มีข้อตกลงของคณะกรรมการบริหารความเสี่ยง ข้อหนึ่งบอกว่า หากมี

ความเสี่ยงระดับ 6-7 ต้องมีการทบทวน หากผู้ป่วยเกิดเสียชีวิตแบบไม่คาดคิดหรือไม่สมเหตุสมผลต้องมีการทบทวนระหว่างทีมที่ดูแลผู้ป่วยและผู้เกี่ยวข้อง

 

 

การทบทวนในลักษณะนี้เกิดขึ้นไม่บ่อยนักในโรงพยาบาลของเรา แต่หากมีเหตุการณ์ที่เราอยากเก็บมาทบทวนก้นแม้ว่าจะสมเหตุสมผลแต่เราอยากวางระบบกันใหม่ เราก็ทำการทบทวนในทีมของเรา

 

ลักษณะการทบทวนของเรา ประธานคณะกรรมการบริหารความเสี่ยง มักจะเป็นประธานการประชุม การประชุมเป็นไปในลักษณะการหาปัญหาราก โดยจะมีเครื่องมือชนิดหนึ่ง เป็นแบบฟอร์มการค้นหาราก(root cause analysis) ว่ามีปัจจัยอะไรเกี่ยวข้องบ้าง ตั้งแต่ คน อุปกรณ์ ระบบ สิ่งแวดล้อม แล้วก็สรุป เพื่อหาแนวทางและวางระบบกันใหม่

 

 

การประชุมครั้งนี้ เราเริ่มด้วย ให้ผู้อยู่ในเหตุการณ์เล่าว่าเกิดอะไรขึ้นบ้างกับผู้ป่วยของเรา เราหลุดมาตรฐานอะไรไปบ้างหรือไม่ ผู้เขียนมีความรู้สึกว่า ในการทบทวนหลายครั้งที่ผู้อยู่ในเหตุการณ์มักจะปกป้องตัวเอง แต่ในครั้งนี้ ผู้เล่า เล่าได้ดีมาก บอกแบบตรงไปตรงมา แล้วก็ไม่ได้หลุดมาตรฐานอะไร ดูแลผู้ป่วยเป็นอย่างดีและครอบคลุมแต่ก็ไม่รู้ว่าเกิดอะไรขึ้น ทำให้ต้องเสียผู้ป่วยไป

 

 

หลายต่อหลายครั้งที่การทบทวนของเรากลายเป็นการบรรยายวิชาการ ครั้งนี้ก็เหมือนกัน บทเรียนครั้งนี้ที่ผู้เขียนได้รับมาเพิ่มก็คือการซักถามแบบสอนผู้ดูแลผู้ป่วย คล้ายจะตำหนิผู้ดูแลมากกว่าการให้กำลังใจกันและกันหรือช่วยกันหาแนวทางไม่ให้เหตุการณ์เกิดซ้ำอีก

จึงมีผู้สะกิดให้ผู้เขียน สรุปการประชุม เนื่องจากประธานการประชุมออกจากห้องประชุมแล้ว

 

 

ผู้เขียนสรุปตาม ปัญหาที่เกิดขึ้น ระหว่างการดูแลผู้ป่วยหลังผ่าตัดรายนี้ที่ต้องสูญเสียผู้ป่วยไป  

-เครื่องมือในการช่วยเฝ้าระวังไม่เพียงพอที่วิสัญญีแพทย์เห็นว่า น่าจะมีมากกว่านี้

-อัตรากำลังของเราไม่เพียงพอในการดูแลผู้ป่วยหลังผ่าตัดนอกเวลาราชการ

-สมรรถนะของผู้ดูแลผู้ป่วยที่ต้องยกระดับ

 

 

สิ่งที่ต้องปรับปรุงพัฒนา กันก็คือ

-กรรมการเครื่องมือ จะเสนอซื้อ/ทำแผน/ขอรับบริจาค เครื่องมอร์นิเตอร์สัญญานชีพ

-ศัลยแพทย์จะเลือกเคสผ่าตัดนอกเวลาเฉพาะเคสที่เร่งด่วน

-จะมีการพูดคุยระหว่างทีมพยาบาลผู้ดูแล ในเรื่องการดูแลผู้ป่วยหลังผ่าตัด โดยใช้ เครื่องมือ KM แลกเปลี่ยน tacit knowledge น่าจะเหมาะสมกว่าการใช้ทฤษฎีและหลักการมาสอนกัน

 

 

การประชุมเสร็จสิ้นลงด้วยบรรยากาศที่ต้องให้กำลังใจกันและกัน ภายใต้สถานการณ์ที่คนไข้ล้นตึก อัตรากำลัง พยาบาลหนึ่งคนต่อคนไข้ยี่สิบคน แต่เป็นสิ่งที่เราต้องทำให้ได้

บทเรียนครั้งนี้ จะคอยเตือนเราไม่ให้เราไว้วางใจในอาการของคนไข้ที่มีการเปลี่ยนแปลงได้ตลอดเวลา โดยเฉพาะคนไข้หลังผ่าตัดที่เสียเลือดเป็นจำนวนมาก