ขอบคุณนักกิจกรรมบำบัดที่แลกเปลี่ยนเรียนรู้กรณีผู้รับบริการหลังผ่าตัดย้ายเอ็นนิ้วมือ ซึ่งมีความจำเป็นที่ต้องเข้ารับการออกแบบเครื่องดามมือและการฝึกกิจกรรมบำบัดเฉพาะทางที่หลายคนอาจไม่รู้จัก..คลิกอ่านจาก http://www.otinthailand.org/index.php?lay=show&ac=webboard กระทู้ ช่วยผมด้วย ครับบบ ได้โปรดดดด (คน รอความหวัง)

คน รอความหวัง: ครับ ผมมี ปัญหา ตอนนี้ แพทย์ ส่งคนไข้ มาให้ผมคนหนึ่ง ผู้ป่วยประสบอุบัติเหตุจากการทำงาน(ที่มือ)  แพทย์ ได้ต่อเอ็น  ด้าน Flexer tendon ตรงนิ้ว กลาง ชี้ และนาง  นิ้วโปง ไม่สามารถ ทำท่า opposition ได้ แต่ 

ผู้ป่วยได้รับการรักษา ทางกายภาพบำบัด มาระยะหนึ่งแล้ว เนื่องจากตอนแรกไม่มี โอที จนผู้ป่วยมี ROM เพิ่มขึ้น  แต่ก็ไม่มาก   MP  งอได้  20 องศา (ประมาณนะครับ แต่ละนิ้วก็ไม่เท่ากัน) DIP PIP งอได้เล็กน้อย

ตอนนี้ผู้ป่วยสามารถ ทำ pad to pad pincth ได้แต่นิ้วโป้งกะชี้ เท่านั้น (นิ้วอื่นยัง ทำไม่ได้) หมอส่งมาโอที เราจะให้สปริน แบบไหน ที่พอจะช่วยเขาได้  ทำยังไงจะฝึกเขาต่อดี putty เขาก็บีบ ไม่ได้ ไม่หนีบก็ไม่ได้ เพราะ ยังทำ  pad to pad pincth  ไม่ได้ 

ช่วยผมหน่อยนะครับ  ผมไม่รู้ จริงๆๆ 

การรักษาของผมที่ให้ คือ manipulation and passive stretching เพื่อ เพิ่ม ROM ซึ่ง PT ก็ได้ทำก่อนหน้าแล้ว ROM ก็ไม่หน้าจะได้ไปดีกว่านี้ แล้ว

ผมจะให้ knocle splint ได้ไหมครับ แต่ใช้ยางแทน ลวดสปริง แทน ได้ไหม เพื่อให้ดึงมึงคนไข้อยู่ในท่า งอ (ตรงMP อะ) แต่ ข้อ แข็งมาก  ให้สปรินไรดี 

แล้วจะให้ กิจกรรมไรที่ เพิ่ม ความแข็งแรงของกล้ามเนื้อ เพื่อเราจะฝึก Hand Function ต่อไป อะครับ 

ตอบหน่อยน้า ครับ ขอบพระคุณครับ

ดร.ป๊อป: สวัสดีครับน้องนักกิจกรรมบำบัด (คน รอความหวัง)

น้องวิเคราะห์ได้ดีมากครับ Splint ที่ให้นั้นใช้ยางจะดีกว่าลวด เพราะต้องมีการปรับ ROM ของแต่ละนิ้วแบบ Passive mobilization แต่ต้องพิจารณาว่า ถ้าให้ยางดึงนิ้วแบบ Passive flexion of PIP & DIP ต้องไม่ให้คนไข้ตึงหรือเจ็บปวด ดังนั้น Splint ที่ให้ต้องเป็นแบบ Long dorsal splint ในท่า Wrist & Digital Flexion ที่มีมุมปรับได้ไม่เกิน Functional position ปล่อย thumb ให้อิสระ ใช้สายรัดต่ำกว่าข้อศอกประมาณ 2/3 ของปลายแขน สายรัดตรงข้อมือ สายรัดตรง MCP และสายรัดระหว่าง PIP & DIP 

ถ้าใช้ Duran technique ก็แกะสายรัดระหว่าง PIP & DIP ออกเพื่อทำ Passive flexion & extension ในความถี่ที่เหมาะสม (อย่างน้อยทุก 1 ชม.ต่อวัน หรือปรับตามสภวะของคนไข้ แต่ถ้าใช้ยางแบบ Kleinert technique ก็ติดตัวยึดที่เล็บนิ้วชี้และนิ้วกลางก่อนเพื่อให้แรงของยางดึงนิ้วมาที่ข้อมือในท่า Passive flexion & active extension    

ลองเช็คและบันทึก ROM ของทุกนิ้ว โดยเน้นการทำ Active & Gentle Movement ของนิ้วโป้งและนิ้วชี้ เพราะเป็นนิ้วที่ต้องทำให้มีความเป็นอิสระในการเตรียมฝึก Hand Function ต่อไป สำหรับนิ้วกลาง นิ้วนาง และนิ้วก้อย ต้องเช็คว่า เอ็นหายได้หรือยัง ถ้าดีแล้ว ก็ค่อยๆ ยืดและเน้นเคลื่อนไหวไปพร้อมๆกันแบบหยิบจับของใหญ่ทั้งมือ แต่ถ้าไม่ดี ก็ค่อยๆ ยืดและจัดท่าทางให้อยู่ในท่า wrist flexion เพื่อลดแรงตึงบริเวณเอ็นที่ผ่าตัด และค่อยๆ จัดท่าทางที่ไม่มีการทำ Active Digital Flexion และ Passive Digital Extension เกินพอดี

หวังว่าคงเป็นประโยชน์นะครับ หากสงสัยเพิ่มเติม อีเมล์มาที่ [email protected] พอดีกำลังเตรียมสอน splint อยู่ก็เลยตอบโดยเปิดตำราและคิดตามประสบการณ์เล็กน้อย

ผู้ได้รับความหวัง: ขอบพระคุณ อาจราย์เป็นอย่างสูงครับ ผมจะนำความรู้ที่ได้ไปปรับใช้

และหากมีปัญหาประการใดผมจะ รบกวนถามอาจรย์อีกนะครับ ผมแอดเมลอาจารย์ไป แล้วหวังว่าคงจะไม่รบกวน นะครับ ขอบพระคุณอีกครั้งครับบ 

เด็กปีสาม: โห้ ดีจังเลย ที่ มีการแลกเปลี่ยน ความรู้กัน อยากนี้  ผมเป็ฯเด็กปี สาม ที่เข้ามาอ่านดู  ชอบๆๆ ครับ

เเต่อยากให้อาจารย์ อธิบาย ศัพท์บางคำที่ผมยังไม่เข้าใจอะครับ

Duran technique 

Kleinert technique

Active & Gentle Movement

และอยากให้อาจารย์  บอกอีกนิดหนึ่ง ว่า  นอกจากสปรินแล้ว กิจกรรมที่เราจะให้ คนไข้ เพื่อ ฝึกความแข็งแรงข้อมือและนิ้ว มีไรอีก บ้าง  ครับ อุปกร์ เครื่องมือ ไรครับ  อยากรู  ช่วยตอยหน่อย น้าครับ ขอบคุณครับ

ดร. ป๊อป: ยินดีให้ add email อาจารย์ป๊อปครับ และดีใจกับน้องผู้ได้รับความหวัง น้องเป็นตัวอย่างที่ดีของการตั้งกระทู้วิชาการทางคลินิกครับ

ขอบคุณเด็กปีสามที่สนใจสอบถามความรู้

ศัพท์ Duran และ Kleinert technique เป็นเทคนิคที่นักบำบัดมือ (Hand Therapist) คิดค้นรูปแบบหรือลักษณะการติดแนวแรงดึงบนเครื่องดาม ซึ่งใช้ชื่อของผู้ที่คิดค้นทั้งสองชื่อเพื่อให้เกียรติ

Active & Gentle Movement คือ การให้ผู้รับบริการเคลื่อนไหวมือด้วยแรงของตนเองอย่างนุ่มนวล

นอกจาก Splint แล้ว กิจกรรมเพิ่มความแข็งแรงข้อมือและนิ้ว แยกเป็นการฝึกสองรูปแบบ คือ ฝึกแบบออกกำลังกับเครื่องมือช่วย เช่น ออกแรงบนเครื่องบีบมือและนิ้วมือที่สามารถปรับแรงต้านได้ เคลื่อนไหวมือและนิ้วมือด้วยดินชนิดพิเศษที่เรียกว่า Putty ขยับออกกำลังมือและนิ้วมือในรูปแบบการทำงานของมืออย่างง่ายและให้แรงต้านจากผู้บำบัด

อีกรูปแบบหนึ่ง คือ ฝึกแบบออกกำลังกับการทำงานของมือในชีวิตจริง เช่น เกร็งข้อมือขณะยกสิ่งของขนาดต่างๆ ในบ้าน จับดินสอหรือปากกาขนาดต่างๆ เขียนด้วยความเร็วสลับช้ากับรูปแบบตัวหนังสือที่ง่ายยากแตกต่างกัน ปรับลำดับกิจกรรมตั้งแต่ บิดลูกบิดประตูที่หนัก ไขกุญแจที่ฝืด เดินหิ้วของที่มีน้ำหนัก และเพิ่มน้ำหนักเมื่อเดินไปที่ร้านค้า เลือกหยิบของในร้านค้าหลากหลายขนาด (หยิบมาแล้ววางเก็บด้วยความถี่ซ้ำๆ) จากนั้นเลือกของหนักมาเพิ่มในถุงหิ้วไม่เกินสองชิ้น แล้วเดินกลับบ้าน ไปปิดไขกุญแจและลูกปิดประตูบ้าน วางของบนโต๊ะแล้วออกแรงเปิดฝาขวด ฝากระป๋อง เป็นต้น

กิจกรรมต่างๆ แล้วนี้...นักกิจกรรมบำบัดต้องประเมินกำลังของกล้ามเนื้อมือ มุมการเคลื่อนไหวของมือและนิ้วมือ และรูปแบบการทำงานที่คล่องแคล่วของมือ และรูปแบบการทำงานของมือในกิจวตรประจำวันที่ผู้รับบริการต้องการใช้ เพื่อนำมาตั้งเป้าหมาย วิเคราะห์ และสังเคราะห์กิจกรรมการรักษาถึงบำบัดการทำงานของมืออย่างต่อเนื่องและปรับเปลี่ยนรูปแบบไม่ให้ผู้รับบริการเกิดความเจ็บปวดบวมหรืออาการที่แย่ลง

หวังว่าคงเป็นประโยชน์กับพี่น้องนักกิจกรรมบำบัดที่ต้องการความเชี่ยวชาญในการให้บริการนะครับ

ผมมองว่า Webboard นี้ดี น่าจะมีการแลกเปลี่ยนเรียนรู้และพัฒนาองค์ความรู้ในระดับเชี่ยวชาญเฉพาะทางจากสมาคมฯหรือคณะกรรมการวิชาชีพต่อไปในอนาคตครับ เช่น การฝึกความเชี่ยวชาญเรื่อง Hand Rehabilitation ในสามเดือนแบบเครือข่ายระหว่าง ม.เชียงใหม่ กับ ม.มหิดล มีการลงทะเบียนบางรายวิชากับนักศึกษาเพื่อเข้า e-learning และสอบ Oral  สอบป Practice กับผู้รับบริการเฉพาะกลุ่มโรคกับพี่ๆ นักกิจกรรมบำบัดที่มีประสบการณ์สูง เป็นต้น ลองเสนอความคิดเห็นเพิ่มเติมนะครับ จะได้เสนอสมาคมฯ หรือคณะกรรมการวิชาชีพฯ ต่อไป