​โครงการ ถอดบทเรียนแกนนำนักศึกษาอาสาสมัคร ม.อ.

โครงการ ถอดบทเรียนแกนนำนักศึกษาอาสาสมัคร ม.อ.

หลักการและเหตุผล

เครื่องมือสำคัญในการพัฒนานักศึกษาให้มีศักยภาพ คือ กิจกรรม เป็นโอกาสให้นักศึกษาได้ใช้ความรู้ ความสามารถ ประสบการณ์ที่มีไปปรับใช้พัฒนาสังคม และพัฒนาตนเองให้เกิดสมรรถนะสำคัญ 5 ประการ ได้แก่ ความสามารถในการสื่อสาร ความสามารถในการคิด ความสามารถในการแก้ปัญหา ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิตและความสามารถในการใช้เทคโนโลยี จนนำไปสู่บัณฑิตที่พึงประสงค์

แต่การดำเนินกิจกรรม ต้องมีการถอดบทเรียนอย่างต่อเนื่องเป็นระยะ เนื่องจากการถอดบทเรียนถือเป็นแนวคิดและเครื่องมือในการจัดการความรู้ เพื่อสร้างการเรียนรู้ เป็นกระบวนการดึงเอาความรู้จากการทำกิจกรรมออกมา เพื่อยกระดับการทำกิจกรรมให้ดีขึ้น เป็นการสกัดความรู้ที่มีอยู่ในตัวของนักกิจกรรม ออกมาเป็นบทเรียน ความรู้ที่ชัดแจ้ง ทำให้ได้บทเรียนในรูปแบบชุดความรู้ (ที่เป็นรูปธรรม) และเกิดการเรียนรู้ร่วมกันของผู้เข้าร่วมกระบวนการ นำมาซึ่งการปรับวิธีคิด และเปลี่ยนแปลงวิธีการทำงานที่สร้างสรรค์และมีคุณภาพยิ่งขึ้น

มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ (ม.อ.) เป็นสถาบันการศึกษาที่ดำเนินนโยบายการปลูกฝังจิตวิญญาณในการดำรงชีพอยู่ของนักศึกษา และบุคลากรเพื่อสังคม ด้วยการน้อมนำคำสอนของสมเด็จพระบรมราชชนกที่ว่า "ขอให้ถือประโยชน์ของเพื่อนมนุษย์เป็นกิจที่หนึ่ง" มาเป็นแนวทางในการดำเนินงานของมหาวิทยาลัยตลอดระยะเวลากว่า 45 ปี มีนโยบายส่งเสริมให้นักศึกษาทำกิจกรรมอย่างต่อเนื่อง เช่น การกำหนดให้นักศึกษาที่จะจบหลักสูตรจะต้องเข้าร่วมกิจกรรมอย่างน้อย 100 ชม. การส่งเสริมยกย่องบุคคลผู้อุทิศตนเพื่อประโยชน์ส่วนรวมเพื่อเป็นแบบอย่างแก่บุคลากรและนักศึกษา ได้กำหนดให้วันมหิดล ซึ่งตรงวันที่ 24 กันยายน ของทุกปี เป็น "วันประโยชน์เพื่อนมนุษย์เป็นกิจที่หนึ่ง" การนำนโยบายการรอการลงโทษกับนักศึกษาที่ประพฤติผิดทางวินัยโดยให้บำเพ็ญประโยชน์ให้กับชุมชนแทนการให้พักการเรียน รวมถึง การกำหนดให้ทุกหลักสูตร บรรจุรายวิชากิจกรรมเสริมหลักสูตร 1 หน่วยกิต เป็นรายวิชาบังคับ เพื่อให้นักศึกษาได้มีโอกาสเรียนรู้การจัดทำโครงการ/กิจกรรมต่างๆ ขณะเดียวกันคณะและหน่วยงานต่างๆ ในมหาวิทยาลัย ต่างร่วมกันสร้างบรรยากาศของการดำเนินกิจกรรมด้านจิตอาสาเพื่อสังคมอย่างต่อเนื่องทั้งในกลุ่มนักศึกษาและบุคลากร

จากรูปแบบการดำเนินกิจกรรมด้านอาสาสมัครต่างๆ ของมหาวิทยาลัยดังกล่าวนี้ พบว่ายังมีจุดอ่อนในการจัดการความรู้ ด้วยกระบวนการถอดบทเรียน ยังเป็นลักษณะต่างคนต่างทำ ขาดการประสานงาน แลกเปลี่ยนเรียนรู้ระหว่างกลุ่มต่างๆ ดังนั้นหน่วยส่งเสริมงานอาสาสมัคร มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ จึงได้จัดกิจกรรมโครงการ "ถอดบทเรียนแกนนำนักศึกษาอาสาสมัคร ม.อ." เพื่อยกระดับ และพัฒนานักกิจกรรมจิตอา และงานอาสาสมัครในมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ ให้มีระบบการเรียนรู้ผ่านกิจกรรมที่ดีขึ้น เปิดโอกาสให้มีการพูดคุย แลกเปลี่ยน เรียนรู้พัฒนานักกิจกรรมให้มีองค์ความรู้เพิ่มมากขึ้นในการดำเนินงานครั้งต่อไป ทั้งยังสามารถนำไปขยายผลสู่กลุ่ม หรือผู้นำกิจกรรมรุ่นอื่นต่อไปได้

เป้าหมาย

กลุ่มชมรมนักศึกษามีกลไกในการพัฒนากิจกรรม และระบบจัดการอาสาสมัครที่พร้อมทำให้อาสาสมัครมีศักยภาพเพิ่มสูงขึ้น และคุณภาพของงานกิจกรรมมีมากขึ้น

วัตถุประสงค์

  • 1.เพื่อให้เกิดการเวที เสวนา พูดคุย แลกเปลี่ยน เรียนรู้ประสบการณ์งานกิจกรรมระหว่างกลุ่มชมรมต่างๆ
  • 2.เพื่อให้เกิดสัมพันธ์ภาพที่ดีระหว่างบุคคล กลุ่ม ชมรม และกิจกรรมงานอาสาสมัคร
  • 3.เพื่อให้อาสาสมัครรู้จักและเข้าใจตัวเอง และผู้อื่นมากขึ้น
  • 4.เพื่อพัฒนาอาสาสมัครให้มีความรู้ ความสามารถเพิ่มมากขึ้นตามที่ตนเองถนัดและสนใจ

ระยะเวลาดำเนินงาน

ระหว่างวันที่ 28 กุมภาพันธ์ – 1 มีนาคม 2558 (โดยมีแผนการดำเนินงานตามเอกสารแนบ)

สถานที่ดำเนินงาน

เกาะลิบง จังหวัดตรัง

หน่วยงานที่รับผิดชอบโครงการ

หน่วยส่งเสริมงานอสาสมัคร กองกิจการนักศึกษามหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์

กลุ่มเป้าหมาย

แกนนำกลุ่มนักศึกษา 43 คน

  • 1.แกนนำนักศึกษาจากชมรมฝ่ายบำเพ็ญ จำนวน 15 คน
  • 2.แกนนำนักศึกษาอาสาสมัครทั่วไป จำนวน 13 คน
  • 3.ผู้นำนักศึกษาจากสภานักศึกษา จำนวน 5 คน
  • 4.ผู้นำนักศึกษาจากสโมสรนักศึกษาคณะต่างๆ 5 คณะ จำนวน 10 คน

คณะทำงาน/เจ้าหน้าที่ จำนวน 7 คน

  • 1.กองกิจการนักศึกษา จำนวน 3 คน
  • 2.มูลนิธิชุมชนสงขลา จำนวน 3 คน
  • 3.สถาบันวิจัยและพัฒนาสุขภาพภาคใต้ 1 คน

รวมทั้งสิ้น จำนวน 50 คน

ผลที่คาดว่าจะได้รับ

เชิงปริมาณ

1. แกนนำนักศึกษาเข้าร่วมโครงการถอดบทเรียนอาสาสมัคร 43 คน

เชิงคุณภาพ

  • 1.นักศึกษาได้แลกเปลี่ยน เรียนรู้รูปแบบในการดำเนินกิจกรรม งานอาสาสมัครของกลุ่ม/ชมรม ต่างๆ พร้อมสามารถนำไปปรับใช้ให้เกิดประโยชน์กับกลุ่ม/ชมรมของตัวเองได้
  • 2.เกิดสัมพันธ์ภาพที่ดีระหว่างบุคคล กลุ่ม ชมรม และกิจกรรมงานอาสาสมัครจนเกิดเป็น เครือข่ายระหว่างบุคคล กลุ่มที่เข้มแข้ง เกื้อหนุนซึ่งกันและกันได้
  • 3.อาสาสมัครค้นพบศักยภาพของตัวเอง และค้นพบช่องทางในการพัฒนาศักยภาพของตนเองอย่างต่อเนื่องได้
  • 4.แกนนำนักศึกษาได้เรียนรู้ และฝึกประสบการณ์การถอดบทเรียน พร้อมสามารถนำไปปรับใช้ให้เกิดประโยชน์กับกลุ่ม/ชมรมของตัวเองได้

งบประมาณ

  • 1.ค่าอาหารหลักมื้อเที่ยง (2 มื้อ × 50 คน × 120 บาท/คน) 12,000 บาท
  • ค่าอาหารหลักมื้อค่ำ (1 มื้อ × 50 คน × 150 บาท/คน) 7,500 บาท
  • อาหารมื้อเช้า (1 มื้อ × 50 คน × 60 บาท/คน) 3,000 บาท
  • 2.ค่าอาหารว่าง (2 มื้อ × 50 คน × 20 บาท/คน) 2,000 บาท
  • 3.ค่าที่พัก (1 คืน × 50 คน × 150 บาท/คน) 7,500 บาท
  • 4.ค่าโดยสารเรือ และรถ จากฝั่ง - เกาะ – เข้าที่พัก (130 บาท × 50 คน) 6,500 บาท

รวมค่าใช้จ่ายทั้งสิ้น 31,000 บาท


  • การดำเนินงานโครงการถอดบทเรียนอาสาสมัคร ม.อ.
  • วันที่/เดือน/ปี

    ช่วงเวลา

    กิจกรรม

    วัตถุประสงค์

    วัสดุ/อุปกรณ์

    ผู้รับผิดชอบ

    ขั้นเตรียมการ

    22/1/58

    พบปะพูดคุย ระหว่างทีมวิทยากร/นักศึกษา

    ทำความรู้จัก ความไว้วางใจ ความคุ้นเคย

    ฟลิปชาร์ท

    หน่วยส่งเสริมฯ

    ร่วมออกแบบวางแผนการถอดบทเรียน

    การมีส่วนร่วมคิดวางแผน

    ฟลิปชาร์ท

    หน่วยส่งเสริมฯ

    26/1/58

    แต่งตั้งคณะทำงานที่รับผิดชอบงานแต่ละฝ่าย

    แบ่งบทบาทหน้าที่ ความรับผิดชอบ

    กระดาษ A4

    หน่วยส่งเสริมฯ

    1-6 ก.พ.58

    พัฒนาโครงการ

    ประมวลแนวคิด แนวทางการดำเนินงานอย่างเป็นระบบเพื่อนำเสนอ

    กระดาษ A4

    หน่วยส่งเสริมฯ

    6-10 ก.พ. 58

    ติดต่อประสานงานพื้นที่/รถ/กลุ่มเป้าหมาย

    สำรวจความพร้อมก่อนการลงพื้นที่/ กลุ่มเป้าหมาย

    หน่วยส่งเสริมฯ

    28 ก.พ. 2558

    ขั้นดำเนินการ (28 ก.พ. – 1 มี.ค. 2558)

    8.30-9.00

    ลงทะเบียน

    รวบรวมรายชื่อผู้เข้าร่วม

    หน่วยส่งเสริมฯ

    9.00 -11.00

    ออกเดินทางไปยังสถานที่จัดกิจกรรม

    (พักเบรก)

    ขยายเสียงเคลื่อนที่

    หน่วยส่งเสริมฯ

    11..00-12.00

    กิจกรรมสันทนาการ

    ละลายพฤติกรรมผู้เข้าร่วม/ทำความรู้จักกัน

    ชมรมสอนเด็ก

    12.00–13.00

    พักรับประทานอาหารกลางวัน

    หน่วยส่งเสริมฯ

    13.00-14.00

    -สันทนาการ 5 นาที

    -จับคู่แนะนำตัว 20 นาที(เป็นใคร อยู่ที่ไหน ปัจจุบันเรียนอะไร และกิจกรรมอาสาสมัครที่เคยทำแล้วประทับใจ)

    -เพื่อนแนะนำเพื่อน คนละ 3 นาที จำนวนครั้งละ 10 คน

    เตรียมความพร้อมอาสาสมัครก่อนเริ่มกิจกรรม

    ชมรมสอนเด็ก

    14.00-14.20

    พูดคุยแลกเปลี่ยนเรื่องการสร้างแรงบันดาลใจ โดย คุณชัยวุฒิ บุญวิวัฒนาการ

    จุดชนวนความคิด ความรู้สึก และบรรยากาศก่อนถอดบทเรียน

    กระดาษ A4

    มูลนิธิชุมชนสงขลา

    14.20–16.30

    14.20-14.30

    14.30-15.15

    15.15-15.45

    15.45-17.00

    กิจกรรมถอดบทเรียนผ่านเกมส์ กงล้อสี่ทิศ / (พักเบรก)

    -อธิบายความหมาย 10 นาที

    -แบ่งกลุ่มย่อยตามประเภทสัตว์ทั้ง 4 สรุปจุดเด่น จุดที่ต้องปรับปรุง และแนวทางแก้ไข กลุ่มละ 5 คน เริ่มด้วยวิเคราะห์ตัวเองลงในกระดาษเอ 4 จากนั้นนำไปรวมกับเพื่อนเป็นความเห็นร่วม 45 นาที.

    -ตัวแทนกลุ่มทั้ง 4 นำเสนอ 30นาที

    -วิเคราะห์ความสัมพันธ์ของกงล้อสี่ทิศเรียนรู้การอยู่ร่วมกัน

    -เพื่อนแนะนำเพื่อน คนละ 3 นาที จำนวนครั้งละ 10 คน

    ทำความรู้จัก และเข้าใจตัวเอง รู้จักคนอื่น เป้าหมายของตัวเอง

    ขยายเสียง

    กระดิ่งสัญญาณเตือน

    มูลนิธิชุมชนสงขลา อ.พิชัย

    17.00-19.30

    รับประทานอาหารเย็น/พักผ่อนตามอัธยาศัย

    ชมรม...

    19.30–20.30

    กิจกรรม ความในใจ

    สร้างความสัมพันธ์ที่ดี บอกความในใจ

    ชมรม...

    1 มี.ค 58

    (ขั้นดำเนินการ)

    08.00–08.30

    รับประทานอาหารเช้าร่วมกัน

    ชมรม...

    08.30–08.45

    กิจกรรมสันทนาการ

    เตรียมความพร้อมก่อนการถอดบทเรียน

    ชมรมสอนเด็ก

    08.45–12.00

    08.45-09.15

    09.15-09.30

    09.30-09.45

    09.45-10.45

    10.45-11.15

    11.15-12.00

    ถอดบทเรียนกระบวนการทำกิจกรรมอาสา

    -เพื่อนแนะนำเพื่อน คนละ 3 นาที จำนวนครั้งละ 10 คน

    -ทบทวนเป้าหมายในการทำกิจกรรมอาสาของแต่ละคน แล้วประเมินผลที่ได้จากการเข้าร่วมกิจกรรมกับเป้าหมายที่คาดหวัง

    -ช็อปปิ้งผลงานของเพื่อนๆ

    -แบ่งกลุ่มย่อย 4 กลุ่มค้นหาบทเรียนจากการมาทำกิจกรรมอาสา(รูปแบบที่ดีของงานอาสา-ขั้นเตรียมการ-ขั้นดำเนินการ-ขั้นสรุป/ติดตาม)

    -เวิร์ลคาเฟ่ 2 รอบ

    -สรุปบทเรียนร่วม(รูปแบบที่ดีของงานอาสา)

    - เห็นภาพรวมกระบวนการทำกิจกรรม

    - หาช่องทางพัฒนาจุดดี แก้ไขจุดอ่อน

    ฟลิปชาร์ท

    ขยายเสียง

    มูลนิธิชุมชนสงขลา

    12.00-13.00

    พักรับประทานอาหารกลางวัน

    ชมรมสอนเด็ก

    13.00–14.00

    13.00-13.10

    13.10-13.30

    13.30-14.15

    การพัฒนากลไกสนับสนุนกิจกรรมจิตอาสา

    กิจกรรมสันทนาการ

    -เรียนรู้ปัจจัยกำหนด

    -ร่วมเสนอแนะการพัฒนากลไกร่วมกันระหว่างนักศึกษา กองกิจฯ

    เตรียมความพร้อม

    ร่วมหาแนวทางในการพัฒนากลไกสนับสนุนงานกิจกรรมจิตอาสา

    ฟลิปชาร์ท

    ชมรมสอนเด็ก

    มูลนิธิชุมชนสงขลา

    14.15–14

    .30

    สรุปผลกิจกรรม/เสนอแนะต่อการจัดกิจกรรม

    โดย อ.สุกรี/คุณชิต สง่ากุลพงศ์

    มูลนิธิชุมชนสงขลา

    14.30–15.00

    กิจกรรมผ่อนคลาย

    สร้างความสัมพันธ์ที่ดีระหว่างกัน

    ชมรมสอนเด็ก

    15.00

    เดินทางกลับมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์

    หน่วยส่งเสริมฯ

    บันทึกนี้เขียนที่ GotoKnow โดย  ใน คนอาศัยอาณาจักรศรีวิชัย



    ความเห็น (3)

    เขียนเมื่อ 

    ตามมาเชียร์เลยครับ

    นักศึกษาสะท้อนผลมาว่าเปนอย่างไรบ้างครับพี่

    นักศึกษาเป็นนักศึกษาทำกิจกรรมในมหาวิทยาลัย ในครั้งนี้ได้ค้นหาตัวตน และเป้าหมายชีวิต และได้ร่วมกิจกรรมกับนักศึกษาแลกเปลี่ยนจากจีน ที่ขึ้นรถผิดคัน 6 คน 2 ใน 6 ขอไปด้วย 1 ใน 6 ขอกลับ อีก 2 เฉยๆ สุดท้ายให้ประสานกับทีมที่เขาตั้งใจจะไป ลงความเห็นขอไปด้วยกับทีมลิบง เด็กจีนโดยเฉพาะคนที่จะไม่ไปด้วยสะท้อนว่าเป็นความโชคดี ที่ขึ้นรถผิดคัน ตอนนี้ได้ตั้งกลุ่มที่ไปลิบงในเฟซแล้วครับท่านอ.ขจิต ขอบคุณครับที่ให้กำลังใจครับ