รูปแบบของมหาวิทยาลัยไทยที่เป็นอยู่ในปัจจุบัน  เป็นรูปแบบของ "มหาวิทยาลัยในอดีต"  ของสังคมตะวันตก ที่เราไปลอกเขามา

          สังคมตะวันตกเขาไม่ได้หยุดนิ่ง  เขาสร้างวิวัฒนาการของมหาวิทยาลัยต่อไปอีก   มีการเปิดโอกาสให้แต่ละมหาวิทยาลัยทดลองคิด & ดำเนินการในรูปแบบใหม่ๆ   ในขณะที่มหาวิทยาลัยไทยถูกระบบราชการกำหนดให้ต้องอยู่ภายใต้กฎกติกา และวิธีการบริหารแบบเดียวกัน

          วารสาร Nature, Vol 446, Issue no. 7139, 26 April 2007  ลงเรื่อง The university of the future  บอกว่าโครงสร้างที่เน้นภาควิชาในปัจจุบันเป็นอุปสรรคในการทำหน้าที่สร้างความรู้ใหม่    เพราะแต่ละภาควิชามักต่างคนต่างอยู่   ไม่ร่วมมือกันสร้างความรู้ใหม่  (เข้าตำราแยกกันอยู่แบบโครงสร้างไซโล)

          มหาวิทยาลัย Arizona Stole University   ภายใต้การนำของอธิการบดี Michael Crow  เปลี่ยนโครงสร้างการบริหารจากภาควิชาไปเป็น Interdisciplinary Centers  ที่แต่ละศูนย์มีเป้าหมายด้านธุรกิจ  หรือด้านสังคมอย่างชัดเจน

          มหาวิทยาลัยในประเทศหนึ่งๆ ควรมีความหลากหลาย   บทความนี้เน้นที่ Research University   ซึ่งการทดลองโครงสร้างใหม่ดังกล่าวเป็นเรื่องจำเป็นและท้าทายมาก   แต่ในบางมหาวิทยาลัยก็อาจยังคงโครงสร้างของภาควิชาไว้   แต่ปรับปรุงให้มีการร่วมมือกันระหว่างภาควิชา หรือระหว่างสาขาวิชามากขึ้น

          คำหลักคือ  productivity   และ   relevance

วิจารณ์  พานิช
๑๕ พ.ค. ๕๐