กระแสผักหวานป่ากำลังมาแรง เพราะเดิมนั้นไม่มีปลูก ชาวบ้านต้องไปเก็บบนเขาในช่วงต้นฝน คนอิสานนิยมนำมาแกงอ่อมใส่ไข่มดแดงและปลาแห้ง..แซบหลาย..ผักหวานป่าราคาแพงมาก ในตลาดขอนแก่นราคากิโลกรัมละ 150-200 บาททีเดียว...เป็นของดีหายาก...
เดี๋ยวนี้เริ่มมีการเพาะเมล็ดปลูกและขยายพันธุ์ได้บ้างแล้ว..แต่ละแห่งก็ใช้ภูมิปัญญาของตัวเอง เทคนิควิธีการแตกต่างกันไป สืบค้นได้ เช่น การขยายพันธุ์ผักหวานป่าของคุณอำพน ศิริคำ หรือเรื่องปลูกผักหวานง๊าย ง่าย! ด้วยวิธีของนริศ คำธิศรี เขียนโดยหมอเล็ก และยังมีอีกหลายคน ค้นหาเองนะคะ
บันทึกนี้ดิฉันจะนำเสนอภูมิปัญญาของเกษตรกร อำเภอมัญจาคีรี จังหวัดขอนแก่น ได้ไปเยี่ยมเมื่อสัปดาห์ที่ผ่านมาพร้อมท่านเกษตรจังหวัดและคณะ
ในวันนั้นเราไปติดตามนิเทศอำเภอมัญจาคีรี ขณะที่รถผ่านหมู่ 14 ตำบลนาข่า พบสวนไม้ผลใหญ่อยู่ติดถนน ส่วนใหญ่เป็นมะม่วง (มองจากถนน) ที่น่าแปลกใจคือพวกเราเห็นมุ้งเขียวเย็บเป็นถุงครอบพื้นดินกระจายอยู่ทั่วสวนใต้ต้นมะม่วง
นักวิชาการส่งเสริมการเกษตรในรถ (ล้วนแล้วแต่ซีสูงๆ)ก็วิจารณ์กันทันทีว่ามันคืออะไร.. ทำเพื่ออะไร...ต่างคนต่างความคิด..ท่านเกษตรจังหวัดคงรำคาญสั่งให้คนขับรถเลี้ยวเข้าไปในสวนนั้นทันที.. ท่านบอกว่า เมื่อเราสงสัยก็ต้องค้นหาคำตอบ.. เถียงกันไปทำไม
โชคดีพบเจ้าของสวน..ดูดีใจที่ทีมงานเกษตรจังหวัดแวะเยี่ยมสวน ท่านเป็นอดีตข้าราชการกรมป่าไม้เกษียรอายุแล้วจึงหันเหมาทำสวน ชื่อ คุณบวร แก้วดวงดี ชื่อสวนคือ "สวนเกษตร" ภายในสวนทำการเกษตรผสมผสานในลักษณะวนเกษตร
ท่านเล่าว่า ในสวนนี้ปลูกผักหวานทุกชนิด มีทั้งผักหวานบ้าน ผักหวานดง และผักหวานป่า
แต่ปลูกมากคือผักหวานป่า มีประมาณ 3 พันต้น โดยซื้อต้นกล้ามาจากสวนในตำบลข้างเคียงมาปลูก แต่วิธีปลูกนี่ซิน่าสนใจ ..ประเด็น.. มุ้งเขียวครอบ..ที่พวกเราสนใจ คำตอบคือ.. มุ้งเขียวสั่งตัดเย็บเป็นถุงสี่เหลี่ยมปลายเปิดทั้งสองด้านนำมาครอบต้นกล้าผักหวานป่านี่เอง
แสดงการครอบมุ้ง ลงบนเนินดินปลูกผักหวาน
ภาพนี้ คุณโพยม ศรวิชัย นักวิชาการด้านไม้ผลของสำนักงานกำลังซักถาม อย่างสนใจ..
คำถาม.. ครอบมุ้งเพื่ออะไร.. และครอบตอนไหน..
คำตอบ.. เมื่อวางต้นกล้าลงบนพื้นดินแล้ว จะนำดินมาโรยรอบโคนต้น เพื่อให้รากงอกลอยอยู่ภายในเนินดินนี้(ไม่ขุดดิน) ติดตั้งระบบน้ำหยด... แล้วนำมุ้งเขียวมาครอบ โดยปักไม้หลัก 4 จุดเพื่อช่วยให้มุ้งทรงตัวอยู่ได้
วัตถุประสงค์ของการครอบมุ้งคือ
1. กันแมลงตามผิวดินมากัดกินใบอ่อน
2. ป้องกันเม็ดดินไหลมากลบโคนต้นเพราะถ้าดินกลบโคนจะทำให้ต้นผักหวานชงักการเจริญเติบโต
เมื่อต้นผักหวาน โตขึ้นแตกใบอ่อนก็นำมุ้งออกได้..
เป็นภูมิปัญญาที่บ่มเพาะจากประสบการณ์.. นำมาเล่าสู่ฟัง....
สวัสดีครับ คุณอ้อ
สวัสดีคะคุณเกษตรยะลา
ขอบคุณนะคะที่แวะทักทาย เพราะขยายพันธุ์ยาก โตช้า ก็เลยขาดแคลน..ราคาแพง.. อร่อยนะคะ รสจีด..เป็นผักสุขภาพ..
สวัสดีครับคุณอ้อ
แหะๆ อยู่ใกล้ๆกันนี่แหละ... ผมทำงานกับพี่นิพันธ์ แต่เขาส่งไปดงหลวง
เห็นผักหวานป่าก็ต้องแวะมาเรียนรู้ด้วยคน
นับว่าเป็นอีกวิธีหนึ่งที่ดัดแปลงความรู้มาใช้น่าติดตามครับ
แต่ลงทุนมากซักหน่อยนะ สำหรับท่านที่ออกจากราชการแล้วเหมาะครับ ใช้ชีวิตกับต้นไม้ โดยเฉพาะเห็นเขาเติบโตก็ทำให้เวลาหมดไปวันๆเร็วจังเลย
ว่างๆจะขออนุญาตเดินทางไปดูด้วยตาครับ จะได้เอาไปเล่าอย่างละเอียดให้พี่น้องดงหลวงเรียนรู้เพิ่มเติมครับ
ขอบคุณมากครับ
สวัสดีคะพี่ไพศาล
ดีใจที่พี่แวะมาทักทาย ที่มัญจาคีรีมีภูมิปัญญาในเรื่องผักหวานป่าหลายคน นะคะ น่าจะนำไปขยายผลได้คะโดยเฉพาะในเขตสปก.
อยู่ใกล้แต่ไม่เคยรู้ว่าที่มัญจาจะมีผักหวานเยอะอย่างนี้ ขอข้อมูลเพิ่มเติมด้วยนะค่ะ
- มีต้นกล้าจำหน่ายหรือเปล่า ราคาเท่าไหร่
- ขอรายละเอียดการเดินทางอีกนิดนึงค่ะ ถ้ามาจาก อ.พล
ขอบคุณค่ะ
น่าสนใจมาก เอาไปทำตามอย่างได้ทันที
เป็นอีกวิธีหนึ่งที่เสนอใหม่ๆ
สวัสดีครับ
ชอบแนวคิดการจอดรถเพื่อแวะไปขอความรู้จากพี่น้องเกษตรกรครัีบ หากไม่แวะจอดรถจะเป็นอย่างไรหนอครับ ผมชื่นชมการลงไปหาและขอความรู้ชาวบ้านผู้ปฏิบัติจริงแล้วได้ผลนำมาขยายผลกันต่อไปครัีบ อย่างไรวิศวกรก็สู้ผู้ปฏิบัติจริงในหน้าที่ไม่ได้ครับ การทำงานร่วมกันเข้าใจกันจริงสำคัญมากจริงๆ ครัีบ
ขอบคุณมากครับ
เรียน คุณตะวัน
เส้นทางไปสวนคุณบวร นะคะ เริ่มจากสามแยกไฟแดงหน้าโรงพยาบาลมัญจาคีรี เลี้ยวไปตามถนนด้านข้างโรงพยาบาล ไปทางทิศเหนือ ถึงบ้านนาข่า ตำบลนาข่า แล้วไปในเส้นทางบ้านเหล่าใหญ่ - หนองขาม (สวนอยู่ติดถนนดำ) หมายเลขโทรศัพท์ ของคุณบวร 081- 9644665
สวนคุณบวร ไม่มีกล้าผักหวานขายนะคะ ส่วนใหญ่ซื้อเมล็ดมาเพาะและปลูกเอง ยินดีถ่ายทอดวิธีการปลูก ดูแล แต่ยังไม่มีผลผลิตจำหน่าย
ดิฉันจะเล่าเรื่องแหล่งที่มาของเมล็ดผักหวานในบันทึกต่อไปคะ
ถึงเจ้าของกระทู้
ขอบคุณมาค่ะสำหรับความรู้ที่นำมาแบ่งปั่น อยากได้คำแนะนำและวิธีการที่เราต้องดูแลตลอดจนกว่าจะเก็บผลผลิต และการหาซื้อวัติถุดิบ ไม่ว่าจะเป็นต้นอ่อนหรือการ เม็ดด้วยค่ะ สนใจอยากทำมานานหาข้อมูลอยู่ และจำนวนต้นที่ต้องลงต่อไร่ด้วยค่ะ
ขอบคุณมากค่ะสำหรับคำแนะนำดีๆ
เรียน คุณดาว
ผักหวานเป็นพืชที่ท้าทายเกษตรกรนะคะ ปลูกยาก ดูแลยาก..(หลายคนว่าอย่างนั้น) ภูมิปัญญาในที่หนึ่งอาจจะใช้ไม่ได้ผลในที่อีกแห่งที่มีสภาพดิน สภาพอากาศที่แตกต่างกัน... ถ้าปลูกกันง่ายๆป่านนี้ผลผลิตคงล้นตลาด...
ตัวดิฉันเองก็เป็นประเภทที่"ทฤษฎีร้อยแต่ปฏิบัติศูนย์" หรือหลายคนเรียก "นักวิชาการบนหอคอย" อาจจะแนะนำเชิงลึกไม่ได้เพราะไม่มีประสบการณ์ในการปฏิบัตินะคะ..
เท่าที่ไปพูดคุยกับเกษตรกรที่ปลูกจำหน่าย จับประเด็นได้ว่า
1. ต้องใช้เมล็ดจากพื้นที่ใกล้แหล่งที่เราปลูก เพื่อลดความเสี่ยงเนื่องจากผักหวานมีการปรับตัวเข้ากับสภาพพื้นดินและอากาศในแถบนั้นแล้ว
2. ต้นผักหวานต้องการแสงรำไร ดังนั้นการจะปลูกผักหวานต้องมีไม้ยืนต้นอื่นปลูกอยู่ข้างๆเป็นไม้พี่เลี้ยงคอยบังร่มเงาแสงแดดให้ (อย่างเช่นสวนคุณบวร ท่านใช้ร่มเงาของมะม่วง) มีแปลงที่อำเภอแวงใหญ่ใช้ ต้นแค เป็นไม้พี่เลี้ยงโดยเหตุผลว่า ต้นแคโตเร็วมาก และรากยังมีปมสามารถตรึงไนโตรเจนจากอากาศได้ด้วย...
3. ระยะปลูก แต่ละที่ก็ใช้ไม่เท่ากัน ถ้าดินดีมาก(ดินดำน้ำชุ่ม) ปลูกห่าง อาจจะประมาณ 8 x 8 เมตร ( 25 ต้นต่อไร่) ถ้าดินไม่ดีให้ปลูกถี่ ระยะ 5-6 x 5-6 เมตรก็พอ คะ
สวัสดีตามประเพณีไทยครับคุณอ้อ คือผมคนหนึ่งก็เป็นลูกชาวไร่ชาวนามาก่อน เห็นเพื่อนๆชาวเกษตร บางคนอยากได้พันธุ์ ของผักหวานป่า พอดีที่บ้านผมก็กำลังทำอาชีพนี้อยู่พอดีเลยครับ และรู้สึกว่าน่าจะไปได้ดีนะครับหากคนเราตั้งใจและอดทนหน่อยเพราะมันเป็นพืชท้าทาย ตัวเองดี ไม่พูดมากดีกว่านะครับเพราะตัวผมเองก็ไม่รู้ไรมากไปกว่าพ่อผม หากใครสนใจกี่งตอนที่สมบูณร์มาก อยู่ไม่ไกลเกินความตั้งใจครับ แค่ อ.ท่าหลวง จ.ลพบุรี นี้เอง โทรนัดได้ทุกเวลาครับ 0892381605 ลุงเคน และป้ามี 0861264531
สวัสดีค่ะ ช่วยบอกตลาดที่รับซื้อผักหวานหน่อยค่ะ ขอบคุณ
ผมเพาะเมล็ดกล้าผักหวานป่าไว้ที่ อ.สันป่าตอง จ.เชียงใหม่ ประมาณ 2,500 กล้า ตอนนี้กำลังเริ่มติด แต่สามารถปลูกได้เลย ต้องการขาย ราคากล้าละ 25 บาทครับ ติดต่อ 089-7559751 ชื่อแม็กซ์สัณห์ ครับ
แวะมาทักทายค่ะ
ชื่มชมกับกับการปลูกผักค่ะ
ผมเป็นพนักงานบริษัท สนใจจะทำการเกษตรเมื่อเลิกทำงานบริษัทโดยสนใจการปลูลกผักหวานป่าต้องทำอย่างไรบ้างลงทุนเท่าไรต้องใช่พื่นที่เท่าไรชื่อพันธ์ได้ที่ไหน
สวัสดีครับคุณอ้อ
ผมเป็นคนอุบลกำลังจะปลูกผักหวานป่าจริงๆผมศึกษามาได้
สองสามปีแล้วแต่กำลังจะเอาจริงพอมีเทคนิคการปลูกเผื่อแผ่
บ้างไหมครับอยากได้แบบเป็นไฟล์
ขอบคุณล่วงหน้านะครับ
ผมมีความสนใจเกี่ยวกับการปลูกผักหวานมานานแล้วและศึกษาเรื่องผักหวานมา3ปีกว่าแล้วตอนนี้จะลงมือปลูกอย่างจริงจังแต่ยังขาดประสบการณ์จึงอยากทราบเทคนิคใหม่ที่ปลูกได้ผลจริงจึงขอความกรุณาแนะนำกระผมมาในที่นี้ด้วยคับ
ผมรับราชการอยู่กระบี่ได้ซื้อเมล็ดผักหวานป่า เป็นสายพันธุ์มาจากสระบุรี กิโลกรัมละ 200 บาท การเพาะเมล็ด หรือการปลูกไม่ยาก แต่ยากที่การเก็บรักษาเมล็ดที่เพาะไม่ให้เน่า เมล็ดผักหวานป่าจะเน่าง่ายมาก เคยทานมาแล้วทุกสายพันธุ์ อร่อยที่สุดคือสายพันธุ์สระบุรี ทานดิบก้อได้ หอมหวานอร่อยมากคับ พิสูจน์ได้ ตอนนี้ปลูก ที่กระบี่ และระนองคับ เจริญงอกงามดี สนใจติดต่อ โทร.0898662280 คับ
สวัสดีครับ แถบโคราชมีทีไหนเค้าปลูกบ้างครับอยากไปศึกษาครับ