45. ครูต้องทำได้ในหลายบทบาท

พ่อแม่รักลูกดั่งแก้วตา ยังนำพาลูกรักมาฝากไว้
ของเราเรายังหวงดังดวงใจ ของที่รับฝากไว้จะต้องร้อยเท่าทวีคูณ

พ่อแม่แต่ละครอบครัวอาจมีความไม่เท่ากันไม่ทัดเทียมกันแต่มีสิ่งที่เหมือนกันคือ ความรักลูก หวังจะให้ลูกสุขสบายเมื่อภายหลังจึงอยากฝากฝังไว้โรงเรียนดีๆ เมื่อยามฟ้าสาง อรุณรุ่งของวันใหม่ก็มีความอบอุ่นใจที่ลูกได้มาอยู่ในความคุ้มครองของครู อาจารย์พ่อแม่จะไปทำมาหากินด้วยความสบายใจ แต่สิ่งที่น่าเป็นห่วงก็คือผู้ปกครองปัจจุบันจะโยนภาระทั้งหมดให้โรงเรียนรับผิดชอบ ลูกจึงมักขาดความรักความอบอุ่นจากทางบ้าน อันเนื่องมาจากภาวะทางเศรษฐกิจ ที่ทุกคนต้องดิ้นรนทำมาหากินความตึงเครียดภายในครอบครัวทำให้เกิดการแตกแยกทะเลาะวิวาท ลูกๆจึงเกิดความบอบช้ำทางจิตใจ เมื่อมาถึงโรงเรียนจึงไม่พร้อมที่จะรับรู้ไม่พร้อมที่จะเล่าเรียน และเมื่อมาเห็นเพื่อนที่มีความสมบูรณ์ทางร่างกาย จิตใจมีครอบครัวที่สมบูรณ์จึงเกิดความอิจฉา จุดเริ่มต้นของการขโมย การติดยา การค้ายาชู้สาว และความประพฤติผิดๆ จึงเกิดขึ้น สิ่งต่างๆ เหล่านี้เป็นเรื่องที่ละเอียดอ่อนที่ครู - อาจารย์จะต้องทำหน้าที่ในหลายบทบาทดังนี้

บทบาทของพ่อแม่และครูที่จะต้องอ้าแขนรับลูกรักนับแต่วันแรกที่เข้ามาเรียนรอยยิ้มและคำพูดที่อ่อนหวานนิ่มนวลจะมีคุณค่าทางจิตใจของลูกรักสูงมากความขาดในแต่ละเรื่องจากทางบ้านก็จะถูกเติมเต็มที่โรงเรียน ความรู้สึก ความกดดันหรือแม้กระทั่งความลับก็จะพรั่งพรูออกมาในที่สุด เพราะลูกจะรู้สึกผูกพันและไว้ใจพ่อแม่และครูของเขา ผู้เขียนมีความเชื่อว่าเวรกรรมมีจริงหากเรารักและดูแลเอาใจใส่ลูกของคนอื่นมากสักเท่าไรลูกของเราก็จะพบกับครูดีๆ ดังเช่นที่เรากระทำ
ที่ปรึกษาในดวงใจเมื่อได้รับมอบหมายให้เป็นครูที่ปรึกษาหรือครูประจำชั้นที่จะต้องให้การดูแลช่วยเหลือ เกื้อกูล กำกับติดตาม เพื่อที่จะดูแลแก้ปัญหาสารพัดให้นักเรียนเรียนจบตามเกณฑ์การศึกษาในระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้นและมัธยมศึกษาตอนปลายทำอย่างไรจึงจะให้นักเรียนรักและผูกพัน จะต้องให้ทั้งความอบอุ่นและใกล้ชิดสร้างความสัมพันธ์ระหว่างบ้านกับโรงเรียนสามารถเข้าไปนั่งในหัวใจของนักเรียนได้
บทบาทของครูแนะแนวเป็นความจำเป็นที่โรงเรียนจะต้องประกาศให้ครู -อาจารย์ทุกท่านเป็นครูแนะแนวนั่นหมายความว่า ครูแต่ละท่านจะต้องรู้จักลูกๆ ทุกคนพร้อมที่จะให้การดูแล เยียวยารักษา ทั้งสุขภาพกาย ใจ ให้สมบูรณ์พร้อมที่จะเรียนพร้อมกับการฝึกให้นักเรียนรู้จักตนเอง เห็นคุณค่าของตนเองและภูมิใจที่จะนำคุณค่าของตนเอง ออกมาใช้ให้เกิดประโยชน์ต่อตนเองและสังคมต่อไป
ทำหน้าที่ตำรวจเมื่อมีเหตุการณ์เกินกว่าที่จะใช้หลักจิตวิทยาได้ จำเป็นที่จะต้องตรวจติดตาม จับกุมแต่จะต้องใช้ความละมุนละม่อมให้มากที่สุด ต้องระลึกเสมอว่าถ้าจะต้องจับก็ต้องจับแบบครู พร้อมกับจะต้องป้องกันเหตุการณ์ ปกป้องคุ้มครองลูกๆทุกคนให้ปลอดภัย
บทบาททนายความผสมผสานกับนักสืบการจะพิจารณาตัดสินความผิดใดๆ จะต้องอยู่บนความยุติธรรม เมตตา คำนึงถึงใจของลูกๆทุกคน โดยจะต้องพยายามเข้าถึงเหตุการณ์ว่าเหตุอะไรจึงทำให้เกิดการทำความผิดพร้อมกับจะต้องทำหารสืบหาข้อเท็จจริงให้ได้เพื่อประกอบการพิจารณาตัดสินที่ถูกต้อง
บทบาทสุดท้าย น่าจะเป็นพระที่จะทำหน้าที่นำหลักธรรมทางศาสนา มาฝึกลูกๆ ทุกคนเป็นพุทธมามกะที่ดี ที่น่ารักมีเหตุผล แก้ปัญหาด้วยสติปัญญา มีความประพฤติตนอยู่ในหลักธรรมศีลธรรมให้การอบรมสั่งสอน ฝึกการทำสมาธิ

หากครูได้ทำบทบาทดังกล่าวทั้ง 6 บทบาทในคราวเดียวกัน โดยไม่แยกทำทีละบทบาทก็จะรู้สึกว่าไม่ใช่งานหนักและยุ่งยากอะไรเลย ผลที่ได้รับคือลูกๆ หรือนักเรียนทุกคนจะมาโรงเรียนด้วยความสุข พร้อมที่จะศึกษาเล่าเรียนด้วยความสนใจและตั้งใจ

โดย อดุล สารคม