ผศ.ดร.พนมพร จินดาสมุทร์ : ครูผู้มีจิตวิญญานความเป็นครูที่แท้จริง

ผศ.ดร.พนมพร จินดาสมุทร์ สกุลเดิม ขันธวิชัย เกิดเมื่อวันที่ 28 กันยายน พ.ศ.2497 ที่บ้านตำบลไชยวาน อำเภอไชยวาน จังหวัดอุดรธานี เป็นบุตรคนที่ 3 ของนายถวิล และนางคำหวา ขันธวิชัย มีพี่ 2 คนคือ นายวิวัฒน์ และนางถนอมจิต ฤทธิ์มหา มีน้อง 3 คนคือนางสาวรองรัตน์ นายสุรจิตร ขันธวิชัย และนางลักษณา เดชมา

ชีวิตวัยเด็กบิดามารดาพาไปเข้าวัดทำบุญตักบาตร ฟังธรรมที่วัดซึ่งอยู่ใกล้บ้านและสวดมนต์ไหว้พระก่อนนอน พร้อมๆกับบิดามารดาและพี่น้องทุกคนเป็นประจำ จึงได้ซึมซับหลักคำสอนของพระพุทธศาสนามาโดยตลอด เริ่มเข้าเรียนระดับประถมศึกษาเมื่อ พ.ศ. 2502 ที่โรงเรียนไชยวานประชานุกูล จบชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 เมื่อ พ.ศ.2506 แล้วเรียนต่อที่โรงเรียนไชยวานวิทยา จบชั้นประถมศึกษาปีที่ 7 เมื่อ พ.ศ.2509 จากนั้นได้ไปเรียนต่อระดับมัธยมศึกษาที่โรงเรียนสตรีราชินูทิศ จังหวัดอุดรธานี จบชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 เมื่อ พ.ศ.2512 โดยสอบได้ลำดับที่ 1 ของชั้นมาโดยตลอด ผู้ช่วยศาสตราจารย์พนมพร เป็นเด็กที่มีนิสัยใฝ่รู้ใฝ่เรียน จะตั้งใจเรียน สามารถอ่านหนังสือติดต่อกันได้นานหลายชั่วโมง ชอบฟังมากกว่าพูด แต่เมื่อมีโอกาสพูดคุยก็จะคุยอย่างสนุกสนาน จนพ่อแม่พี่น้องให้ฉายาว่า “กินน้อย นอนน้อย พูดน้อย จิตใจหนักแน่นเหมือนพระธาตุพนม”

หลังจบชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ผู้ช่วยศาสตราจารย์พนมพรได้ศึกษาต่อที่วิทยาลัยครูอุดรธานี(ปัจจุบันคือมหาวิทยาลัยราชภัฎอุดรธานี) สำเร็จได้รับประกาศนียบัตรวิชาการศึกษาชั้นสูง(ป.กศ.ชั้นสูง)เมื่อ พ.ศ. 2516 แล้วศึกษาต่อระดับปริญญาตรีที่มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ มหาสารคาม(ปัจจุบันคือมหาวิทยาลัยมหาสารคาม) สำเร็จได้รับพระราชทานปริญญาการศึกษาบัณฑิต(กศ.บ.)เกียรตินิยม วิชาเอกชีววิทยา วิชาโทฟิสิกส์ เมื่อ พ.ศ.2519 จากนั้นได้ศึกษาต่อระดับปริญญาโทที่มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ บางแสน(ปัจจุบันคือมหาวิทยาลัยบูรพา) สำเร็จได้รับพระราชทานปริญญาการศึกษามหาบัณฑิต(กศ.ม.) สาขาชีววิทยา เมื่อ พ.ศ. 2522 และภายหลังรับราชการได้ศึกษาต่อระดับปริญญาเอกที่มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ประสานมิตร(ปัจจุบันคือมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ) สำเร็จได้รับพระราชทานปริญญาการศึกษาดุษฎีบัณฑิต(กศ.ด.) สาขาพัฒนศึกษาศาสตร์ เมื่อ พ.ศ. 2533
ผู้ช่วยศาสตราจารย์พนมพรเริ่มเข้ารับราชการเมื่อ พ.ศ. 2522 ในตำแหน่งอาจารย์ประจำภาควิชาจิตวิทยาและการแนะแนว คณะครุศาสตร์ ที่วิทยาลัยครูสกลนคร(ปัจจุบันคือมหาวิทยาลัยราชภัฎสกลนคร) โดยทำหน้าที่เป็นอาจารย์ผู้สอนในรายวิชาต่างๆ เช่น ชีววิทยา ความเป็นครู จิตวิทยา การบริหารการศึกษา เป็นต้น ขณะเดียวกันก็ได้รับแต่งตั้งให้ดำรงตำแหน่งและทำหน้าที่ต่างๆในสถาบันเดียวกันมาโดยลำดับดังนี้ พ.ศ. 2522 ทำหน้าที่ฝ่ายประมวลผล แผนกทะเบียนวัดผล และเป็นอาจารย์ประจำหอพักพุดตาน พ.ศ.2527 เป็นรองหัวหน้าแผนกแผนงาน พ.ศ. 2534 เป็นรองผู้อำนวยการและบริการวิชาการ พ.ศ. 2535 เป็นรองหัวหน้าคณะครุศาสตร์ พ.ศ. 2539 เป็นคณบดีคณะครุศาสตร์ พ.ศ.2542 เป็นผู้อำนวยการสำนักวิจัยและบริการวิชาการ และ พ.ศ.2546 เป็นรองอธิการบดีฝ่ายวิชาการ และดำรงตำแหน่งนี้อยู่ 2 สมัย
นอกจากนี้ผู้ช่วยศาสตราจารย์พนมพรยังได้เป็นกรรมการในเรื่องสำคัญๆอีกหลายเรื่อง เช่น
พ.ศ. 2536-2538 กรรมการประจำสภาสถาบันราชภัฎสกลนคร พ.ศ. 2541-2545 กรรมการบริหารหลักสูตรครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา พ.ศ. 2550-2551 กรรมการบริหารหลักสูตรรัฐประศาสนศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์ พ.ศ.2545-2557 ประธานกรรมการบริหารหลักสูตรศิลปศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชายุทธศาสตร์การพัฒนา พ.ศ. 2552-2557 กรรมการบริหารหลักสูตรปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารและพัฒนาการศึกษา และ พ.ศ. 2554 – 2557 กรรมการสภาวิทยาลัยชุมชนมุกดาหาร โดยเป็นอาจารย์ผู้สอนในทุกหลักสูตรที่เป็นกรรมการด้วย
ผู้ช่วยศาสตราจารย์พนมพร เป็นอาจารย์ที่มีความรู้ความสามารถสูง หมั่นศึกษาค้นคว้าหาความรู้ตลอดเวลา มีความมุ่งมั่น ทุ่มเท ตั้งใจ เสียสละเพื่อการสอนและการบริหารงานในหน้าที่ต่างๆของมหาวิทยาลัยอย่างดียิ่ง รวมทั้งประพฤติปฏิบัติตนเป็นแบบอย่างที่ดีให้แก่ศิษย์และอาจารย์ในมหาวิทยาลัยมาอย่างเสมอต้นเสมอปลาย ซึ่งมีผู้เขียนถึงผู้ช่วยศาสตราจารย์พนมพรเกี่ยวกับเรื่องนี้ไว้ในหนังสือ ในความทรงจำ “อาจารย์ตุ้ม” ผศ.ดร.พนมพร จินดาสมุทร์ ไว้หลายคน เช่น
ผู้ช่วยศาสตรจารย์ ดอกเตอร์วัฒนา สุวรรณไตรย์ ผู้เคยเป็นอธิการบดีมหาวิทยาลัยราชภัฎสกลนคร
“...ในฐานะอาจารย์ท่านหนึ่ง ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.พนมพร จินดาสมุทร์ เป็นครูที่ดี ตั้งใจสอนนักศึกษาทั้งในระดับปริญญาตรี ปริญญาโท และปริญญาเอก ตั้งใจสืบค้นสาระ งานวิจัยใหม่ๆ ที่เป็นประโยชน์ นำเสนอแก่นักศึกษา เพื่อให้เกิดการพัฒนาองค์ความรู้ที่นักศึกษาสามารถนำไปใช้ประโยชน์ได้อย่างเต็มที่ ใส่ใจในพัฒนาการของนักศึกษาทุกคน จนเป็นที่รัก นับถือของนักศึกษามาโดยตลอด...”
ศาสตราจารย์ ดอกเตอร์ศุภมาศ พนิชศักดิ์พัฒนา
นายกสภามหาวิทยาลัยราชภัฎสกลนคร “...ท่านนับเป็นบุคคลที่เราสามารถยกย่องให้เป็นแบบอย่างของครูที่พึงประสงค์ได้ ท่านมีจริยวัตรของครูที่งดงาม เป็นคนอ่อนน้อมถ่อมตน มีเมตตาธรรมสูง มีปิยะวาจา มีนิสัยเยือกเย็น มีมารยาทที่งดงาม และมีการดำรงชีวิตที่พอเพียง...”
รองศาสตราจารย์ ดอกเตอร์ศุภชัย สิงห์ยะบุศย์ ผู้เคยเป็นกรรมการสภาวิชาการมหาวิทยาลัย
ราชภัฎสกลนคร
“...กว่า 10 ปีที่รู้จักคุณป้าพนมพร ผมพูดได้อย่างเต็มปากเต็มคำว่า คุณป้าพนมพรเป็นคนดีที่สุดคนหนึ่ง เป็นคนดีในทุกมิติสัมพันธ์ของชีวิต ไม่ว่าในฐานะภรรยา(ของอาจารย์ชัยมงคล) พี่สาว เพื่อน และเพื่อนร่วมงาน รวมทั้งการเป็นครูที่ดีของศิษย์...นอกจากการทำหน้าที่นักวิชาการอย่างเต็มกำลังแล้ว ยังเป็นคนที่มีจิตใจงดงามมาก ท่านมองโลก มองทุกชีวิตในมุมบวก มีวาจาสุภาพอ่อนโยนแม้กับผู้น้อย ท่านมีความจริงใจและให้เกิยรติคนทุกคน...”
รองศาสตราจารย์ ดอกเตอร์ชนินทร์ วะสีนนท์ อธิการบดีมหาวิทยาลัยราชภัฎสกลนคร
“...ท่านเป็นแบบอย่างของอาจารย์ที่ทุ่มเททำงานให้กับมหาวิทยาลัยอย่างสูงยิ่ง ท่านดำรงตำแหน่งรองอธิการบดีฝ่ายวิชาการมายาวนานถึง 8 ปี ท่านเป็นผู้มีความรู้และประสบการณ์ สามารถสร้างความเจริญก้าวหน้าให้กับมหาวิทยาลัยอย่างมาก...”
ผู้ช่วยศาสตราจารย์พนมพรมีความรับผิดชอบงานในหน้าที่สูง จะมาปฏิบัติงานตั้งแต่เช้าและกลับในเวลามืดค่ำเป็นประจำ เรื่องหนึ่งที่แสดงถึงความรับผิดชอบของผู้ช่วยศาสตราจารย์พนมพรคือ เรื่องงานออกนิเทศนักศึกษาฝึกสอนในโรงเรียนประถมและมัธยมทั้ง 3 จังหวัดคือ มุกดาหาร นครพนม และสกลนคร สมัยนั้นถนนเป็นดินลูกรัง ต้องเดินทางด้วยรถแลนด์โรเวอร์ บุกป่าฝ่าเขา บางครั้งต้องผ่านในแดนเสี่ยงภัย กลับมามีแต่ฝุ่นเต็มตัว แต่ผู้ช่วยศาสตราจารย์พนมพรก็ไม่เคยบ่น ไม่เคยย่อท้อ ยังคงเดินทางไปเยี่ยมนิเทศไปปฏิบัติหน้าที่อย่างทั่วถึง สม่ำเสมอ สร้างความปลื้มปิติแก่นักศึกษาฝึกสอนแต่ละรุ่นเป็นอย่างมาก
นายปัญญา มหาชัย ที่ปรึกษามหาวิทยาลัยราชภัฎสกลนคร ผู้เคยเป็นอธิการบดีมหาวิทยาลัยราชภัฎสกลนคร กล่าวถึงความรับผิดชอบของผู้ช่วยศาสตราจารย์พนมพรไว้ในหนังสือเล่มเดียวกัน ความตอนหนึ่งว่า
“...ได้เห็นถึงความเป็นคนที่ขยันอย่างยิ่ง เป็นผู้ที่ทำหน้าที่ทุกๆหน้าที่ได้อย่างน่ายกย่อง ภาระงานที่ได้รับมอบหมายเป็นอันวางใจได้ถึงความรับผิดชอบ และจะนำไปสู่ความสำเร็จ ได้อย่างแน่นอน...”
ผู้ช่วยศาสตราจารย์พนมพรมีความศรัทธาเลื่อมใสในพุทธศาสนาเป็นที่ตั้งมาตลอดชีวิต โดยทำบุญให้ทาน รักษาศีล ฝึกจิตให้มีสติสัมปชัญญะอย่างสม่ำเสมอ และยังได้พยายามอบรมกล่อมเกลานักศึกษาให้มีจิตใจที่ละเอียดอ่อนด้วย เช่นเมื่อครั้งทำหน้าที่เป็นอาจารย์ดูแลหอพักประจำ ทุกวันธรรมสวนะจะนำนักศึกษาหอพักทุกหอไปวัดพระธาตุเชิงชุม เพื่อตักบาตร ฟังธรรมเทศนา ฝึกสมาธิ หรือไปเวียนเทียนในวันสำคัญทางพุทธศาสนา มาโดยตลอด
นับได้ว่า ผู้ช่วยศาสตราจารย์พนมพร เป็นต้นแบบครูดีทั้งด้านความรู้ ความประพฤติปฏิบัติ ด้านวินัย จรรยาบรรณครู การครองตน ครองคน และครองงานอย่างเสมอต้นเสมอปลายโดยแท้ นายมนูญ รุดดิษฐ์ ประธานกรรมการส่งเสริมกิจการมหาวิทยาลัย ผู้เคยทำหน้าที่รองอธิการบดีฝ่ายบริหาร เขียนสรุปถึงคุณลักษณะของผู้ช่วยศาสตราจารย์พนมพรว่าเป็นผู้ที่มี “ 5 น้ำ” ไว้ในหนังสือเล่มเดียวกัน ความตอนหนึ่งว่า
“...น้ำแรกคือ น้ำคำ โดยมีคำพูดที่ดีกับทุกคน ไม่เคยดุด่าว่าร้ายใคร
น้ำที่สองคือ น้ำเสียง โดยมีน้ำเสียงที่ไพเราะ อ่อนหวาน น่าฟัง ใครๆก็อยากพูดคุยด้วย
น้ำที่สามคือ น้ำพักน้ำแรง ถึงแม้จะเป็นผู้หญิงตัวเล็กๆ บอบบาง แต่เป็นผู้ที่มีความขยันขันแข็ง สู้งาน ไม่ยอมปล่อยงานอะไรไปง่ายๆ และมีจิตอาสาพร้อมที่จะช่วยเหลือผู้อื่นอยู่เสมอ
น้ำที่สี่คือ น้ำยา โดยเป็นคนเก่ง มีความรู้ความสามารถสูง ไขว่คว้าหาความรู้อยู่เสมอ รู้เท่า รู้ทันในทุกๆเรื่องที่ต้องรับผิดชอบ
น้ำที่ห้าคือ น้ำใจ โดยเป็นผู้ที่มีความรัก ความเมตตา กรุณา เอื้ออาทรต่อศิษย์ ต่อผู้อื่น ห่วงใยทุกๆคน...”
ผู้ช่วยศาสตราจารย์พนมพร มีผลงานวิจัยและการประเมินโครงการ ดังนี้
- พ.ศ. 2534 การตัดสินใจยอมรับนวัตกรรมการปลูกยางพาราของเกษตรกรในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ได้รับทุนวิจัยจากสมาคมวิจัยเชิงคุณภาพแห่งประเทศไทย จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
- พ.ศ.2536 ความรู้ความเข้าใจและการยอมรับเกษตรกรรมธรรมชาติของเกษตรกรภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ได้รับทุนจากสมาคมวิจัยเชิงคุณภาพแห่งประเทศไทย จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
- พ.ศ. 2534 – 2536 การประเมินโครงการอีสานเขียว ได้รับการสนับสนุนจากสำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ
- พ.ศ. 2551 – 2554 การประเมินการปฏิบัติตามจรรยาบรรณวิชาชีพอาจารย์มหาวิทยาลัยราชภัฎสกลนคร ได้รับการสนับสนุนจากมหาวิทยาลัยราชภัฎสกลนคร
- พ.ศ. 2556 ลักษณะของครูที่ดี (อยู่ระหว่างดำเนินการ) ได้รับการสนับสนุนจากมหาวิทยาลัยราชภัฎสกลนคร
นอกจากนี้ยังทำวิจัยร่วมกับคณาจารย์ในมหาวิทยาลัยราชภัฎสกลนครอีกหลายเรื่อง เช่น
การท่องเที่ยวเชิงนิเวศน์วัฒนธรรมบนเทือกเขาภูพานและชายขอบรอบนอก ยุทธศาสตร์ผ้าและครามในพื้นที่ลุ่มน้ำสงครามและภูพาน การพัฒนาการสร้างแบรนด์ให้กับผลิตภัณฑ์ของศูนย์ศิลปาชีพพิเศษ
กุดนาขาม เป็นต้น
ผู้ช่วยศาสตราจารย์พนมพรเป็นผู้ปฏิบัติหน้าที่เพื่อความสำเร็จของงานเป็นที่ตั้ง จึงมักปฏิเสธเมื่อหน่วยงานขอให้เสนอตนเองและผลงานเพื่อรับรางวัลต่างๆ มีเพียง 2 รางวัลที่หน่วยงานคัดเลือก นำเสนอเองและได้รับรางวัลคือ รางวัลครูดีเด่นเนื่องในโอกาสวันครูของคุรุสภาจังหวัดสกลนคร พ.ศ. 2546 และรางวัลอาจารย์ที่ปฏิบัติตามจรรยาบรรณวิชาชีพดีเด่น ของคณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฎสกลนคร พ.ศ. 2555
เครื่องราชอิสริยาภรณ์ชั้นสูงสุดที่ได้รับพระราชทานคือ ประถมาภรณ์มงกุฎไทย ทวีตริยาภรณ์ช้างเผือก และเหรียญจักรพรรดิมาลา
ผู้ช่วยศาสตราจารย์พนมพร สมรสกับนายชัยมงคล จินดาสมุทร์ ไม่มีบุตร
ผู้ช่วยศาสตราจารย์พนมพร ปฏิบัติหน้าที่และดำรงชีวิตที่เรียบง่าย พอเพียง ใช้สติสัมปชัญญะในการทำงานจนเกิดผลงานและผลผลิตเชิงประจักษ์ให้กับมหาวิทยาลัย ชุมชน และหน่วยงานอื่นๆตลอดมา จน พ.ศ. 2552 มีอาการผิดปกติในร่างกาย จึงไปตรวจและพบเนื้อร้ายในช่องท้อง จึงทำการรักษาทางกายตามที่แพทย์กำหนดควบคู่กับการรักษาทางจิตมาอย่างต่อเนื่อง แม้ยามเจ็บป่วยก็ไม่เคยแสดงความอ่อนแอให้ใครเห็น ไม่เคยบ่นเรื่องความเจ็บป่วยให้ใครฟัง ยังคงทำงานด้วยความเสียสละอุทิศตนเพื่องานมาอย่างต่อเนื่อง จนถึงขั้นต้องเข้ารับการรักษาขั้นสุดท้าย ก็ยังมีสติดี สามารถควบคุมจิตให้สงบได้อย่างน่าชื่นชม จนถึงแก่อนิจกรรมเมื่อวันที่ 3 มีนาคม พ.ศ. 2557 สิริอายุได้ 59 ปี 5 เดือน 14 วัน
ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดอกเตอร์วัลนิกา ฉลากบาง ผู้เคยเป็นผู้อำนวยการสถาบันวิจัยและพัฒนา มหาวิทยาลัยราชภัฎสกลนคร ได้เขียนถึงผู้ช่วยศาสตราจารย์พนมพร ในหนังสือเล่มเดียวกัน ความตอนหนึ่งว่า
“...ชีวิตของผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.พนมพร จินดาสมุทร์ เปรียบได้กับธูปที่มีกลิ่นหอม ท่านได้ทำหน้าที่ครูอย่างสมบูรณ์ ท่านเป็นครูของทุกชีวิต ทั้งศิษย์ เพื่อน ผู้บังคับบัญชา ผู้ใต้บังคับบัญชา และคนทั่วไป ท่านสอนให้ทุกคนให้ตระหนักและระลึกว่า ชีวิตนี้สั้นนัก ยศและลาภหาบไปไม่ได้ เว้นเสียแต่ด้านทุนบุญกุศล...”
นายธเนศ ขำเกิด ผู้เรียบเรียง

บันทึกนี้เขียนที่ GotoKnow โดย  ใน ธเนศ ขำเกิด



ความเห็น (0)