ในการจัดกิจกรรมเข้าค่ายธรรมะที่ผ่านมา ผมได้เน้นย้ำกับโรงเรียนที่จะนำเด็กเข้าค่ายว่า ผมต้องการเน้นการเข้าค่ายแบบ Active learning นั่นคือ การเข้าค่ายเชิงรุก เน้นการคิด การพูด การแสดงออกของผู้เรียน เพื่อให้สอดคล้องกับพัฒนาการและธรรมชาติของเด็ก
หลายค่ายก็ทำได้ดีครับ แต่หลายค่ายก็ยังคงจัดในรูปแบบเดิมๆ ประเภท Passive learning นั่นคือ เน้นให้เด็กฟังพระเทศน์เป็นหลัก งานรอง คือ สวดมนต์ นั่งสมาธิ เดินจงกรม
เช้านี้ ขณะขับรถมาทำงาน สมองมันแว๊บถึง Spiritual experience เข้ามา คำๆนี้ ผมอ่านพบจากหนังสือของท่านพุทธทาสภิกขุนานแล้ว ผมว่าน่าจะนำมาเป็นหลักการในการเข้าค่ายธรรมะได้ครับ ขอขยายความ Spiritual experience
spritual experience หมายถึง สิ่งต่างๆ มา ประจักษ์ชัด ด้วยตนเอง ทั้งนั้น กล่าวคือ มีความแจ่มแจ้ง ในทางจิต หรือทางวิญญาณ เป็นเรื่องๆ ไปอยู่เป็นประจำ
experience อันนี้ไม่ใช่สัมผัส ทางเนื้อ ทางหนัง ทางวัตถุ แต่เป็นสิ่งที่
เคย ถูกเข้าแล้ว โดยทางจิตใจ โดยทางวิญญาณ รู้รสมาแล้ว ทางจิตใจ รู้รสมาแล้ว ทางวิญญาณ ในส่วนลึก ว่า มันเป็นอย่างไร ซึ่งคนเรา ตั้งแต่เกิด ขึ้นมาแล้ว กว่าจะตายนี้ มันประสบ กับสิ่งเหล่านี้ นับไม่ถ้วน ถ้าเขาเป็นคนฉลาด สังเกตแล้ว สิ่งเหล่านี้ มันจะมีประโยชน์ มากที่สุด (พุทธทาสภิกขุ)
ดังนั้น การเข้าค่ายธรรมะให้ได้ผล ควรจะต้องจัดกิจกรรมให้นักเรียนได้มี spritual experience
ยกตัวอย่างเช่น ถ้าจะสอนเรื่อง ความเสียสละ ก็ต้องจัดประสบการณ์จริง ให้นักเรียนได้มีประสบการณ์คุณธรรมเรื่องการเสียสละ จนเกิด spritual experience เรื่องความเสียสละ เด็กจะรู้รสธรรมะเรื่องความเสียสละด้วยจิตใจ ด้วยจิตวิญญาณ เป็น spritual experience ที่ฝังลึกอยู่ในตัวเขา
วิทยากรหลายค่าย สามารถจัดกิจกรรมให้เด็กมีคุณธรรมด้วย spritual experience ได้เป็นอย่างดีครับ
ท่านผู้อ่านท่านใด จัดกิจกรรม spritual experience เพื่อพัฒนาคุณธรรม ขอความกรุณานำมาเล่าสู่กันฟังบ้างครับ
spritual experience
เป็นสิ่งที่รับรู้ เข้าใจด้วยหัวใจตัวเอง ใช่ไม๊คะ
ธรรมะ คุณธรรมคุ้มครองให้โลกสวยงามเสมอค่ะ
ขอท่านรองฯมีกำลังใจดีๆ
มีพลังในการขับเคลื่อนสิ่งดีๆในการทำงานเสมอๆนะคะ
ด้วยความเคารพค่ะ :)
spritual experience
เป็นสิ่งที่รับรู้ เข้าใจด้วยหัวใจตัวเอง
ครับ ใช่ครับ
ขอบคุณมากครับ
ค่ายธรรมะ อยากไปด้วยค่ะ
ค่ายธรรมะ ที่เด็กๆชอบ และ พัฒนาเด็กได้ตามพัฒนาการ
ยังมีน้อยครับ
เห็นด้วยกับการจัดค่ายธรรมะในรูปแบบ Spiritual experience ของท่านอาจารย์ครับ
แต่ทีเห็นชัดกว่า จากประสบการณ์จริง มีการจัดค่ายเพื่อหวังผลกำไรมากไป คิดค่าอาหาร ค่าวิทยากร แพงไป ทำไงดี..... โรงเรียนไม่มีเงิน จัดกิจกรรมเข้าค่ายเมื่อไหร่คิดหนักทุกที .....
ตามความคิดเห็นของผมเองนะครับ (อาจไม่ถูกต้องถูกใจ) ผมว่า การศึกษา คือ การลงทุนครับ
ที่ผมเป็นผู้ประสานงานเรื่องการจัดค่ายธรรมะ ค่าวิทยากรของผมจะแพงครับ
แต่ ผลที่ออกมา "คุ้มค่า" ครับ เด็กได้พัฒนา คุณครูประทับใจในกิจกรรม
สิ่งที่ผมต้องการ คือ ต้องการให้คุณครูเป็นวิทยากรเองครับ แต่ คุณครูบางท่านบอกว่า รู้ว่าทำอย่างไร แต่ทำไม่ได้ เชิญวิทยากรจะดีกว่า
ผมว่า ยอมลงทุน ดีกว่านะครับ ถ้าไม่งั้นต้องหาคุณครูที่มีความสามารถเป็นวิทยากรได้
(เป็นความคิดเห็นส่วนตัวนะครับ อาจจะผิดก็ได้)
ขอบคุณมากครับ
สวัสดีค่ะ ท่านรอง small man~natadee
เรื่องเกี่ยวกับการเรียนรู้ + ธรรมะ โยงไปถึงการพัฒนาการเรียนรู้ ของเด็กเล็ก จนเป็นเด็กโต ต่อเนื่องไปถึงความเป็นผู้ใหญ่ มีข้อสังเกตุ ที่ Moon smiles on Venus&Jupiter คิดว่า น่าจะเป็นโอกาสที่จะเล่าถึงสิ่งที่ได้อยู่ในความคิดของตัวเอง.. ในบันทึกของท่านรอง small man~natadee นี้ค่ะ และคิดว่า สิ่งที่ Moon smiles on Venus&Jupiter คิดอยู่นี้ อาจเป็นประโยชน์บ้างค่ะ...
ทำไมเด็กบางคนเกิดมาแล้ว ก็รู้เรื่องได้โดยไม่ต้องสอน.. ในขณะที่ เด็กบางคนจนโตแล้วความคิดก็ยังเหมือนไร้เดียงสาอยู่ แต่พอถึงเวลาของเขา เขาก็สามารถเรียนรู้ได้เร็วจนทันคนอื่น.. หรืออาจไร้เดียงสาไปอีกนานก็มีนะคะ.. นึกได้ว่า เคยได้ยินพระภิกษุสงฆ์พูดถึง คำว่า สัญญา ก็เลยลอง search google ดู http://www.larndham.net/cgi-bin/kratoo.pl/007266.htm (ขอขอบคุณค่ะ)
แสดงว่า สัญญาจะติดตามจิตเราไปตลอด... ทุกภพ...
สติ เป็น สังขารขันธ์
สัญญา เป็น สัญญาขันธ์ เกิดกับ จิตทุกขณะ
สัมปชัญญะ เป็น ปัญญา เป็น สังขารขันธ์ มึอาการ รู้ชัด เป็นลักษณะ
เวทนา เป็น เวทนาขันธ์ เกิดกับ จิตทุกขณะ เป็นการเสวยอารมณ์ สุข ทุกข์ ไม่สุขไม่ทุกข์
หากเปรียบ จิตนี้เป็น คอมพิวเตอร์ // สัญญา คือ ฮารด์ดิสค์ // สติ คือโปรแกรม ในการ ดึงข้อมูลที่ต้องการ
ดังนั้น Moon smiles on Venus&Jupiter คิดว่า แม้คนที่มีการศึกษาที่สูงขึ้นมาแล้ว แต่ถ้า สัญญา ในบุญเก่า ยังน้อยอยู่ และไม่ได้ตั้งจิตรับรู้บุญใหม่ให้ต่อเนื่อง ก็อาจเป็นเรื่องที่เขาจะเข้าใจยากที่จะรับรู้ ทั้งนี้ ก็อยู่ที่ความตั้งใจของจิตใจ ว่าเชื่อมั่น หรือ มีความสนใจในธรรมะแค่ไหนด้วยค่ะ
ในทางธรรมศึกษา เราจึงอาจได้ยินที่ว่า สัมมาทิฎฐิ และ มิจฉาทิฎฐิ และ..
เห็นกงจักรเป็นดอกบัว
ดอกบัว 4 เหล่า >> บัวพ้นน้ำ บัวปริ่มน้ำ บัวใต้น้ำ บัวที่จมโคลนตม
ไม่ถึงเวลาดอกไม้ไม่บาน
ดังนั้น เมื่อเรามีหน้าที่ให้ความรู้ด้วยใจเมตตา >> หมายถึง เป็นคุณครู จึงไม่ควรสงสัยในสิ่งที่ลูกศิษย์ไม่รู้ แม้จะเป็น common sense
ขอให้ ท่านรอง small man~natadee สุขกาย สบายใจ ผ่องแผ้ว ผ่องใส ตลอดเวลาค่ะ
ขออนุญาตแลกเปลี่ยนเรียนรู้ด้วยครับ
ผมว่า "สัญญา" น่าจะหมายถึง ความรู้ความจำนะครับ ที่เข้าค่ายธรรมะส่วนใหญ่ ก็จะได้ "สัญญา" ไปครับ คือ ข้อธรรมจากพระเทศน์
spiritual experience ที่ผมหยิบยกมา น่าจะหมายถึง สัมปชัญญะ เป็น ปัญญา เป็น สังขารขันธ์ มึอาการ รู้ชัด เป็นลักษณะ
สติ คือ โปรแกรมที่จะดึงเอา spiritual experience หรือ สัมปชัญญะออกมา
ผมอาจจะเข้าใจผิดนะครับ ต้องขออภัย
ท่านรอง small man~natadee คะ
Moon smiles on Venus&Jupiter อาจเข้าใจจุดมุ่งหมาย spiritual experience ผิดพลาดไปค่ะ ก็เลยเอามาโยงกันทำให้ผิดวัตถุประสงค์ของบันทึกนี้ ขอถือโอกาสนี้ ขอโทษด้วยค่ะ
จำได้ว่า สมัยเด็กๆ เคยเรียน สติ คือ ระลึกชอบ สัมปชัญญะ คือ ตั้งใจชอบ แต่ตอนนี้ มี google แล้ว มีคำอธิบายมากมาย และกว้างขวาง เมื่อเราค้นหาคำอธิบายของคำว่า สติ และ สัมปชัญญะ ดีจังเลยค่ะ เดี๋ยวขอกลับไปอ่าน และทำความเข้าใจเพิ่มอีกครั้งก่อนค่ะ
ขอบคุณค่ะ ท่านรอง small man~natadee
ดีครับ ได้แลกเปลี่ยนเรียนรู้กัน ผมเองก็ไม่แม่นนักหรอกครับ
มีอะไรไม่ถูกไม่ต้อง ก็ท้วงติงได้ครับ
ขอบคุณมากครับ
มาอีกรอบค่ะ ท่านรอง small man~natadee คะ
คือ Moon smiles on Venus&Jupiter หมายความว่า ตัวเอง มาพูดนอกเรื่องของบันทึกนี้ค่ะ สิ่งที่ท่านรอง small man~natadee กล่าวมา ไม่มีอะไรที่ผิดพลาด และ ไม่มีอะไรที่ต้องท้วงติงค่ะ อิอิ
ขอบคุณมากค่ะ
สวัสดีค่ะ
นี่แหละครับ ของจริง
ขอบคุณมากครับ
แวะมาเยี่ยมท่านรองและการจัดค่ายธรรมะคะ
ดีนะคะ เด้กจะได้สนใจไม่เบื่อ
สวัสดีค่ะท่านรองฯ
ที่ ร.ร.ก็เข้าค่ายธรรมะค่ะ
จะขออนุญาตนำ spritual experience เสนอในที่ประชุม
จะลองจัดกิจกรรมที่เน้นประสบการณ์จริง
เพื่อให้เด็กเกิดการเรียนรู้และปลูกฝังคุณธรรม
แบบ "บัวกอน้อยหยั่งได้"
เด็กๆ เหมือนกอบัวเล็กๆ ที่แตกออกจาใบบัว
แม้ว่าน้ำจะลึกขนาดไหน
รากของกอบัวน้อยๆ ก็ยังหยั่งได้
ตรงนี้ดีมากครับ
จัดกิจกรรมที่เน้นประสบการณ์จริง
เพื่อให้เด็กเกิดการเรียนรู้และปลูกฝังคุณธรรม
แต่ มักไม่ค่อยทำกันครับ เพราะไม่ถนัด และ ไม่เคยทำกัน
ส่วนใหญ่จะ เน้น พระเทศน์ นั่งสมาธิ สวดมนต์ เดินจงกรม