เมล็ดพันธุ์ดีๆ ไม่ค่อยตาย
ประโยคนี้หลุดออกมาจากปากอาจารย์สุธรรมในวันที่ผมคุยกับท่านเรื่องงาน ในยามที่กำลังรู้สึกว่า โครงการดีๆบางเรื่องอาจจะต้องถูกพับไป
บางที ความงดงามของงานแต่ละงานนั้นอาจจะอาจจะถูกแปลความแตกต่างหรือถูกให้นิยามของความน่าสนใจต่างกันออกไปตามแต่มุมมองของคนแต่ละคน บางสิ่งในบางขณะมันเป็นสิ่งที่ดีเหลือเกิน แต่นั่นมันอาจจะถูกต้องในเพียงโมงยามนั้นเท่านั้น เวลาเปลี่ยน คนเปลี่ยน ฤดูกาลเปลี่ยน มันอาจจะไม่ใช่ความงดงามอย่างที่เราเคยมอง เป็นเช่นนี้อาจารย์จึงเปรียบเปรยว่า ความคิดดีๆเปรียบดั่งเมล็ดพันธุ์ เรายังคงเก็บมันไว้ได้ เก็บให้ดีๆ อย่าให้ถูกมอด ปลวก รา หนู แมลงสาบมาแทะเล็ม ไอ้พวกนี้มันก็คือจิตใจของเรานั่นเอง (ประโยคหลังๆนี่ผมมาขยายความเองนะครัง)
ช่วงนี้ผมกำลังเพาะเมล็ดพันธุ์ดีๆอยู่กลุ่มหนึ่ง
เรื่องมันมีอยู่ว่า ในช่วงนี้เกิดภาวะไข้เลือดออกระบาดหนัก จังหวัดสงขลาได้รางวัลชนะเลิศประเภทมีจำนวนผู้ป่วยมากที่สุดและมีคนเสียชีวิตจากไข้เลือดออกหลายคน คราวนี้ก็เกิดคำถามขึ้นมาว่า "เราต้องทำอะไรบ้างไหม" คำตอบก็คือ "มีสิ" เราเป็นสถานบริการสาธารณสุขนะ ที่นี่ไม่ใช่โรงรักษาอย่างเดียว เรามีหน้าที่ส่งเสริมสุขภาพและป้องกันโรคด้วยนี่นา การรักษาโรคภัยเป็นการจัดการที่ปลายเหตุปลายน้ำ ไข้เลือดออกเป็นตัวอย่างที่คลาสสิคที่สุดในเรื่องการตั้งรับจัดการปลายน้ำหากเราไม่จัดการควบคุมมิให้เกิดโรคให้ดีๆ
ว่าจังสีเลยมีกลุ่มบุคคลกลุ่มหนึ่งมานั่งคุยกันว่าจะทำอิหยังดี (แบบว่า กำลังติดอีส่อยน่ะ)
คนในกลุ่มน้ันเป็นคนของโรงพยาบาลและคนของมหาวิทยาลัย และคนกลุ่มนี้ยังไปคุยกับเทศบาลคอหงส์ เพื่อสร้างความร่วมมือร่วมใจกันป้องกันโรคไข้เลือดออก ความคิดดีๆก็ผุดขึ้นมาอีก ว่าเราควรให้นักศึกษาของเรามีส่วนร่วมในการทำงานครั้งนี้ด้วย จะดีแค่ไหน ถ้านักศึกษาได้ลงชุมชนในขณะนี้ ไม่ต้องไปหาค่ายบำเพ็ญประโยชน์ที่ไหนไกลๆเลย เพราะตอนนี้เรากำลังมีสงครามกับยุงลายอยู่ในชุมชนของเรา ชุมชนของเราก็อยู่ตรงนี้แหละ รอบๆวิทยาเขตคอหงส์นี่แหละ จะดีไหม ถ้าเราจับคู่นักศึกษากับอสม.ออกเดินในหมู่บ้าน จัดการเรื่องการให้ความรู้ การกำจัดลูกน้ำยุง การจัดการกับภาชนะเก็บน้ำต่างๆไม่ให้ยุงมันมาวางไข่ โอ้โฮ แค่คิดก็สนุกแล้ว
ว่าแล้ว คนกลุ่มดังกล่าวก็มาคุยกับนักศึกษา อธิบายปัญหาให้ฟัง ลองสอบอารมณ์ดูว่า จิตวิญญาณของปัญาชนเข้าสิงเขาหรือยัง น่าเชื่อได้ครับ น้องๆเข้าใจในบทบาทของตัวเองเป็นอย่างดี เขาเข้าใจว่าเรา (หมายถึงมหาวิทยาลัย) กับชุมชนนั้น แยกกันไม่ออก มันเป็นสัมพันธภาพที่บรรพบุรุษเราโปรยทางเอาไว้เป็นอย่างดีแล้ว เพราะมีชุมชน วิทยาเขตจึงจัดตั้งขึ้นมาได้ และเพราะมีวิทยาเขต ชุมชนจึงเจริญได้อย่างรวดเร็ว มันเกื้อหนุนซึ่งกันและกันอยู่ในที ดังนั้น สิ่งที่นักเรียนได้เรียนรู้จากการพูดคุยในวันนั้นก็คือ "เราต้องมีความรับผิดชอบต่อสังคม ชี้นำสังคม เพราะนี่เป็นชุมชนของเรา เป็นบ้านของเรานั่นเอง"
เอาเป็นว่า เมล็ดพันธุ์ดีเริ่มปรากฎ ดังนั้น สิ่งที่ต้องทำจากนี้ไปก็คือ การรดน้ำ พรวนดิน เติมปุ๋ย (อินทรีย์ ที่ไม่ทำร้ายดิน) และเฝ้ารอดูการแตกยอด ออกหน่อ โผล่พ้นดินขึ้นมาอย่างงดงาม
"เมล็ดพันธุ์ดีๆน่ะมันอยู่ทน ดินจะแห้งจะแล้งยังไง มันก็ไม่ตาย รอให้สภาพแวดล้อมเหมาะสม ได้น้ำได้ฝนสักหน่อย เดี๋ยวมันก็แทงยอดออกมาได้"
สวัสดีค่ะอาจารย์
เห็นด้วยกับที่สิ่งที่อาจารย์กล่าวมา
....มหาวิทยาลัย) กับชุมชนนั้น แยกกันไม่ออก มันเป็นสัมพันธภาพที่บรรพบุรุษเราโปรยทางเอาไว้เป็นอย่างดีแล้ว เพราะมีชุมชน วิทยาเขตจึงจัดตั้งขึ้นมาได้ และเพราะมีวิทยาเขต ชุมชนจึงเจริญได้อย่างรวดเร็ว มันเกื้อหนุนซึ่งกันและกันอยู่ในที
และร่วมยืนยันเช่นกันค่ะว่า... เมล็ดพันธุ์ดีๆไม่ตาย... รอการบ่มเพาะ และเราต่างก็อยู่ในกระบวนการช่วยบ่มเพาะเมล็ดพันธุ์เหล่านี้ไปตามบริบทต่างกรรมต่างวาระกัน
ขอบคุณ บันทึกดีๆ ที่ได้อ่านเช้านี้ค่ะ :-))
ขอบคุณครับ Kwancha
I read this and thought about 'terminator technology' (Monsanto) used on seeds sold to growers. Terminated seeds can only be grown once. The seeds from these terminated seed plants are not viable. I heard there is a 'seed bank project' keeping and distributing true and viable seeds to people. Is this seed bank still going 'strong'?
ชาวบ้านในชุมชนคงจะยินดีกับพืชพันธุ์ที่เติบโตสวยงามในใจของคุณหมอและทุก ๆ คนครับ ความร่มรื่นร่มเย็นกำลังแผ่ขยายกว้างไกล...
ให้ GotoKnow ช่วยอะไรได้บ้างไหมครับผม
เช่น ถ่ายทอดประสบการณ์ผ่าน GotoKnow เรื่องการจัดการไข้เลือดออกดีไหมค่ะ หมอแป๊ะเสนอได้เลยนะคะ รับรองว่าข้อมูลต่างๆ ถึงประชาชนไทยอย่างทั่วถึงแน่นอนสร้างความตระหนักได้ดีนักแล :)
ขอบคุณครับอาจารย์จัน
ดีใจที่สุด
แล้วจะให้ทำอย่างไรล่ะ
ทำได้ด้วยการทำ crowdsourcing หรือ การระดมความเห็นกับประชาชนผ่านสื่อออนไลน์นั่นเอง เช่น
อ.จันที่รัก
ขอบคุณมากนะจ๊ะ
เดี๋ยวจะค่อยโทรหา ยังไม่ค่อย get นัก แต่มันคงจะดีมาก หากเราใช้ช่องทางตรงนี้ร่วมกัน