาย ผู้เขียนทำเรื่องการตอนไผ่ที่ในบันทึกนี้ครับ เผื่อมีคนสนใจอ่าน

โรงเรียนปลูกตะไคร้ด้วย ทางทีมวิจัยแนะนำว่าปลูกมากก็น่าจะดี ที่โรงเรียนปลูกกระชายด้วย กระชายเป็นไม้ที่ชอบที่ร่ม มีแดดไม่มาก



แต่ตะไคร้น่าจะชอบแสงแดดมากกว่ากระชาย โรงเรียนพัฒนาสภาพโรงเรียนสวยงามมากกว่าเดิม คาดว่าในเทอมหน้าจะเข้ามาเยี่ยมโรงเรียนกันอีก

โรงเรียนที่สองที่ทีมวิจัยไปคือโรงเรียนอ้อกระทุง อยู่ตำบลทุ่งลูกนก อำเภอกำแพงแสน จังหวัดนครปฐม โรงเรียนนี้มีแปลงผักอยู่แล้ว มีชะอมค่อนข้างงามมาก

ต้นกระชายปลูกไว้ในที่ร่มงามดีมาก ที่พบมีปัญหาคือมะนาวเป็นโรคแครงเกอร์ที่ใบ แต่ไม่มาก ถ้าเด็ดใบไปทิ้งที่อื่น น่าจะแก้ไขปัญหาได้

ผู้เขียนไปดูบ่อกบและบ่อปลาของโรงเรียน แต่ปลายังมีไม่มาก ที่น่าเสียดายคือหมูป่าของโรงเรียนที่เลี้ยงไว้แหกคอกออกไปแล้วโดนจับกินเป็นหมูหันไปแล้ว เสียดายมาก...

ทีมวิจัยเดินทางไปต่อที่โรงเรียนหนองจิก ท่านผู้อำนวยการพาไปเลี้ยงข้าวกลางวัน โรงเรียนหนองจิกได้แบ่งโซนของการปลูกพืชไว้ดังนี้ 1 โซนอนุบาลปลูกผักในกระถาง 2 โซนของครูรัชพลปลูกพริกและเลี้ยงไก่ 3 โซนหลังโรงรถปลูกพืชสมุนไพร 4 โซน แก้วมังกร ปลูกแก้วมังกร 100 กิ่ง ปลูกมะนาว

ตอนไปดูบวบและพริกกำลังงามเลย ผู้เขียนชอบใจต้นถั่วฝักยาวที่ทำค้างไว้สวยมาก ท่านอาจารย์รศ.นท.ดร.สุมิตร สุวรรณได้เก็บไข่ไก่กับนักเรียนด้วย


ตอนนี้โรงเรียนกำลังพัฒนาพื้นที่ทั้งหมดสำหรับทำการเกษตร ผู้เขียนชอบใจกิจกรรมของโรงเรียน มีผักค่อนข้างมาก แถมมีไข่เอาไว้กินด้วย

โรงเรียนต่อไปที่เราไปคือโรงเรียนห้วยผักชี ที่มีปารเลี้ยงปลาดุกประมาณ 1,000 ตัว แต่ทีมเราคิดว่าน้ำน่าจะเน่ามาก น่าจะเปลี่ยนน้ำ แต่ท่าน ผอ บอกว่าจะลองทดลองดูก่อน

สิ่งที่เราประทับใจคือผักกวางตุ้งที่นักเรียนปลูกค่อนข้างงาม ท่าน ผอ. เล่าว่านักเรียนปลูกผักที่บ้านอยู่แล้ว มีทักษะในการปลูกผักค่อนข้างดีมาก

ผู้เขียนชอบต้นฝักข้าวโรงเรียนนี้ แต่คิดว่า ควรเอาไปทำประโยชน์ได้อีกมาก ดูนักเรียนจะชอบต้นฝักข้าวด้วยเช่นกัน นักเรียนโต้ตอบได้ดี ดูจะมีความสุขกับการอยู่ที่โรงเรียน


โรงเรียนสุดท้ายที่ทีมวิจัยไปคือโรงเรียนดอนซาก ยังไม่ได้ทำกิจกรรมเพิ่ม เข้าใจว่าคุณครูคงยุ่ง ต้นมะนาวที่ผู้เขียนไปครั้งก่อนยังอยู่ที่เดิม บริเวณที่ปลูกมะนาวก็ยังเหมือนเดิม ตอนไปโรงเรียนพอดีคุณครูไม่อยู่มีประชุม มีคุณครูอยู่ทั้งโรงเรียนท่านเดียวเอง ทีมวิจัยเลยกลับมหาวิทยาลัย ผู้เขียนได้ความรู้เพิ่มมากขึ้นจากการทำงานต่างๆในบริบทที่เกี่ยวกับโรงเรียน ขอบคุณมากครับที่เข้ามาอ่าน...

บันทึกนี้เขียนที่ GotoKnow โดย  ใน khajit's blog



ความเห็น (14)

เขียนเมื่อ 

เขียนเมื่อ 

ขอบคุณพี่ครูมากๆครับ

สบายดีนะครับ

เขียนเมื่อ 

...อยากเห็นบทบาทของบ้านกับวัดด้วยค่ะน้องขจิต

เขียนเมื่อ 

ขอบคุณพี่ดร.พจนา

ที่โรงเรียนวัดไร่แตงทองหลวงพ่อสนับสนุนโรงเรียน ในกรณีของห้วยผักชีวัดออกค่าใช้จ่ายเรื่องน้ำให้โรงเรียนด้วยครับ

ส่วนของโรงเรียนหนองจิก พระมาสอนหนังสือนักเรียนเรื่องศาสนา ครับ

เขียนเมื่อ 

พี่ได้ความรู้ และแรงฮึดที่จะปลูกผักจากบันทึกน้องขจิตนี่ละค่ะ

ผักที่งามทุกที่ที่มีดินเห็นจะเป็นผักบุ้งนะคะ

มะนาวบ้านพี่เริ่มตั้งตัวได้แล้ว แตกใบเยอะ แต่ต้องใส่ปุ๋ยทุกวันเสาร์ พี่เอาน้ำยาล้างจานผสมน้ำรดใบไม่ให้แมลงมากินยอด ได้ผลนะ ใบจึงมีโอกาสงามบ้าง ไม่งั้นโกร๋นหมด ดูแลยาก ออกจะเป็นภาระ สงสัยใบเขาจะอร่อย

มะกรูดใบหงิก ทำไมเป็นแบบนี้คะน้อง พี่ต้องทำไง

ใบมะเขือยาว มีด่างขาว เกิดจากอะไรคะ พี่ค้องทำไง ตั้งใจจะขยายมากขึ้นเพราะเขาคงขอบดินบ้านพี่ แต่มีโรคกวน

แมลงเต่าทอง เป็นอันตรายกับพืชมั๊ย

แนะนำมือใหม่หัดปลูกหน่อยนะคะ

เขียนเมื่อ 

1.มะนาวหนอนและตั๊กแตนชอบกิน

พี่จับเขาออกได้ครับ

ตั็๊กแตนและหนอนจะมากินกลางคืน

ลองเอาไฟฉายส่องดูตอนกลางคืนนะครับ

2.มะกรูดใบหงิกเพราะขาดธาตุอาหารที่บำรุงใบลองหาปุ๋ยหมักเช่นขี้ไก่ หรือขี้วัวใส่นะครับ

ขี้ไก่จะใส่มากนะครับ

3. มะเขือพี่ใบด่างเป็น รา พี่เด็ดใบมะเขือที่เป็นราทิ้ง เอาไปทิ้งไกลเลยครับ

เชื้อราติดต่อได้ แมลงเตาทองไม่เป็นอันตราย เขากินใบ ลองจับไปทิ้งที่อื่นนะครับ

ปลูกแบบนี้ดี ให้แมลงกินบ้าง คนกินบ้างเผื่อแผ่กันดีครับ

ขอบคุณพี่มากๆครับ


เขียนเมื่อ 

เสมอเหมือนกลยุทธ ปลูกอยู่ปลูกกิน ไปในตัวครับ
การงานเช่นนี้ ไม่ใช่การเรียนรู้แยกส่วน ทว่าเป็นการเรียนรู้และร่วมสร้างพลังอย่างเป็นทีม

ชื่นชมครับ

เขียนเมื่อ 

ขอบคุณคุณแผ่นดินมากครับ

ต้การให้นักเรียนได้เรียนรู้และเอาไปทำที่บ้านด้วยครับ

อย่างน้อยที่โรงเรียนมีผักกินครับ

-สวัสดีครับอาจารย์

-ตามมาเยี่ยมโรงเรียนเกษตรครับ อิๆ

-ผมชอบเด็ก ๆเรียนเกษตร 55

-วันนี้เก็บภาพเมนูพื้นบ้านมาฝากครับ...

เด็กๆได้เรียนรู้ลงมือทำ เห็นผลน่าชื่นใจ ยินดีด้วยค่ะ...

เขียนเมื่อ 

ขอบคุณคุณเพชร

เมนุห่อหมกหรือเปล่าครับ

เขียนเมื่อ 

ขอบคุณพี่ใหญ่มากครับ

นักเรียนทำ

นักเรียนกิน

นักเรียนได้เรียนรู้ครับ

  • ได้ออกไปเที่ยวโรงเรียนต่างๆอย่างนี้ น่าจะเพลินดีนะครับ
  • หน่อไม้ที่ปลูกไว้ประมาณในภาพนี้แล้วครับ..
เขียนเมื่อ 

ขอบคุณพี่ครูธนิตย์หนอ่ไม้โตไวมากนะครับ

ปลูกรอบๆรั้วเลยครับ

กันลมแรงได้