31.ขับเคลื่อนความคิดสู่ห้องเรียน : ทำไม และ อย่างไร

ความจำเป็นเร่งด่วนเรื่องการปฏิรูปการศึกษาคือการฝึกฝนให้ผู้เรียนทุกระดับมีทักษะพื้นฐานในการคิดและกระบวนการคิดแบบต่างๆเพื่อผู้เรียนจะได้นำเอาทักษะเหล่านี้ไปใช้ในการจัดทำข้อมูลนำเสนอออกมาเป็นความรู้ระดับต่างๆ การเรียนแบบสร้างความรู้และการจัดการเรียนรู้แบบเน้นผู้เรียนเป็นสำคัญจึงจะเกิดขึ้นได้จริงและเมื่อผู้เรียนส่วนใหญ่มีทักษะการคิดแบบต่างๆ แล้วการปฏิรูปการศึกษาจึงจะสรุปได้ว่าประสบผลสำเร็จเมื่อผู้เรียนมีพื้นฐานการคิดที่ดีเขาจะพัฒนาต่อเนื่องเป็นผู้ปฏิบัติได้ดีร่วมมือพัฒนาสังคมต่อเนื่องไปสู่ผู้เรียนได้เอง หรือ"บุคคลแห่งการเรียนรู้"นำไปสู่สังคมแห่งการเรียนรู้ในท้ายที่สุด

สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐานตระหนักในความสำคัญของการคิดที่เป็นพื้นฐานหลักสำคัญในการเรียนรู้จึงดำเนินการให้กระบวนการคิดเหล่านี้ลงสู่ห้องเรียนได้จริงเริ่มต้นด้วยการกำหนดขั้นรูปแบบการคิดพื้นฐานที่ง่ายต่อการลงมือปฏิบัติและไม่เป็นภาระงานครูผู้สอนและจะลงมือนำไปสู่ห้องเรียนด้วยกระบวนการหลัก ดังนี้

บุคลากรทุกฝ่ายจะต้องรู้จักมองเห็นคุณภาพระดับต่างๆ อย่างชัดเจนเป็นแนวเดียวกัน
ครูผู้สอนจัดกิจกรรมที่นำคุณภาพได้จริงซึ่งประกอบด้วยการจัดบรรยากาศเชิงบวกเสริมการเรียนรู้ การใช้คำถามนำการคิดนำการเรียนรู้ การกำหนดกิจกรรมให้ผู้เรียนที่นำสู่ผลการเรียนรู้ระดับสูงได้จริงและวิธีการประเมินคุณภาพที่ใช้ผลงานจริง
ครูนำเสนอผลการเรียนที่เกิดจริงด้วยผลงานและการเสนอแนวทางเพิ่มพูนให้ดีขึ้นพร้อมทั้งมีตัวอย่างผลงานผู้เรียนที่เกิดขึ้นจริง

เพื่อที่จะให้ความคาดหวังดังกล่าวนี้เป็นจริงการฝึกอบรมจึงต้องเริ่มต้นด้วยการวิเคราะห์ผลงานของผู้เรียนอันเป็นกิจกรรมที่จะนำไปสู่การรู้จักคุณภาพและการประเมินตามสภาพจริงการฝึกอบรมจึงจัดทำเป็นกิจกรรมร่วมกันประเมินโดยนำเอาผลงานของผู้เรียนตัวอย่างมาวิเคราะห์ให้เป็นมิติคุณภาพด้านต่างๆที่สะท้อนความสามารถและทักษะในการคิดของผู้เรียน

ด้วยกิจกรรมดังกล่าวนี้จึงหวังว่าบุคลากรทุกฝ่ายจะรู้จักคุณภาพจริง มีแนวคิดพื้นฐานในการประเมินคุณภาพได้ส่วนทักษะและความชำนาญนั้นก็ขึ้นอยู่กับการสื่อสารประสบการณ์ของแต่ละคนเองด้วยแนวหลักการที่ว่า

รูปแบบการพัฒนาการคิดจึงใช้หลักการสำคัญในการจัดการเรียนจกหลากหลายแนวคิดแต่มุ่งสู่ความสำเร็จร่วมมือกันคือ นักเรียนมีความรู้มีค่านิยมที่เกิดจากการตัดสินใจเลือกอย่างมีเหตุผลและมีอิสระแล้งลงมือปฏิบัติอย่างเต็มใจด้วยตนเอง เพื่อสังคมที่ดีดังนั้นสถานศึกษาจึงสามารถใช้วิธีพัฒนาต่อยอดไม่ว่าจะเป็นการสอนที่สอดแทรกการคิดและทำการให้การคิดของนักเรียนชัดเจนมากขึ้นทั้งในการพูด การเขียน การลงมือทำและการตัดสินใจในสถานการณ์ต่างๆ ในชีวิตประจำวันได้โดยมุ้งผลดีที่เกิดต่อสังคมนอกจากนี้อาจจัดเป็นโปรแกรมพัฒนาการคิดเฉพาะทักษะหรือประเภทของการคิดที่เป็นเป้าหมายการพัฒนาการคิดจึงเป็นการพัฒนากระบวนการตัดสินใจเลือกลงมือปฏิบัติและทบทวนผลที่เกิดขึ้นอย่างต่อเนื่องเพื่อการกระทำเหล่านั้นมุ่งผลดีต่อสังคม

การจัดการเรียนการสอนเพื่อพัฒนาการคิดต้องใช้หลักการวิจัยเกี่ยวกับการทำงานของสมองเพื่อเลือกกระบวนการ เทคนิคที่มีการวิจัยแล้วมาปรับใช้ จัดบรรยากาศแวดล้อมและปฏิสัมพันธ์ที่ปลอดภัยช่วยให้นักเรียนกล้าแสดงความคิดและมุมมองใหม่ๆมีการออกแบบการเรียนรู้ที่นำไปสู่การพัฒนาความเข้าใจลึกซึ้ง การให้ข้อมูลป้อนกลับและการพัฒนาอย่างมีหลักการ

การขับเคลื่อนการคิดจึงเริ่มที่ความเข้าใจผู้เรียนจากงานและการแสดงออกในสภาพจริงแล้วจัดประสบการณ์การเรียนรู้ให้ผู้เรียนพัฒนาขึ้นเรื่อยๆในขณะเดียวกันก็ปรับระบบการปฏิบัติงานและการรายงานผลให้เน้นความก้าวหน้าของนักเรียนเพื่อให้ความสามารถเห็นทั้งภาพรายบุคคลและภาพรวมซึ่งนำไปสู่การส่งเสริมที่สอดคล้องกันทั้งนโยบายและการนำสู่การปฏิบัติ