เมื่อครั้งที่ผมเรียนปริญญาโท สาขาพัฒนาสังคม  ที่ ม.นเรศวร  ผมได้ทำวิทยานิพนธ์  เรื่อง "กลยุทธ์การพัฒนาสังคมของปราชญ์ชาวบ้านจังหวัดบุรีรัมย์"  โดยปราชญ์ชาวบ้านที่เป็นเป้าหมายของการเก็บข้อมูลครั้งนี้คือ 

  1. พ่อคำเดื่อง   ภาษี
  2. พ่อผาย   สร้อยสระกลาง
  3. พ่อสุทธินันท์   ปรัชญพฤทธิ์

ซึ่งจากการศึกษาในขณะนั้นพบว่า ปราชญ์ชาวบ้านแต่ละท่านมีกลยุทธ์ในการพัฒนาสังคมดังนี้

พ่อคำเดื่อง   ภาษี

บริบทของพ่อคำเดื่อง     ภาษี <p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal">-  เป็นเกษตรกรที่ประสบปัญหาจากการปลูกพืชเชิงเดี่ยว  ประสบกับปัญหาหนี้สิน  จึงหาทางออกด้วยการดื่มเหล้า  และสูบบุหรี่อย่างหนัก  หลังจากได้ศึกษาธรรมะของพระพุทธศาสนาจึงเกิดปัญญามองเห็นปัญหา  และต้นเหตุของปัญหา  เห็นคุณค่าของธรรมชาติและการเกื้อกูลกัน  จึงปรับแนวคิดการทำเกษตรเชิงเดี่ยวมาเป็นเกษตรธรรมชาติ  เน้นการพึ่งตนเอง  ประหยัด   จนสามารถชำระหนี้สินต่าง ๆ ได้จนหมดสิ้น</p><p> ทัศนะที่มีต่อชุมชนและสังคมของพ่อคำเดื่อง  ภาษี</p><p>-          สังคมไทยในปัจจุบันเป็นสังคมที่มีขาดความเอื้ออาทรกันระหว่างมนุษย์กับธรรมชาติ  และมนุษย์กับมนุษย์  </p><p>-          ผู้คนในชนบทต่างมุ่งสู่ตลาดแรงงาน </p><p>-          เกษตรกรเองมักถูกหลอกให้วิ่งไปตามกระแสเงินตรา  จนตกเป็นหนี้ในที่สุด </p><p>-          คนภาคอีสานเป็นนักสู้มาโดยตลอด  เมื่อมีปัญหาก็จะลุกขึ้นร่วมมือกันแก้ไขปัญหา  แต่พอปัญหาหมดไปก็ไปให้เขาเหยียบย่ำอีก  </p><p style="margin: 0in 0in 0pt 0.5in; text-indent: -0.25in; tab-stops: list .5in" class="MsoNormal"></p><p style="margin: 0in 0in 3pt" class="MsoHeading9">กลยุทธ์การพัฒนาสังคม (โดยสรุป)</p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal">สร้างเครือข่ายเพื่อการพัฒนา </p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal">ใช้ภูมิปัญญาเป็นฐาน </p><p style="margin: 0in 0in 0pt" class="MsoNormal">เน้นความต้องการของชีวิตที่แท้จริง </p><p></p><p>หนึ่งตัวอย่างของ “สามใบเถา”  แห่งบุรีรัมย์ครับ  ..อีก 2  ท่านรออ่านตอนต่อไปครับ…..</p>