๒๗/๐๘/๒๕๕๗
************
เรื่องเล็กที่อาจกลายเป็นเรื่องใหญ่ได้ในธุรกิจ
เสียงการสนทนาของลูกค้าคนหนึ่งแว่วอยู่ในโสตประสาทตอนที่มาถามหาเงินที่หายว่า
“อาวหนาน...หันสตางค์วางเฮี่ยอยู่ต๋ามหมู่นี่พ่องก่อ?”
“อื่อ...หันกะ เต่าใดหย่อ?” ลองถามหยั่งเชิง
“มีแบ๊งค์ห้าร้อยหรือแบ๊งค์ซาวพ่องนี่ก่อหนะฮึ”
“ผมหันแต่แบ๊งค์ห้าร้อยมีห้าร้อยบาทเต่าอั้นละ” แล้วก็รีบเปิดลิ้นชักโต๊ะหยิบส่งให้
“ลืมไปว่าจกสตางค์แบ๊งค์ร้อยออกวางไว้...แล้วเอาแบ๊งค์ซาวหื้อไอ้น้องนั้นไป...พอไปถึงบ้านเซาะหาบ่อปะเหียแล้ว...กะเลยฟั่งมาเนี่ยะ”
“พอดีน้องเบ๊นมาขอแลกสตางค์แบ๊งค์ซาว...เขาหันเกาะเลยหยิบมาวางไว้หื้อ...ผมเกาะเก็บใส่ลิ้นจั๊กไว้หื้อ...กึ้ดแล้วว่าจะต้องเป๋นของป้าลอยแน่ๆ...เดวคงจะกับมาเอา”
“ดีใจ๋เนาะได้ปะคนดี ได้ตังค์คืน วันหน้าเฮาจะมาอุดหนุนแถมใหม่...ขอบคุณหลายๆ เน่อ” มองที่ตาเห็นน้ำตาซึมได้เงินคืนห้าร้อยบาท
“เบาะเป๋นหยังดอกครับ...เงินมันหลาย ของอะหยังถ้ามาลืมไว้ ผมจะเอาคืนหื้อหมดละ...ของหละอ่อนซ้ำนักเบาะหันมีไผมาถามหาเลย”
“ขอบคุณอาวหนานแหมเตื่อเน้อ กลับละหนา”
“ครับ” แล้วเธอก็เดินออกไปหารถเครื่องที่จอดอยู่และขับกลับบ้านไป
(เธอลืมกระเป๋าไว้ตรงชั้นที่วงกลมมีตัวเลขสีแดงนั่นแหละครับ)
วันนี้ผมเปิดร้านช้ากว่าปกติคือมาสายนิดหน่อย หลานชายมาเปิดประตูม้วนช่องเล็กครึ่งบาน แล้วขายคลิปหนีบกระดาษให้เขา เขาล้วงเงินแบ๊งค์ห้าร้อยออกจากถุงยางวางไว้แล้วหาแบ๊งค์ยี่สิบมาจ่ายให้หลานชาย หลานชายกำลังทอนตังค์อยู่ผมก็มาถึงพอดี จังหวะนั้นก็คงหันเหความสนใจมาที่ตัวผมบวกกับความมืดของบ้านด้วยจึงลืมเงินแบ๊งค์ร้อยเอาไว้ กว่าจะรู้ตัวอีกทีก็คงจะสายแล้ว...จึงกลับมาถามหาเงินที่ตนเองลืมไว้
ป้าลอยแกก็เป็นคนที่ลำบากในการหาเงินมาจุนเจือครอบครัวอยู่เหมือนกัน เขาเล่าให้ฟังว่า ไปรับลอตเตอรี่จากกรุงเทพฯมาขาย ขายใบละหนึ่งร้อยได้มากน้อยอย่างไรไม่แน่ใจ สามีเป็นคนพิการทางสายตา ที่บ้านของทั้งสองก็เปิดเป็นสถานที่รับนวดแผนโบราณด้วย ขยันทำงานต่อสู้ชีวิตกัน และทั้งสองคนก็ไม่มีลูกด้วยกันเลย...
สำนึกศีลธรรมด้านความเป็นมนุษย์ คือการไม่เบียดเบียนรังแกผู้อ่อนด้อยกว่าตน บวกกับจริยธรรมการค้าขายที่ผู้ค้าควรมี ไม่ควรถือเอาข้าวของเงินทองของลูกค้ามาฟรี ๆ โดยที่ไม่มีของตอบแทนหรือแลกเปลี่ยนเลย...
คิดตามหลักใจเขาใจเรา เรารักสุขเกลียดทุกข์ เรารู้สึกเจ็บเมื่อมีคนทำร้ายร่างกาย เรารู้สึกหวงแหนเสียดายเมื่อมีคนขโมยของ เรารู้สึกเจ็บแค้นผิดหวังเมื่อมีคนมาพรากเมีย ลูก หรือญาติของเรา เรารู้สึกไม่พอใจเมื่อมีคนมาด่าว่าเราเช่นไร คนอื่นก็ทุกข์เจ็บแค้นไม่พอใจเป็นเช่นเราเหมือนกัน...
ฉะนั้น จึงไม่ควรถือเอาเงินหรือสิ่งของของลูกค้ามาเป็นของตนโดยประการใด ๆ ทั้งปวง...
คืนให้เขาดีกว่า ก่อให้เกิดความเห็นใจ สุขใจ ดีใจ ปลอดโปร่งใจ ต่อกันทั้งสองฝ่าย ความเป็นกัลยาณมิตรเอื้อเฟื้อเกื้อหนุนกันก็จะตามมา ดั่งคำที่เธอพูดไว้ว่า...
“ดีใจ๋เนาะ...ได้ปะคนดี ได้ตังค์คืน วันหน้าเฮาจะมาอุดหนุนแถมใหม่...ขอบคุณหลาย ๆ เน่อ”
ข่าวเรื่องคุณภาพของสินค้า ความสะอาด คุณภาพการบริการ เช่น การคืนเงินคืนสิ่งของที่หลงลืมไว้ที่ร้านค้าหรือบริษัทให้กับลูกค้า หากแพร่กระจายไปถึงแห่งหนตำบลใด ใกล้ไกลแค่ไหน นั่นย่อมแสดงให้เห็นว่า ร้านค้าหรือบริษัท การบริการของเราจะได้รับความไว้วางใจ ได้รับการกล่าวถึง ยกย่อง แนะนำแบบปากต่อปาก โดยที่เราไม่ต้องจ้างโฆษณาหรือประชาสัมพันธ์หรือติดป้ายใด ๆ เลย...
ในขณะเดียวกันหากมีข่าวเกี่ยวกับการบริการที่ไม่ดีหรือฝ่ายลบ นั่นก็คือขาดหลักศีลธรรมจริยธรรม เช่น การพูดจาไม่ดี ด่าว่า กระแทกแดกดันต่อลูกค้า ลูกค้าที่เข้ามาซื้อของที่ร้านหรือบริษัทจะรู้สึกอย่างไร...
ยกตัวอย่างประสบการณ์ตรงของตนเอง เมื่อประมาณปีกว่าที่ผ่านมาผมกับภรรยาไม่ได้ย่างกลายเข้าร้านไอทีที่มีชื่อเสียงเป็นที่รู้จักกันไปทั้งประเทศว่ามีราคาถูกที่สุด หลายท่านคงรู้ว่าคือร้านอะไร ในจังหวัดของผม เพราะคำพูดของฝ่ายเคลมสินค้าที่ไม่ได้เรื่อง และการไม่แสดงความรับผิดชอบต่อสินค้าหรือแรมที่หายไป ราคาคงไม่มากเท่าไหร่ ประมาณ ๘๐๐ บาท การบริการหลังการขายมีความบกพร่อง ทางร้านไม่แนะนำกลับตำหนิลูกค้าต่าง ๆ นานา เกี่ยวกับสินค้าที่นำมาส่งเคลม ลูกค้าหลายแห่งบ่นเป็นเสียงเดียวกัน ร้านผมไม่เคยมีเอกสารใด ๆ ติดต่อกลับมาสักครั้งเดียวในระยะปีกว่าที่ไม่ได้เข้าร้านมานี้
ทางร้านไอทีคงคิดว่าตนเองขายของไม่แพงราคาถูก อย่างไรก็คงต้องมีคนมาซื้ออยู่แล้ว ก็ถือว่าถูกอยู่ในระดับหนึ่ง เพราะของถูกใคร ๆ ก็อยากซื้ออยากได้อยู่แล้ว แต่หากมองให้ลึกลงไปสิ่งที่ทางร้านจะต้องเสียไปคือ...
๑.ขาดลูกค้ากระเป๋าหนักที่เคยมาอุดหนุนกับทางร้านอยู่เป็นประจำไปถึง ๒ ร้าน (อาจไม่มีแต่ร้าน ของ ผมก็ได้)
๒.แต่ละเดือนทางร้านเคยได้เงินจากการซื้อวัสดุอุปกรณ์ ของร้านลูกค้าทั้งสองอย่างน้อยรวมกันไม่ต่ำ ๕ พันบาท ก็ต้องขาดไป
๓.ทางร้านคงไม่รู้หรอกว่าลูกค้าหายไปไหน ๒ คน เพราะไม่ตรวจสอบและไม่สนใจ และผู้บริหารที่ทำงานอยู่ไม่ใช่เจ้าของเงิน จึงไม่ใส่ใจอะไรนัก
๔.หากวันข้างหน้ามีร้านวัสดุอุปกรณ์ไอทีดังกล่าวเกิดขึ้นอีก ทางร้านเดิมจะได้รับผลกระทบอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ คือ ลูกค้าที่เคยมาซื้อของที่ร้านนี้จะหายไปเป็นครึ่ง หรืออาจมากกว่าครึ่งก็ได้ หากร้านที่เปิดใหม่ดูดีกว่า บริการดีกว่า สินค้าถูกกว่า และที่สำคัญมีคุณธรรมจริยธรรมมากกว่า อะไรจะเกิดขึ้น
ผิดกันกับอีกร้านหรือบริษัทหนึ่งที่เทคแคร์เอาใจใส่ลูกค้าแม้ว่านาน ๆ จะไปเดินเล่นเลือกซื้อของจำเป็นสักครั้งหนึ่ง คือร้านที่มีสัญลักษณ์สีเขียว ส่งเอกสารมาให้บ่อย ๆ พร้อมกับคูปองเพื่อนำไปแลกซื้อสิ่งของแบบลดราคาอีกหลายใบ แต่ผมก็ไม่ได้นำไปใช้สิทธิ์กับเขาสักทีหรอกครับ...ทั้งสองร้านมีความแตกต่างกันอย่างเห็นได้ชัด...
ศีลธรรม คุณธรรมและจริยธรรมของการค้าขาย จึงมีความจำเป็นอย่างยิ่งในยุคปัจจุบัน ที่ผู้ทำการค้าขาย ไม่ควรมองข้าม อย่าคิดว่าเรื่องละเอียดต่าง ๆ เหล่านี้ไม่มีความจำเป็น หากไม่นำหลักการดังกล่าวมาใช้ในธุรกิจแล้วไซร้ ต่อไปลูกค้าของเราที่เคยมีก็จะหายไป ๆ จนแทบจะหาผู้มาใช้บริการไม่มีเลยก็เป็นได้...
ผมคงไม่กล่าวเกินเลยไปใช่ไหมครับ
ขอบคุณทุกท่านที่สนใจ ขอบคุณ GotoKnow
อาวุธที่มีคุณค่า คือสอนให้รู้ว่า ทำอย่างไรอย่าให้เขามองตรงที่ผลประโยชน์
ใช่ครับ พี่หนาน จริยธรรมในเชิงการค้า การธุรกิจจำเป็นมาก ถ้าอยากทำธุรกิจให้ยั่งยืนครับ เออ...ผมสนใจภาษาเหนือหลายคำที่ยังไม่รู้ครับ แต่ก็อยากรู้ไว้ เพราะภาษาท้องถิ่นนี่เป็นมรดกของคนไทยอย่างแท้จริง มิใช้ภาษาอังกฤษอย่างที่คนเมืองคลั่งกัน คำข้างล่างแปลว่าอะไรครับ ช่วยอธิบายให้ด้วย ชอบคำนี้ครับ แต่ไม่รู้ความหมาย...
“ขอบคุณอาวหนานแหมเตื่อเน้อ กลับละหนา” ??
ขอบคุณครับ
ขอขอบคุณ ครูหยิน มากครับกับความเห็นที่คมคายแฝงด้วยปรัชญานี้...
"อาวุธที่มีคุณค่า คือสอนให้รู้ว่า ทำอย่างไรอย่าให้เขามองตรงที่ผลประโยชน์"
ขอขอบคุณอ. ส.รตนภักดิ์ ที่แสดงความเห็นเพิ่ม ขอตอบคำถามจากกำเมืองนะครับ
“ขอบคุณอาวหนานแหมเตื่อเน้อ กลับละหนา” ?
ผู้กล่าวแสดงความขอบคุณต่อผม คือ "อาวหนาน" อาว เทียบภาษากลางคือ อา หรือน้า ใช้กับผู้ชาย หนานก็คือ "ทิศ" หรือ "ฑิต" ที่สึกมาจากทางพระนั่นแหละ ทางเหนือเขาจะเรียกกันอย่างนี้...
"แหมเตื่อเน้อ" คือ อีกครั้งนะ นั่นแหละ...
"กลับละหนา" คือ กลับก่อนนะ นั่นเอง...เมื่อรวมกันแล้วก็หมายถึง
"ขอขอบคุณพี่ทิศอีกครั้งนะ กลับก่อนนะคะ" ประมาณนี้ครับผม...
หวังว่าคงอ๋อแล้วนะครับ
ขอขอบคุณครู อาจารย์ กัลยาณมิตรทุกท่านมากครับ...
อ๋อละครับ..ขอบคุณพี่ทิด นะครับ อยากเรียนคำเมืองจากพี่หนานอยู่ขอให้เสนอวันละคำ ขอบคุณ แหมเตื่อเน้อ นะครับ