โวหารการเขียน...เรียนจากสื่อแวดล้อม
ผึ้งหลวง...ที่จ่านกร้อง
มีผึ้งหลวงมาทำรังที่ชั้น 6 อาคาร 7 ชั้น โรงเรียนจ่านกร้อง ตั้งแต่ต้นเดือนมีนาคม 2552 นับเป็นครั้งที่ 2 หลังจากปีที่แล้วได้มาทำรังครั้งหนึ่งแล้ว ปีนี้ก็ยังกลับมา ณ จุดเดิม สงสัยว่าทำไมมันกลับมามาทำรังอีกครั้ง รังที่อยู่ท่ามกลางนักเรียน 3 พันกว่าคนซึ่งวนเวียนกันมาเรียนบนอาคารนี้ ทั้งที่คราวที่แล้วเคยถูกรบกวนทั้งเสียงและการขว้างปาจากนักเรียนจอมซนบางคน ที่มีเจตนากลั่นแกล้งเพื่อนๆ ด้วยการเล่นแรงๆ ด้วยการปาปากกาไปเสียบที่รังผึ้งให้เพื่อนวิ่งหนี บางคนถูกผึ้งต่อยจนปากบวมเจ่อ ปีนี้ผึ้งหลวงก็ยังกลับมาอีก และยังเป็นที่สนใจของนักเรียนอีกตามเคย แม้จะมีประกาศเตือนว่า...ผึ้งหลวงนั้นดุและมีพิษมากต่อยเจ็บ ห้ามไปรบกวนก็ยังมีคนลองของอยู่ดี ผลก็คือคนปาผึ้งไม่ได้โดนและคนที่โดนผึ้งต่อยก็ไม่ได้เป็นคนปา
ก็เป็นบรรยากาศการเรียนรู้ที่เจ็บปวดจากสื่อสิ่งแวดล้อม ( สื่อบริบท ) ที่นักเรียนได้เรียนรู้และสัมผัสอย่างใกล้ชิด เมื่อใช้การมาสร้างรังผึ้งบนอาคารเรียนมาเป็นสื่อการสอน ให้นักเรียนเขียนเชิงสร้างสรรค์ ทำให้ได้ผลงานการเขียนเกี่ยวกับผึ้งหลายแง่มุมทั้งเรื่องเล่าเกี่ยวกับผึ้งเป็นบรรยายโวหาร การเปรียบเทียบความหวานของนำผึ้งกับความรักเป็นอุปมาโวหาร การสอนให้มีคุณลักษณะขยันขันแข็งเหมือนผึ้งเป็นเทศนาโวหาร การยกตัวอย่างเรื่องราวของผึ้งประกอบการเขียนเป็นสาธกโวหาร และเมือเขียนแบบพรรณนาโวหารที่นักเรียนต้องใช้การสร้างจินตนาการให้ผู้เขียนเห็นภาพที่ชัดเจนและสวยงาม....นักเรียนหลายคนเขียนได้ดี จนรู้สึกอยากขอบคุณการมาเยือนของผึ้งหลวงที่เป็นสื่อสำคัญในฝึกการเขียนสำนวนประเภทต่างๆได้อย่างชัดเจน นอกเหนือไปจากการช่วยให้นักเรียนเห็นภาพการสร้างรังอย่างใกล้ชิด นักเรียนม.ปลายบางคนได้ติดตามถ่ายภาพตั้งแต่เริ่มสร้างรังจนถึงวันที่สิ้นสุดกระบวนการ เพื่อสร้างสื่อการเรียนรู้เกี่ยวกับผึ้ง โดยมีน้องๆมาร่วมสังเกต และพูดคุยกันเป็นการสร้างสัมพันธภาพของเด็กๆ ให้เป็นสังคมแห่งการเรียนรู้ได้เป็นอย่างดี
ผึ้งหลวง รังนี้เจริญเต็มที่ มีความยาวกว่ากว่าครึ่งเมตร ตัวผึ้งมีความยาวประมาณ 1.5 - 2 เซนติเมตร ผึ้งหลวงชอบทำรังอยู่บนที่สูง และสามารถบินได้ไกลๆ น้ำผึ้งจากผึ้งหลวงรังใหญ่ๆ ให้น้ำผึ้งหลายกิโลกรัม
วันนี้ ( 9 มิถุนายน 2552 ) มีลมพัดแรงจัดตอนเย็นๆหลังเลิกเรียน ฝนที่ตกหนักเกือบครึ่งชั่วโมง ทำให้ฝูงผึ้งเบาบางลง สามารถมองเห็นภาพสีสันของรังผึ้งเป็นสีเหลืองทองสวยงามได้อย่างชัดเจน
มาชมผึ้งหลวงค่ะ รังใหญ่มาก หาดูยาก มีความยาวกว่ากว่าครึ่งเมตร
ขอบคุณมากที่นำภาพมาให้ชม
สวัสดีตอนไกล้รุ่งคุณฟางข้าว เพื่อนรัก
สวัสดีค่ะ MSU-KM
*** ผึ้งหลวงรังใหญ่มากๆให้นำผึ้งได้ถึง 15 กิโลกรัมเชียวนะคะ
*** ขอบคุณค่ะ
สวัสดีค่ะ ท.ณเมืองกาฬ
*** คงสบายใจขึ้นแล้วนะคะ...ทำใจให้มีความสุขกับสิ่งรอบๆตัว
*** ชีวิตเปลี่ยนแปลงไปทุกๆวัน...เมื่อมีความทุกข์ก็คิดเอาไว้ว่าเดี๋ยวมันก็ผ่านไป
วันนี้สดๆเลยครับ
10 มิถุนายน
***โออิชิใส่รังผึ้ง ซึ่งเป็นเรื่องที่ตื่นเต้นยิ่งนัก***
ใช้ครับผมก็เห็นในเหตุการณ์กับค.ห.5 น่ากลัวมากก็ไม่เข้าใจนะครับว่าจะปากันทำไม
พวกเราเป็นเด็กนร.ที่เรียนอยู่ในห้องตอนที่มีคนเอากล่องโออิชิมาปาใส่รังผึ้ง
ผึ้งแตกรังบินหน้ากลัวมากค่ะ
*** ขอขอบใจเด็กๆทุกคนที่แวะมาแสดงความคิดเห็น
*** ให้พวกเราทุกคนช่วยกันแก้ปัญหา เพราะมีเพียงไม่กี่คนในจำนวนสามพันกว่าคน ขอให้พวกเราคอยช่วยกันเป็นหูเป็นตา
เวลาลมพัดผึ้งจะบินเป็นคลื้นสวยมากมาย
สวัสดี...ปลายรุ้ง
*** มีหลายคนที่ไม่เคยเห็นเวลาที่ผึ้งกระพือปีกเป็นคลื่น ...เป็นจังหวะ...พรึ่บๆ..
*** พวกที่ปาผึ้งถ้ามาได้เห็นพฤติกรรมเล่นคลื่นของผึ้ง...คงเสียใจในที่ทำลงไป
*** เด็กๆบางคนตื่นเต้าวิ่งมาบอกครูว่า อาจารย์ครับมาดูผึ้ง wave ซิครับ มันน่ารัก
*** เด็กๆหลายคนมีความสุขกับผึ้ง ช่างน่ารักจริงๆ...
ที่ดิฉันอยากจะให้ความรู้เรื่องผึ้ง เพราะอยากให้เห็นถึงความขยันขันแข็งของผึ้ง ตัวน้อยนิด แต่ด้วยความสามัคคี ก็สามารถสร้างรังได้รังใหญ่ และแข็งแรง
ท่านรองคิดดูซิว่า รังของมันแต่ละรัง กว่าจะใหญ่ได้ จะต้องใช้ความสามัคคี ความขยัน ความอดทน อุตาหะ มากมาย อยากให้ทุกท่าน เอาอย่างผึ้ง
-1--- ท่านอาจจะสงสัยชีวิตของผึ้ง บินไปพร้อมๆกัน เคยชนกันบ้างมั้ย
2---หน้าร้อน ผึ้งจะจำศีล ไม่ออกหาน้ำผึ้ง แต่ก็จะมีผึ้งเวร ออกมาสำรวจดอกไม้ เป็นระยะ สำรวจทิศทางหาดอกไม้
3.---อาหารของผึ้งท่านๆก็คงจะรู้แล้ว คืออะไร คือดูดน้ำหวานจากเกสรดอกไม้ นานาชนิด มันจะรู้ด้วยว่า ดอกไม้ชนิดใด บานตอนเช้า ชนิดใดบานตอนเย็น และถ้าเห็นดอกสาบเสือ ในป่ามีดอกออกยามใด นั่นก็คือถึงฤดูกาลที่จะเริ่มเก็บสะสมน้ำหวานได้แล้ว ดอกนุ่น ดอกลำใยค่อยๆทยอยกันผลิดอก
4. คนมีภาษา ถึงจะสื่อกันรู้เรื่อง ผึ้งก็มีภาษาเช่นกัน เช่นมีผึ้งงานตัวหนึ่งบินออกไปสำรวจดอกไม้ มันจะวิ่งกลับมาหาเพื่อนผึ้ง เมื่อเห็นเพื่อนตัวหนึ่ง มันจะบินวนตนเอง 3 รอบ แสดงว่าเจอดอกไม้อยู่ใกล้ๆ และตัวอื่นก็จะเริ่มแสดงเช่นเดียวกันและมุ่งตรงไปที่นั่น บินตามกันไปดูดเกสรดอกไม้
5.และก็เช่นเดียวกัน ผึ้งงานกลุ่มหนึ่ง ที่มีหน้าที่สำรวจไกลๆ พอมันเห็นเช่นนั้น มันก็บินกลับมาส่งสัญญาณเพื่อนรู้ โดยบินมา วนๆแล้วก็กระโดดออกไปทางข้าง 3 ครั้ง พอเพื่อนที่เข้าใจเห็น ก็แสดงลักษณะแบบเดียวกัน
6.วิธีโบราณถ้าผึ้งแตกรังไล่กัดจะทำอย่างไร
7.เปรียบเทียบผึ้งกับแมลงวัน ทั้งที่มี 4 ขา ขนาดๆพอๆกันแต่มีความแตกต่าง
8.ผึ้งมีหลายชนิด –มิ้ม ตัวจะเล็ก อพยพบ่อยๆ อยู่ไม่ถาวร สร้างรังง่ายๆ
-----ผึ้งหลวงผึ้งชนิดนี้ ตัวใหญ่ นิสัยดุร้าย อยู่ถาวรบนหน้าผา ต้นไม้สูงๆ บ้าน
-----ผึ้งโพรง จะสร้างรังอยู่ในโพรงโกนไม้
----ผึ้งพันธ์ คนเอาผึ้งป่ามาเลี้ยง จนเป็นผึ้งพันธ์ นิสัยเชื่องๆ หาที่ให้อยู่ก็อยู่
----นิสัยผึ้งชอบสะสมอาหารไว้กินในยามขาดแคลน ขยันแล้วยังรู้จักประหยัด
9. สังคมของผึ้ง จะแบ่งออกเป็น 3 วรรณะ
----ผึ้งนางพญา คัดเลือกจากหลายตัว ให้มีเพียง 1เดียวเท่านั้นในหนึ่งรัง ลำตัวยาวลีและมีปีกสั้นกว่าลำตัว และเป็นตัวที่สมบูรณ์ที่สุด ตัวไม่เหมาะสม ก็จะให้เป็นผึ้งงานผึ้งนางพญาจะมีความรู้สึก สัด เพียงครั้งเดียว อายุได้ 5-10 วัน ก็จะผสมพันธ์ได้แล้ว หลังผสมพันธ์ได้ 3-7วันออกไข่วันละ 1-1,200
จะมีตัวผึ้งงาน จะเอาน้ำหวานจากเกสรดอกไม้ มาให้เป็นอาหารพิเศษทุกวัน
หน้าที่ของผึ้งนางพญา คือผสมพันธ์แ ละออกไข่ควบคุมรังให้สังคมผึ้งอยู่ในสภาพปกติโดยผลิตสารเคมีแพร่กระจายไปทั่วรังผึ้งกลิ่นเดียวกันใครหลงเข้ามา
----ผสมพันธ์ทางอากาศ วันนั้นอากาศจะโปร่งใส บินออกมา ตัวผู้สังเกตเห็นจะบินตามมา มันจะมีกลิ่นพิเศษ ตัวผู้ได้กลิ่น จะบินมาผสมพันธ์ทางอากาศ
พอผสมพันธ์เสร็จ เชื่อไหมว่า ตัวผู้ตายทันที ส่วนนางพญานั้นไม่สนใจในการตายของตัวผู้เลย อยากตายเอง และความสามารถของนางพญานั้น ในตอนนั้น
สามารถผสมพันธ์ได้กับตัวผู้ได้ถึง 1- 20 ตัว สมกับเป็นนางพญาจริงๆ
มีอายุได้ถึง 4-5 ปีถึงตาย อายุยืนกว่าตัวผู้
----ผึ้งตัวผู้ จะไม่มาก และจำนวนไม่แน่นอน จะไม่ค่อยได้เห็นตัวผู้ ที่บินหาน้ำหวานนั้น จะเป็นตัวเมียส่วนมาก ถ้าจะเห็นตัวผู้ปรากฏตัว ก็เห็นชาวงฤดูผสมพันธ์เท่านั้น จะออกมาโชว์ตัว เชื่อไหมว่า ผึ้งตัวผู้หาอาหารไม่เป็น ผึ้ง
ผึ้งตัวผู้ อายุ 6 เดือนตาย อยากตายเร็วต้องผสมพันธ์ มีหน้าที่ผสมพันธ์อย่างเดียวกับผึ้งนางพญา ลักษณะผึ้งผู้ที่มีหน้าที่ผสมพันธ์ จะมีลักษณะตัวโตที่สุดในรัง ตาโต มีขนตามลำตัวและมีปีกยาวมาก ผึ้งผู้จะเป็นหนุ่มเมื่ออายุได้ 20 วัน
---ผึ้งงาน พอเริ่มรู้จักความ อายุ 3วันขึ้นไป จะรู้จักทำความสะอาดตนเองและรวงผึ้ง –รู้จักปรุงอาหาร ให้อาหารตัวอ่อน และก็ให้ตัวเต็มวัย –โตขึ้นมาหน่อย ให้รู้จักผลิตไขผึ้ง ซ่อมแซมรัง ---ป้องกันรัง ต่อยศัตรู เรียนรู้สำรวจพื้นที่ตั้งรัง จนอายุได้ 3 เดือน บินออกหาอาหาร คือ ดงดอกไม้ เกษรดอกไม้
โอ้โห ใหญ่มากค่ะ
กำลังทำงานกันเลยนะคะ
ไม่นานคงมีน้ำผึ้งเยอะๆค่ะ
ขอบคุณค่ะ
เปิดภาพไม่ได้ น่าเสียดายจังค่ะ
ผึ้งจะเลือกที่ทำรังต้องเป็นสถานที่ที่พวกเขาคิดว่าปลอดภัย เป็นบริเวณที่อุดมมบูรณ์ไม่ห่างไกลจากแหล่งอาหาร คนโบราณเชื่อว่าเจ้าของสถานที่จะโชคดี ขอบพระคุณ
ผมก็เรียนอยู่ที่ตึก 3 ครับ ตอนแรกๆก็กลัวนะครับ กลัวว่ามันจะมาต่อยเรา
แต่ท้ายที่สุดแล้วนะครับ มันกลับไม่เหลืออะไรเลย คือผมสงสัยครับ
ว่ามันหายไปไหน หรือว่ามันจะหายไปเพราะมีคนขโมยไปกินครับ
ใช่ค่ะ
ใหญ่มาก เพราะไม่เคยเห็นมาก่อน
มีหลายๆคนที่ให้ความสนใจมาดูกัน
เมื่อเดือนกุมภาพันธ์ที่ตึดคณะมนุษศาสตร์ม.มหาสารคาม ก็มีผึ้งหลวงมาทำรังอยู่เหมือนกัน
มีตั้ง2รัง อยู่ชั้น4 และชั้น 6 แต่ตอนนี้รู้สึกว่าจะย้ายหนีไปแล้ว