เมื่อวาน(14ก.ย.52)ผมได้รับการติดต่อคุณนุ่น –จุฑาภรณ์ ดำขำ ผู้สื่อข่าว ThaiPBS ให้ช่วยประสานงานกับชุมชนตำบลบ้านเลือก อ.โพธาราม จ.ราชบุรี เพื่อถ่ายทำรายการ “วาระประเทศไทย...ว่าด้วยความสุข” ช่วงนี้ ตั้งแต่ จันทร์ที่ 12 ก.ย. 52 – อาทิตย์ที่ 18 ก.ย. 52 รายการ “วาระประเทศไทย” ของ ThaiPBS มีการนำเสนอเรื่องที่ว่าด้วยความสุขอย่างต่อเนื่อง นับตั้งแต่เรื่องเศรษฐศาสตร์ความสุข,ดัชนีความอยู่เย็นเป็นสุข – สภาพัฒน์ฯ , ดัชนีGNH ของ ภูฏาน,ดัชนีการพัฒนามนุษย์โดย UNDP/ ABAC , ดัชนี NPI ของ สสส.ฯลฯ
การนำเสนอประสบการณ์ “การสร้างความสุขมวลรวมชุมชนท้องถิ่น” กรณีของสภาองค์กรชุมชนตำบลชุมชนตำบลบ้านเลือก อ.โพธาราม จ.ราชบุรี จะออกอากาศในรายการ “วาระประเทศไทย”ดังกล่าว ในวันพรุ่งนี้ วันพุธ ที่ 16 ก.ย. 52 ตอนสี่ทุ่มกว่าๆ
ผมบอกคุณนุ่นไปว่ากรณี “การสร้างความสุขมวลรวมชุมชนท้องถิ่น” ของสภาองค์กรชุมชนตำบลชุมชนตำบลบ้านเลือก ไม่ได้เป็นพื้นที่ที่มีโครงการส่งเสริมการพัฒนาในเรื่องนี้โดยตรง หากแต่สภาองค์กรชุมชนตำบลบ้านเลือก ได้มีกระบวนการจัดทำเป้าหมาย ตัวชี้วัดการพัฒนาชุมชนท้องถิ่น หรือบางทีชาวบ้านเขาก็เรียกว่าเป็น "ตัวชี้วัดความสุขของคนบ้านเลือก"จากการสรุปตัวชี้วัดครั้งล่าสุดเมื่อ9 สค.ที่ผ่านมา พวกเขามีเป้าหมายความสุขมวลรวมร่วมกันอยู่ 9 ด้าน(หรือ 9 วาระความสุข) มีตัวชี้วัดย่อย 16 ตัว (ผมเคยได้นำเสนอก่อนหน้านี้แล้ว) เนื่องจากเป็นการดำเนินการตามธรรมชาติค่อยเป็นค่อยไป ไม่ได้เป็นแผนงานโครงการที่ชัดเจน และพวกเขาก็พึ่งจะเริ่มดำเนินการได้ประมาณปีกว่าความก้าวหน้ายังไม่เด่นชัดนักโดยรวมแล้วมีบางเป้าหมายที่เริ่มมีความชัดเจนเช่นเรื่องสุขภาพอนามัย เรื่องสังคมวัฒนธรรม "การฟื้นเวียง" เรื่องสวัสดิการชุมชนเป็นต้น ทั้งนี้เป้าหมายทั้ง 9 ด้านของพวกเขานั้นนั้น ก็ด้วยมุ่งหวังให้เกิด “ความอยู่เย็นเป็นสุขร่วมกันของชุมชนท้องถิ่น” ของเขา เลยพลอยทำให้สอดคล้องกับหลักการจัดทำดัชนีชี้วัดความสุข ของสำนักต่างๆ หากสาระความแตกต่างอยู่ที่กระบวนการและหลักคิดของเรื่องนี้ โดยท่านอ.ไพบูลย์ วัฒนศิริธรรม ได้เขียนบันทึกเรื่องนี้ไว้ใน G2K “หลักการ กระบวนการขั้นตอนการจัดทำเป้าหมายและตัวชี้วัดการพัฒนาชุมชนท้องถิ่น” ไว้อยู่หลายตอน
เป็นเรื่องที่น่ายินดีกับชาวบ้านครับ ที่พวกเขาได้ทำงานการพัฒนาของชุมชนท้องถิ่นกับการสร้างความสุขสาธารณะในพื้นที่เล็กๆของพวกเขา เรื่องราวของพวกเขาจะได้ถูกนำเสนอในพื้นที่สาธารณะที่กว้างขวางขึ้นครับ หากท่านสนใจก็ติดตามได้ กับรายการ “วาระประเทศไทย...ว่าด้วยความสุขมวลรวมชุมชนท้องถิ่น””ทางช่อง ThaiPBS เวลาประมาณ สี่ทุ่มครึ่งพรุ่งนี้ครับ(วันพุธ ที่ 16 ก.ย. 52)
เรื่องการจัดทำเป้าหมายและตัวชี้วัดการพัฒนา หรือตัวชี้วัดความสุขมวลรวมชุมชนท้องถิ่น ที่ราชบุรีนี้ ได้มีการริเริ่มในสองพื้นที่ครับ นอกจากตำบลบ้านเลือกแล้ว ก้มีการริเริ่มจัดทำที่ตำบลหนองพันจันทร์ อำเภอบ้านคา ซึ่งอยู่ในระยะเริ่มต้น ทั้งสองพื้นที่ได้รับความกรุณาจากท่านอ.ไพบูลย์ วัฒนศิริธรรม ท่านได้ลงไปให้คำปรึกษาในระดับพื้นที่ด้วยตัวท่านเองหลายครั้งแล้วครับ
นี่ก็เป็นตัวชี้วัดแสดงถึงความสุขอีกแบบหนึ่ง ไอ้ที่เขาเรียกกันว่า "ดัชนีชี้วัดความสุข"ก็น่าจะเป็นทำนองนี้มั้ง?