วปช. 2. (ไปทำแผนที่ตะแพนแดนป่าต้นน้ำ กินหัวกลอย)


เขียนโครงการโดยไม่มีงบประมาณ ไม่มีแหล่งทุนดูมันง่าย ไม่ติดเงื่อนไขและเป้าหมายที่แหล่งทุนต้องการ

         วปช. 2 นักศึกษาที่จบจากวิทยาลัยป้องกันชุมชนทุกคนได้ตำแหน่ง นวปช.(นักวิชาการปฎิบัติการป้องกันพิทักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมชุมชน ผู้เขียนให้ตำแหน่ง)  รุ่น 2 เรามีกิจกรรมต่อเนื่อง  ปลายปีที่แล้ว เดือนธันวาคม 2553 พวกเรานัดกันขึ้นไปหารือพูดคุยกัน ท่ามกลางฝนโปรยไพรในป่าต้นน้ำตะแพน

       ทุกคนมาด้วยใจ ฝนห่าใหญ่ตกตลอดวันพวกเรายังมุ่งมั่นมาทำกิจกรรมร่วมกัน ที่น่าสงสารและเห็นใจก็พี่น้องที่มาจากสามจังหวัดชายแดนใต้ ไม่เคยขาดกิจกรรมนับถือ  นับถือต้องคารวะในความมานะพยายามมาทำกิจกรรมร่วมกัน

      เรานัดกันมาในวันนั้นเพื่อทำแผนปฎิบัติการ จุดประกายให้ความรู้กับเพื่อนพ้องน้องพี่ที่จบหลักสูตรป้องกันชุมชนร่วมกันมา  โดยเฉพาะในประเด็นสิทธิ์ชุมชนตามรัฐนูญ มาตรา 67 ที่เป็นหัวใจสำคัญในการป้องกันชุมชน

ร่มกันทำแผน แผนใช้ใจนำงบประมาณ

 

 

     ผู้เขียนเดินทางด้วยเจ้าสี่เกียร์คู่ชีพ บุกลุยโคลน นึกในใจว่าคงเข้าไปไม่ถึงที่นัดหมาย ผนึกกายใจกับรถเป็นหนึ่งเดียวเอาความมุ่งมั่นเป็นที่ตั้ง  ก็ฝ่าไปถึงที่นัดหมายได้อย่างปลอดภัย  

    ในวันนั้นนอกจากได้ใจจากพรรคพวกแล้วเรายังได้งาน  แผนปฎิบัติการจุดประกายให้กำลังใจจากพื้นที่ครูสู่พื้นที่แห่งการเรียนรู้ โดยเฉพาะสามจังหวัดชายแดนใต้คือเป้าหมายที่ต้องไป เป็นวัฒนธรรมใหม่ของนวปช.ในการลงไปให้จุดประกายให้ความรู้เรื่องชุมชนคือ เราคิดโครงการ แผนปฎิบัติงานโดยไม่มีงบประมาณ  ใครจะไปต้องรับผิดชอบตัวเองทั้งค่า

    เขียนโครงการโดยไม่มีงบประมาณ ไม่มีแหล่งทุนดูมันง่ายไม่ติดเงื่อนใข และเป้าหมายที่เจ้าของทุนอยากได้ เมื่อมาทำงานโดยไม่มีงบประมาณ

    อาหารเที่ยงของวันนี้เจ้าภาพ ทำหัวกลอยมาให้กิน เมื่อสักสี่สิบปีผ่านผู้เขียนมีความช่ำชองในการทำหัวกลอย มารับประทาน มาวันนี้ ได้ฟื้นความหลังกับกลอยหวันเที่ยง ที่แสนอร่อยกับธรรมชาติแห่งป่าต้นน้ำ  คิดดี ทำดี กินดี โอกาสอย่างนี้มีไม่บ่อยนัก หากไม่ใช่นักวิชาการปฎิบัติรักษาทรัพยากรสิ่งแวดล้อมชุมชน(นวปช.) 

อาหารอร่อยกลอยซาวพร้าว

สงสัยเมากลอย

ทำความรูจักหัวกลอยกับครูบ้านนอกดอดคอม 

 

กลอย ...เป็น...
พืชชนิดหนึ่งที่สามารถนำมาทำอาหารได้ทั้งคาวและหวาน มีคนนิยมบริโภคกันเป็นจำนวนมาก ชาวบ้านแบ่งประเภทของกลอยตามลักษณะของลำต้นและ
ตามสีในเนื้อหัวกลอยคือ กลอยข้าวเจ้า ลักษณะของเถาและก้านใบสีเขียว
ส่วนกลอยข้าวเหนียว เถาเป็นสีน้ำตาลอมดำ เมื่อนำหัวกลอยมาปอก
เปลือกและหั่นเป็นแว่นบาง ๆ พบว่ากลอยข้าวเจ้ามีเนื้อสีขาวนวลและ
เนื้อหยาบกว่ากลอยข้าวเหนียว ซึ่งมีสีเหลืองอ่อนถึงเหลืองเข้ม เนื้อเหนียว
และรสชาติดีกว่ากลอยข้าวเจ้า ดังนั้นคนจึงนิยมรับประทานกลอยข้าว
เหนียวมากกว่า.........................................................

กลอยทั้งสองมีพิษพอๆกันใช้เป็นยาฆ่าแมลงได้แต่ต้องระวังในการใช้

ชาวบ้านนิยมทาน หันฝอยบางๆ แล้วหมัก ไม่รู้เขาหมักไว้กี่วัน
จากนั้นก็ปั้นเป็นก้อนกลมๆ เอามานึ่ง เวลาจะทานก็ขูดมะพร้าวโรยหน้าแล้วเอาน้ำตาลกับเกลือโรยลงไปเล็กน้อย อร่อยดีเหมือนกัน
แต่ถ้านึ่งไม่สุก ก็เป็นอันตรายเหมือนกันทำให้เวียนศรีษะได้

 
คลิ๊กที่ภาพ

ในหัวกลอยจะมีแป้งมากและมีสารพิษที่ชื่อว่าไดออสคอรีน (Dioscorine) สามารถละลายน้ำได้ดี พิษชนิดนี้จะมีฤทธิ์กดระบบประสาทส่วนกลาง อาจทำให้เกิดอัมพาตหรือหยุดหายใจได้
ผู้ที่ได้รับพิษจะมีอาการรุนแรงไม่เท่ากัน ขึ้นอยู่กับจำนวนและความ ต้านทานของแต่ละคน
อาการที่ที่พบได้บ่อยได้แก่ คันที่ปาก ลิ้น คอ คลื่นไส้ อาเจียน มึนเมา วิงเวียน ใจสั่น ตาพร่า อึดอัด และเป็นลม ทั้งนี้ปริมาณสารพิษในหัวกลอยแต่ละฤดูกาลจะแตกต่างกัน จากการทดลองเปรียบเทียบพิษของกลอยที่ขุดมาแต่ละฤดูพบว่า ในเดือนสิงหาคมจะมีปริมาณสารพิษสูงที่สุด
ซึ่งภูมิปัญญาชาวบ้านเชื่อกันว่ากลอยจะมีพิษสูงสุดตอนที่มีดอก กลิ่นดอกกลอยจะหอมไปทั้งป่า ส่วนในช่วงฤดูร้อนประมาณเดือนเมษายนกลอยจะพิษน้อยที่สุด อย่างไรก็ตามหากประชาชนนำกลอยมาบริโภคดิบๆ หรือนำมาบริโภคโดยที่ยังเอาสารพิษออกไม่หมดอาจเป็นอันตรายถึงขั้นเสียชีวิตได้


"ในการนำกลอยมาประกอบอาหารจะต้องทำอย่างถูกวิธี โดยต้องใช้ผู้
ชำนาญกำจัดสารพิษออกให้หมด
หรือที่ชาวบ้านเรียกว่าการหักเมา นิยมทำ 2 วิธี คือปอกเปลือกทิ้งแล้ว
หั่นเป็นชิ้นบางๆ ใส่ในภาชนะโปร่ง
เช่น ถุงตาข่ายแล้วนำไปแช่ในน้ำไหลประมาณ 3-7 วัน เพื่อให้พิษละ
ลายออกไปแล้วจึงนำมาประกอบอาหาร
ส่วนวิธีที่ 2 อาจใช้หมักกับน้ำเกลือประมาณ 3 วัน ระหว่างนี้ให้เปลี่ยน
น้ำเกลือหลายๆครั้งจึงจะนำมาบริโภคได้


(ควรแช่ 4วันเปลี่ยนน้ำทุกวัน
ตอนเปลี่ยนน้ำเกลือให้บีบคั้นน้ำขาวๆออกด้วย)

(ขอบคุณข้อมูลจากครูบ้านนอกดอดคอม)

 

 

 

หมายเลขบันทึก: 419978เขียนเมื่อ 12 มกราคม 2011 22:55 น. ()แก้ไขเมื่อ 21 มิถุนายน 2012 20:05 น. ()สัญญาอนุญาต: สงวนสิทธิ์ทุกประการ


ความเห็น (34)

สวัสดีตอนดึกค่ะคุณตา

  • เป็นยังไงบ้าง หัวกลอยอร่อยไหม?
  • คุณยายมาส่งเข้านอนค่ะ

พี่บังจ๋า ไปทำแผนที่ชุมชน ได้คลุกคลี พรรค์นี้ชอบๆ แหม กลอยซาวพร้าว ไมได้ลิ้มรสนานมากๆ แต่คงบอกว่า อย่ากินมากใช่มะ เดี๋ยวจะเมา หรือเปล่า

สวัสดีครับ แวะมาเยี่ยม และส่งเสบียงครับ

น้ำพริกปลา กระเบนย่าง ซักจาน ครับ

 

เห็นแล้วอยากกินเพราะหากินยากมาก

บางคนเขาเอาไปผสมกับแป้งกล้วยแขกแล้วลงทอดด้วยกัน  อร่อยมาก

สวัสดีค่ะ

แวะมากินกลอยด้วยค่ะ

ได้กินแล้วค่ะอร่อยมากๆ

แต่ท่าทางเด็กตัวน้อยจะอร่อยกว่านะค่ะไม่รู้ว่ากินอะไร

สวัสดีครับคุณ ยาย หัวกลอยอร่อยแบบบ้านๆ นานๆกินทีก็อร่อยดี แต่ถ้าทำไม่ถูกวิธี มีโอกาสเมากลอยสูงมากครับ

-สวัสดีครับ..

-สบายดีนะครับ...

-เห็น "กลอย" แล้ว.....จะบอกว่า ผมเคย "เมากลอย" ครับ 5555

-รู้จัก "มะงั่ว" รึเปล่าครับ...

ผมชอบข้าวเหนียวหน้ากลอยครับ อร่อยดี อย่างอื่นนึกไม่ออกว่าเคยเห็นที่ไหนและเมื่อใด เอาเป็นอร่อยนะ

ครั้งเล่าเรื่องการหากลอยก็ดีนะครับท่านผู้เฒ่า

"。° 。 ° ˛ Happy New Year 2011 ^^

> ˚˛ * _Π_____*。*˚ ˚ ˛ ˚ ˛ •˛

> •˚ */______/ ~\。˚ ˚ ˛ ˚ ˛ •˛

> • ˚ | 田田 |門| ˚ ˛ ˚ ˛

> ...……~٩(●̮̮̃•̃)۶٩( -̮̮̃-̃)۶٩(-̮̮̃•̃)۶٩(●̮̮̃●̃)"

สวัสดีค่ะ

ชอบกินข้าวเหนียวกลอยค่ะ เมื่อตอนที่ยังไม่ทราบว่าตัวเองมีไขมันตัวไม่ดีมาก ก็ชอบทานกลอยทอดแบบกล้วยทอดมาก กลอยมีสารชนิดหนึ่งกินแล้วทำให้อารมณ์ดีด้วยนะคะ ขอบคุณมากค่ะ

สวัสดีครับปู งานเข้ามาหลายสาย ต้องแบ่งเบาบางงานให้ทีมรองไปทำ

พรุ่งนี้ต้องไปเตรียมความพร้อมการจัดประชุม ลูกจ้างกระทรวงสาธารณสุขที่ชุมพร ชุมพรเป็นเจ้าภาพในนามขอ

งภาคใต้ จะประชุมกันในวันที่12 กพนี้ กรรมการสมาคมฯจึงลงมาติดตามความพร้อมของชุมพร คงมีอะไรดีๆมาฝากอีกแล้วครับท่าน

อ้าวพี่บัง ไปชุมพรก็ต้องผ่านพังงาก่อนใช่ไหม หรือเปล่า ต่อเช้าจะกลับบ้านค่ะ

เดินทางปลอดภัย ราบรื่นชื่นบาน พูดถึงกลอย นึกถึงข้าวหมาก พี่บังชอบไหม อี๋ชอบนะ

สวัสดีครับคุณต้นหล้า

ขอบคุณครับที่พาลงทะเล

น้ำพริกปลากระเบน ฮึมน่าอร่อย

แต่สองตัวที่ถือมา ดูเหมือนปลาจ๊องม๊องครับ ความแตกต่างระหว่าง "จ๊องม๊องกับปลากระเบน ก็คล้ายกับ ปลาช่อน ต่างจากปลาชะโด ประมาณนั้นแหละครับ

สวัสดีครับครู ชุติมา นานปีได้กลับมากิน รสชาดของกลอยยังเหมือนเดิม ชาวบ้านที่นี้เขานิยมนำกลอยมาทำของหวานครับ

สวัสดีครับคุณ บอนนี่

คนรุ่น เกียงมันก๊าดตรามงกุฎ กับคนรุ่นตามขี้ใต้ ล้วนมักคุ้นชินกับหัวกลอย

ยิ่งหลังสงครามโลกครั้งที่สอง ผ้าด้ายดิบก่อนเอามานุ่งทำผ้าถุงผ้าเสื้อ ต้องเอาไปเหยีบโคคน ฝังโคลนไว้ก่อนเอามาไช้ ชาดชับจ้าน นุ่งได้นานระโห๊ะนิ

สวัสดีครับคุณเพชร

ขอบคุณที่นำมะงั่ว(ส้มงั่ว)มาให้ชม ตามหาพันธ์มานานแล้ว ไม่เห็นหน้าเกือบสิบแล้วมั่ง

อีกต้นหนึ่งส้มปาบ (ใบคล้ายมะม่วงผลก็คล้ายมะม่วงแต่แบนกว่า)หายหน้าจากหมู่บ้านไปหลายสิบปีแล้วครับ

  • สวัสดีท่านวอญ่า  กลอยนึ่งคลุกมะพร้าวโรยเกลือ อร่อยมาก ๆ สมัยเป็นเด็ก ๆ  แม่ทำให้กินบ่อย ๆ  บางทีก็เอามานึ่งปนกับข้าวเหนียว โรยมะพร้าวขูดผสมเกลือ  อร่อยมาก ๆ   ขอบคุณท่านที่ไปทักทายกัน

สวัสดีครับท่านอาจารย์ โสภณ สมัยเด็กๆมีหน้าที่หาหัวกลอยไปแช่น้ำนำมาทำอาหาร กินแทนข้าว และเป็นของหวานครับ

สวัสดีค่ะท่านวอญ่า ดีใจที่มาพบกันยามนี้ค่ะ นานๆได้มาเยี่ยมทักทายใน โกฯ ยังระลึกถึงเสมอนะคะ กลอยเป็นอาหารที่ทำทานยากนะคะ ใช้เวลานานกว่าจะทานได้ ขอบคุณที่แบ่งปันค่ะ

สวัสดีปีใหม่ครับคุณทิมดาบ

ถอดระหัสความเห็นไม่ออกครับท่าน

จำได้ว่า"อร่อย"ค่ะ

เคยกินตอนเด็กๆ ที่สามชุกก็มีขายด้วย

สวัสดีครับคุณกานดา

กลอยกับมะพร้าวเข้ากันดี ใส่น้ำตาลนิดๆก็อร่อยพอเหมาะ

สวัสดีปีใหม่ครับ

...............

ถ้ามีคนจบ วปช.นี่เยอะๆ   บ้านเมืองเราคงจะมี"ความสุข"ขึ้นอีกมากนะครับ :)

ชอบแผนใช้ใจนำ  ไม่มีงบประมาณมาเป็นเงือนไข

แถวบ้านน้ำชา  แผนอย่างนี้ตอนนี้ไม่ค่อยเห็น  ต้องมีงบมาก่อนแผนจึงจะเกิด  ถ้าไม่มีแผนยังอยู่ในใจ   เฮ้อ...

ตอนเด็กๆจำได้ว่า  คุณย่าเป็นคนช่ำชองในการทำกลอยเหมือนกันค่ะ  จำได้ว่าต้องหั่นเป็นชิ้นบางๆ  แช่น้ำเกลือหลายคืน  หากคนทำไม่เป็นคนที่กินไปก็จะมีอาการคันปากและเมากลอยอย่างว่า...ลูกหลานอย่างน้ำชาทำไม่เป็น อิอิ

ขอบคุณโครงการที่ใช้ใจนำ  และความรู้เรื่องกลอย  ที่นำมาฝากค่ะ

สวัสดีครับ ปู ไปนอนหาดทรายรี หนึ่งคืน นอนพะโต๊ะหนึ่งคืน โดนอากาศเย็นพะโต๊ะ ทำท่าร้อนรุ่มๆอยูนิ

สวัสดีครับคุณ มะเดื่อ ขอบคุณที่นำ ชะมวงมาแบ่งปัน ได้แลกเปลี่ยนกันครับ

สวัสดีครับครู รินดา ปลายสัปดาห์นี้ มีโอกาสเดินทางไปให้กำลังใจเด็กๆที่เปียงซ้อ จังหวัดน่าน มีโอกาส มีวาสนาแวะผ่าน คงได้พบกันครับ

สวัสดีครับ ครู ป1 กลอยมีอยู่ทุกภาค เมื่อก่อนแทบทุกบ้านมีกลอยขึ้นตามธรรมชาติ แต่ปัจจุบันต้องเข้าไปหาในป่ามาทำกิน

สวัสดีครับหนุ่มกร ปีนี้คาดว่าจะมี วปช 3 หากรุ่นแรกๆที่จบไปแล้วเป็นที่ตอบรับของชุมชน คนรุ่นสองจะไปเสริมรุ่น 1

ดนตรี สีลมชื่นชมครับ

สวัสดีครับ น้องน้ำชา 21 นี้จะขึ้นไปช่วยเกลอ จัดค่าย ใช้งบประมาณ มอ.ครับ

มีเรื่องดีๆจะเก็บมาเล่ากันครับ

ขอฉลองตำแหน่งใหม่ด้วยคนนะครับ

ดีใจจังเลยครับที่นักศึกษา วปช.มีความเคลื่อนไหวดี ๆ แม้จะไม่มีเบี้ย

สวัสดีครับ อาจารย์ บูท

กลุ่มเรามีการเคลื่อนไหวอย่างต่อเนื่อง ภายใต้ งปม.ของแต่ละคน

หากยังดุกดิกอยู่ได้  ไม่ถึงกับ จ้ง ก็ยังไม่ตาย ใช่มั้ยครับอาจารย์

ท่านพี่คะ

น้องอยากกิน หัวมันขี้หนูแกงส้มกับปลาหมออ่ะ

หรอยจังหู ไม่ได้กินมานานเสดสาแหล่ว  หัวมันอ้น ก็อยากกิน

และที่สำคัญอยากกินลูกคลั่ก ต้มกับน้ำส้มโหนดน้ำขลุกคลิก ฮ้าย...หรอยจังหู

ฝากท่านพี่แวะที่นี่สงกรานต์บ้านนา : เพลงลูกทุ่งไทย "วรรณกรรมสั้นที่ทรงคุณค่ะ 

ฮ่าๆๆๆ ฝนตกๆหลบมากินหัวกลอย น่าหรอยคาด หยามนี้ หัวกลอยที่ตะแพนมีให้กินอีกแล้ว

(น้องอยากกิน หัวมันขี้หนูแกงส้มกับปลาหมออ่ะ

หรอยจังหู ไม่ได้กินมานานเสดสาแหล่ว หัวมันอ้น ก็อยากกิน

และที่สำคัญอยากกินลูกคลั่ก ต้มกับน้ำส้มโหนดน้ำขลุกคลิก ฮ้าย...หรอยจังหู)

แต่ลูกคลักต้มน้ำส้มโหนด หยามนี้พาหายาก

ถ้าเป็นปลาลูกขอ ปลาลูกขาว ปลาโอนต้มน้ำส้มโหนด พอหาได้อยู่

พบปัญหาการใช้งานกรุณาแจ้ง LINE ID @gotoknow
ขอแนะนำ ClassStart
ระบบจัดการการเรียนการสอนผ่านอินเทอร์เน็ต
ทั้งเว็บทั้งแอปใช้งานฟรี