หากเราไปตามถนนไม่ว่าถนนใหญ่หรือเล็กบ่อยครั้งเราจะเห็นตุงแดงปลิวไสวอยู่ปลายเสาไม้ริมข้างถนนหรือข้างทาง ตุงบางผืนมีลวดลายงดงามชวนให้ผู้พบเห็นหยุดรถลงเก็บไปเป็นที่ระลึกโดยเฉพาะผู้ที่อยู่ถิ่นห่างไกลจากเมืองล้านนา ไม่ทราบความหมายว่าเขาเอาตุงมาปักเพื่ออะไรกัน...? วันนี้ขอนำเรื่องตุงแดงผีต๋ายโหงมาเสนอหน้าจอ
ตำนานตุงที่อุทิศทานหาผู้ตายมีมากมายหลายสาขาแต่ที่นำมานี้เป็นเรื่องของชายตุ๊กกะต้ะหรือชายผู้ทุกข์ยาก นั่งร้องไห้ร้องห่มเพราะแม่ของตนเองเสียชีวิตกระทันหันหรือตายโหงขณะที่นั่งร้องไห้อยู่นั้นพลันก็นึกขึ้นได้ว่า วิญญาณของแม่อาจตกหล่นอยู่ตามพื้นดิน จะไม่ไปผุดไปเกิดหรือได้ขึ้นสวรรค์ ควรหาผ้ามาทำตุงกวัดแกว่งเอาดวงวิญญาณของแม่ให้ปลิวไปตามลม แต่ตนเองเป็นคนยากจนจะเอาเงินที่ไหนมาซื้อผ้าทำตุง มีแต่เสื้อฉีกขาดที่นุ่งอยู่เท่านั้น ด้วยแรงศรัทธาจึงฉีกเสื้อตนเองให้เป็นริ้วยาวคล้ายตุง แล้วนำผูกมัดปลายไม้ปักไว้ที่แม่ของตนเองนอนตายอยู่ แล้วอธิษฐานวิงวอนขอให้วิญญาณแม่ของตนพื้นจากฝุ่นดินทราย
ด้วยแรงแห่งจิตอธิษฐานผันเป็นกระแสแห่งกุศลทำให้ปลายชายเสื้อที่คล้ายตุงกระหวัดเอาดวงวิญญาณของผู้เป็นแม่ปลิวขึ้นจากฝุ่นปลายหญ้าล่องลอยตามลมพัดสู่เบื้องสูง ผ่านเข้าสู่ลมปิ๊ดจะขอด ผันสู่ห้วงดวงดาวไกลโพ้นตามกระแสพลังดาวแห่งทางช้างเผือกหรือสรวงสวรรค์ที่ดึงดูดเอาดวงวิญญาณไปสถิตอยู่ในดาวดวงหนึ่งตามพลังกุศลที่ผู้เป็นแม่กระทำไว้ตอนที่ยังชีวิตอยู่เป็นคน
ด้วยตำนานและความเชื่อดังกล่าว เมื่อมีอุบัติเหตุข้างถนนหนทางเป็นสาเหตุแห่งการตายขึ้น ญาติพี่น้องจึงได้ทำตุงสีแดงปักไว้ในสถานที่เกิดเหตุเพื่อให้ผู้เห็นสีแดงได้ชัดเจน การอุทิศตุงแดงปัจจุบันบางแห่งยังมีกองเจดีย์ทรายเล็กๆอีก 108 กองเพิ่มเข้ามาโดยเชื่อว่าจำนวน 108 นั้นเป็นกำลังของดาวที่เกี่ยวข้องกับชีวิตผู้คนได้แก่
ดาวอาทิตย์มีกำลัง 6 ดาวจันทร์มีกำลัง 15 ดาวอังคารมีกำลัง 8 ดาวพุธมีกำลัง 17
ดาวเสาร์มีกำลัง 10 ดาวพฤหัสมีกำลัง 19 ดาวศุกร์มีกำลัง 21 ดาวราหูมีกำลัง 12
กำลังดวงดาวดังกล่าวจะได้ช่วยกันเป็นพลังงานแรงกล้าช่วยพัดขับเคลื่อนนำดวงวิญญาณผู้ตายให้ไปผุดไปเกิดในดวงดาวภพใหม่เบื้องบนสวรรค์ในฟากฟ้าไกลโน้น
ด้วยเหตุนี้เราจึงเห็นตุงแดงตามข้างถนนหนทางในเมืองล้านนาบ่อยครั้ง ยิ่งเห็นมากเท่าใดจำนวนผู้ตายข้างถนนก็มากเท่านั้น และเป็นสิ่งเตือนผู้คนเดินทางว่าสถานที่ที่ตุงแดงปักนั้นมีอันตราย..เน้อ......จะบอกหื้ออย่าประมาท เรื่องตุงแดงผีต๋ายก็จบลงเท่านี้แล
สวัสดีเจ้า ป้อหนาน
ไหว้สา..คุณสมเจตน์ขอบคุณที่ได้ให้ความสนใจในเรื่องล้านนา
สวัสดีอิหล้ากาแฟ...มาเจียงใหม่ยังบ่เอิ้นหา...ลุงหนานจะไปประชุมที่ มจร.สวนดอก วันที่ 13 ก.พ. ก็คือวันพรุ่งนี้เวลา บ่ายโมง อิหล้าจะไปหาก็ถามว่า ห้องประชุม มจร.มีไหน ก็ไปหา ศน.นิคม เขาตึงบอกหื้อเน่อเจ้า หรือวันอื่นก็ไปชั้น 4 ศาลากล๋าง ห้อง ศน.ถามหาลุงคม ก็ได้เจ้า
ขอหื้ออิหล้าหายจากโรคและมีไจยะมังกะละเน้อเจ้า ลุงจะเลี้ยงกาแฟเจ้า
ด้วยความปรารถนาดีจาก..ลุงหนาน....พรหมมา
สวัสดีหลานอิหล้ากาแฟเจ้า.....ยินดีที่ได้ไปแว่แอ่วสวนชาปิ้งหินไฟ
เสียดายถ้าป้ะลุงหนานจะหื้ออบ สมุนไพรพลังหินบำบัด ขับสารพิษหื้อหลานหายจาคโรคทั้งปวง
วันหน้าไปแว่แถมยินดีต้อนฮับเน่อเจ้า
ด้วยความปรารถนาดีจากลุงหนาน...พรหมมา
ขอบคุณเจ้าป้อหนานNIKHOM
สวัสดีหลานอิหล้ากาแฟเจ้า..
ปอสะดุ้งอะหยังดังป้าบ..เป๋นว่าป้ายเตะต๋ากาเจ้า
ขอบคุณเน่อเจ้า...ถ้าอ่านหนังสือล้านนาเน่อเจ้า
ไหว้สา..หนานทนัน ยินดีนักๆที่ได้ช่วยเตื่อมแถ้งครับ
ด้วยควาปรารถนาดีจากลุงหนาน....พรหมมา
สวัสดีครับ
ขอขอบคุณครับที่กรุณาแวะไปให้กำลังใจ พร้อมทั้งข้อเสนอแนะ ผมเองมีความผูกพันกับทางเหนือ ชอบศึกษาหาความรู้เกี่ยวกับประวัติศาสตร์ล้านนา ราชวงศ์ของพระเจ้าแผ่นดินเชียงใหม่ สมัยที่ไปทำงานที่ลำปาง ได้เคยไปประชุมกับท่านมณี พยอมยงค์ (สมัยนั้นท่านยังเป็น ผศ.อยู่เลยครับ ) ท่านเล่าเรื่องเมืองเหนือได้สนุกมาก แต่ไม่ได้พบท่านมา ซาวกว่าปีแล้วครับ ผมได้รับความรู้ภาษาที่ใช้ในศิลาจารึกพ่อขุนฯ จากท่าน ในความหมายที่ต่างไปจากที่เรียนมา เช่น บ่เอา จ กอบ ในไพร่ ลู่ทาง ท่านอธิบายว่า ไม่เก็บภาษีในผู้ค้าขายไปมาสะดวก คำว่าลู่ทาง ท่านอธิบายว่ามาจาก คำว่า ลุต้าง แปลว่าสะดวกสบาย เช่นลุต้างใจ แปลว่าสบายใจ ผมจึงคิดว่าบางครั้งนักวิชาการ ก็ชอบคิดเอาเองและให้ความรู้ที่ผิดๆ อีกคำหนึ่งที่ผมเพิ่งเคยได้อ่าน คำว่า เลอฌอ เป็นชื่อวงดนตรีล้านนาเพื่อนซื้อแผ่นมาฝาก เปิดฟังเพลงคล้ายๆกับคุณจรัล มโนเพชร เขาบอกว่า เลอฌอ แปลว่า ก้อนเส้า คือหินสามก้อนที่ใช้แทนเตาไฟ ผมก็ไม่รู้ว่าใช่หรือเปล่า จึงอยากขอความรู้จากท่านด้วยครับ
สวัสดีครับคุณสมเจตน์....
ผมเพิ่งได้ยินคำว่า เลอฌอ จากคุณนี่แหละ
สงสัยเป็นวงของชนเผ่าหรือพี่น้องชาวภูเขาเผ่าใดเผ่าหนึ่งละมังครับ
ปัจจุบันมีวงดนตรีชนเผ่ามากมาย เช่น ปากะญอ ม้ง ฯ.ล้วนแต่เก่งทั้งนั้น
ภาษาล้านนามี ไทยยวน(โยนก)ไทยขึนหรือเขิน ไทยยอง ไทยลื้อเท่านั้นที่เป็นภาษาใหญ่ มีความหมายเหมือนกันเพียงแต่สำเนียงต่างกันเช่น วัว งัว โง เป็นต้น
ค้นในพจนานุกรมล้านนาก็ไม่มีคำนี้ ผมเองก็ทำพจนานุกรมล้านนาแบบนักศึกษา(ฉบับย่อ)ก็ไม่เคยพบคำว่า เลอฌอ ในที่ใด ณ วันนี้บอกเพียงว่าเป็นภาษาชนเผ่าครับ
ด้วยความปรารถนาดีจากลุงหนาน......พรหมมา
สวัสดีค่ะพ่อหนานพรหมา
- ได้วามรู้อีกแล้วค่ะ
- เคยสงสัยเหมือนกันว่าเขาปักไว้ทำไม
สวัสดีครับ ลุงหนาน พรหมา
ผมเองไปทำงานอยู่ที่ภาคเหนือสิบปีกว่า และหลายจังหวัดก็ไม่เคยได้ยินคำนี้ แต่ที่ถุงผ้าสำหรับใส่แผ่น CD. จำนวน 3 แผ่น (ถุงผ้าดิบมีเชือกผูกทำได้ทันสมัยเพื่อร่วมรณรงค์ภาวะโลกร้อน) เขามีเว็บไซต์ให้ด้วย เขาเขียนว่า เลอฌอ บทเพลงคำเมืองร่วมสมัย www.lerchor.com ลุงหนานลองเข้าไปดูเองนะครับ
ขอขอบคุณ
ไหว้สาคุณสมเจตน์..
เลอฌอเป็นภาษาพี่น้องกะเหรี่ยงหรือปากะญอ ผมได้พบคุณบุญสุข ตรีชวัลย์ได้ให้ความรู้ว่าคำเต็มคือ เลอฌอโข่
เลอหมายถึง ก้อนหินผา
ฌอ หมายถึงการจัดวาง
โข่ หมายถึง แท่น หรือที่ยกสูงขึ้น
รวมความแล้วก็หมายถึงการเอาหินมาจัดวางบนแท่น ก็คือเตาไฟนั่นเอง
ด้วยความปรารถนาดีจากลุงหนาน......พรหมมา
หนูเคยเห็นค่ะ ถ้ามีคนตายด้วยอุบัติเหตุข้างทาง หรือบนถนนจะมีพระมาทำพิธีเอาตุงแดงมาปักเพื่อบอกเป็นสัญลักษณ์บอกว่ามีคนตายใช่ไหมคะแม้ว่าหนูจะเป็นเด็กรุ่นใหม่แต่หนูก็ยังรู้วัฒนธรรมล้านนาอยู่บ้าง เพราะรู้จากตา ตาหนูเป็นปู่จารย์วัดค่ะ
สวัสดีหลานtoisang ยินดีนักๆเน้อตี้สนใจ๋เรื่องบ้านล้านนา
หนูควรเก็บความฮู้จากตาเอาไว้นักๆจะสืบทอดประเพณีต่อไป
ด้วยความปรารถนาดีจากลุงหนาน.....พรหมมา
สวัสดีเจ้า พ่อหนานNIKHOM
สวัสดีหลานอิหล้ากาแฟ...
เอาปั๊บไว้อ่านเล่นๆไปก่อนเน่อเจ้า
วันหน้าถ้าเรื่องผีๆจบลงจะรวบรวมเป๋นเล่มหื้คนอ่านๆเรื่องผีๆๆๆๆๆล้านนาต่อไป
ด้วยความปรารถนาดีจากลุงหนาน...พรหมมา
สวัสดีค่ะ
- พ่อหนานรวมเล่มขอจองด้วยนะคะ
สวัสดีค่ะ
- พ่อหนานรวมเล่มขอจองด้วยนะคะ
ธุครับ ป้อหนานครับ
แว่บมาอ่านบันทึก ป้อหนานตลอดครับผม ได้ความฮู้ ตี้สำคัญทำฮื้อหู้ตี้มาของตัวเก่า สุขใจ๋แต้ๆครับ
ขอกราบขอบพระคุณอีป้อนักๆครับ- - -ไหว้สาครับ
หากรวมเล่มผมขอจองหนึ่งเล่มเน้อครับ
ตัดแต่งหื้อมันงาม......กี่ชั้น
ผืนหน้อยใหญ่ฤๅราม...ยาวกี่ เมตรวา
สีอื่นแตนแดงหั้น.......จักได้ ก่อหนาน