ออนซอนโปงลางอีสาน

ประดิษฐ์ลายร้อยลายจำเรียงเล่น

จำหลักเป็นโปงลางเเต่ปางหลัง

ช่วยตีเกราะเคาะไม้ให้เพลินฟัง

สมประดังพัดพร้าวอยู่พราวพรู

                           ลมจากฟ้ามาฟ้อนออนซอนไม้

                           น้ำค่อยสาดกระเซ็นไหลค่อยไล้ลู่

                            ค่อยโลมดินถิ่นแล้งระเเหงคู

                             ที่แมงภู่ตอมดอกในเเดนดง

เย็นสายน้ำโตนตาดมาตกต้อง

แล้วไหลล่องลงที่ลำชีหลง

นกไซบินข้ามทุ่งมุ่งถิ่นพง

เเมงตับเต่าไต่ลงตามร่องธาร

                             เเล้วน้ำเเล้งเเห้งเห็นกาเต้นก้อน

                             ผะผ่าวร้อนซอนซุกทุกหย่อมย่าน

                             ลำตังหวายถวายเเถนเเมนวิมาน

                             สอดประสานสร้อยสายลายโปงลาง

แด่...ครูเปลื้อง ฉายรัศมี

ครูดนตรีเมืองน้ำดำ

ประพันธ์ โดยเนาวรัตน์ พงษ์ไพบูลย์

            จากบทกวีในข้างต้นอาจารย์เนาวรัตน์ พงษ์ไพบูลย์ท่านบรรยายให้เห็นถึงความงดงามที่ซ่อนอยู่ในเครื่องดนตรีอีสานที่ต้องเรียกว่านอกจากเเคนแล้วก็คงต้องยกให้เขาหละ โปงลางนี่เอง หากคนที่เป็นลูกอีสานเเท้ๆและมีหัวใจรักในเสียงโปงลาง เสียงพิณ เสียงเเคน ก็คงจะเคยได้สัมผัสถึงความสุนทรีย์แห่งท่วงทำนองลายเพลงต่างๆไม่ว่าจะเป็นลายลมพัดพร้าว  กาเต้นก้อน หรือจะเป็นแมลงภู่ตอมดอก ถ้าพูดถึงโปงลางหากไม่พูดถึงผู้ให้กำเนิดโปงลางคงจะไม่ได้ ครูเปลื้อง ฉายรัศมี ท่านเป็นผู้บุกเบิกเส้นทางของโปงลาง และได้อุทิศเเรงกายเเรงใจที่เปี่ยมไปด้วยความรักในดนตรีและความคิดสร้างสรรค์ ผลักดันให้โปงลางเครื่องดนตรีจากท่อนไม้ไม่กี่ท่อน กลับกลายเป็นเครื่องดนตรีที่โดดเด่นในสังคมขึ้นมา ประกอบกับบทเพลงสารพันที่กลั่นกรองจากมันสมองของท่าน ให้ลูกหลานอีสานได้เรียนรู้ และได้นำไปใช้ประกอบอาชีพทางดนตรีนาฏศิลป์ จวบจนทุกวันนี้

         โดยส่วนตัวแล้วยามใดที่ได้สดับตรับฟังเสียงอันไพเราะของวงดนตรีโปงลาง ทุกครั้งจะทำให้รู้สึกว่าฮอร์โมนเเห่งความสุขมันหลั่งออกมาอย่างน่าอัศจรรย์ ไม่ใช่เเต่เพียงเสียงดนตรี  ความงดงามที่สัมผัสได้อีกอย่างจากการไปฟังโปงลางก็คือความ อ่อนช้อย พริ้วไหว ที่สาวๆดีดไห นางรำในชุดรำต่างๆไม่ว่าจะเป็นลำเพลิน รำมโนราห์ รำภูไทสามเผ่า รำตังหวาย รำบายศรี ร่ายรำตามจังหวะเสียงกลอง เสียงพิณ เสียงเเคน เสียงโปงลางที่ผสมกลมกลืนกันอย่างลงตัว ในจังหวะสนุกสนาน เสมือนประหนึ่งว่านางฟ้ามาเเปลงกายให้เราได้ชม 

          หากรู้ว่าที่ไหนมีการเเสดงโปงลาง เป็นอันว่าต้องดั้นด้นไปฟัง หรือหากเดินผ่านเเล้วได้ยินเสียงดนตรีโปงลางก็ต้องหยุดฟัง โปงลางจึงกลายเป็นส่วนหนึ่งของชีวิตไปเเล้ว