ตั้งแต่ผมเข้าร่วมกิจกรรมของโครงการ มหาชีวาลัยผมได้เรียนรู้เกี่ยวกับการทำงานแบบ บูรณาการ มากมาย

 

เริ่มจากการทำงานร่วมกับกลุ่มและสมาชิกเกษตรกร ทั้งที่เข้มแข็งและยังต้องพัฒนาอีกพอสมควร

 

ทั้งการทำงานกับนักการเมือง หน่วยงานภาครัฐ ภาคเอกชน และ องค์กรภาคประชาชนในระกลุ่มและระดับต่างๆ เช่น เครือข่ายปราชญ์ กลุ่มครู กลุ่มออมทรัพย์ กลุ่มที่ทำงานกับองค์กรพัฒนาเอกชน บริษัทที่ปรึกษา (ทั้งในและต่างประเทศ) และองค์กรวิจัยและพัฒนานานาชาติ

  

ผมได้เห็นความเชื่อมโยง โดยธรรมชาติ ของระบบการทำงานที่โดยปกติ เรามักจะมองข้าม หรือละเลย ไม่สนใจ

 ถือว่ามาคนละสาย ทำงานคนละแบบ ทำงานคนละระดับ ไม่จำเป็นต้องมาข้องเกี่ยวกันก็ได้  

 

แต่พอมาทำงานในมหาชีวาลัย ก็พบว่า

การที่จะทำงานใดๆให้บรรลุเป้าหมายของการพัฒนานั้น จำเป็นที่จะต้องมีการทำงานร่วมกับหน่วยงานที่มีบทบาทโดยตรง หรือมีความถนัดในด้านนั้นๆ มากกว่าขีดความสามารถที่เรามีอยู่

  

และหน่วยงานเหล่านั้นก็ยังทำให้เราทำงานอย่างรวดเร็วและมีประสิทธิภาพมากกว่าเดิม

  ตั้งแต่นั้นมา ผมก็ยิ่งเห็นความสำคัญในการทำงานแบบบูรณาการในภาคปฏิบัติมากขึ้นกว่าเดิมอีกหลายเท่าตัว  

 

สาเหตุหลักของการเห็นความสำคัญนี้ ผมก็ขอยอมรับว่า ผมเริ่มต้นคิดมาก่อนแล้วว่า บูรณาการ เป็นเรื่องสำคัญอยู่แล้ว ในทางทฤษฎี แทบจะไม่มีใครเถียงเลยในมุมนี้

 

แต่หลายคนก็ไม่ค่อยมีประสบการณ์ หรือมีประสบการณ์ที่ไม่ค่อยดีนักในการทำงานแบบบูรณาการ ที่ทำให้หลายคนเข็ดขยาด ไม่กล้าทำ ดีแต่พูด และก็กลัวแบบ ฝันร้าย ขึ้นสมอง

 

ผมก็มีประสบการณ์ที่ทั้ง รัก ชัง หวาน และขมขื่น กับเรื่องนี้ มาพอสมควร

 แต่ผมก็พยายามแยกแยะ ปัญหา อุปสรรค ข้อดี ข้อด้อย ทางเลือก ทางออก และสรุปบทเรียนของการทำงานที่ผ่านมาอยู่เสมอ ในการทำงานจรยุทธ แทบทุกสนาม ทุกสถานการณ์ จนมีแผลเป็นแทบจะทั่วตัว  

แม้จะมีบาดแผล และแผลเป็นเต็มตัว ผมก็ไม่ย่อท้อในการทำงานแบบ บูรณาการ ที่ผมศรัทธา และถือเป็นแนวทางหลักในการทำงาน

 

เมื่อผมได้มีโอกาสมาทำงานกับครูบาสุทธินันท์ อย่างใกล้ชิด แบบ มองหัวแม่เท้า ก็รู้ใจ (คำพูดของครูบา) ทำให้ผมยิ่งตระหนักว่าแนวคิดในการทำงานของครูบา และมหาชีวาลัยนี่เป็นสุดยอดแห่งการบูรณาการ และเป็นงานที่ผมหาที่ทำแบบนี้มานาน

 

ที่เริ่มตั้งแต่การบูรณาการ ของ

·        ระบบส่วนตัว

·        ระบบครอบครัว

·        ระบบทรัพยากรของตนเอง และครอบครัว

·        ระบบการทำงานกับเพื่อนฝูงและเพื่อนร่วมงาน

·        ระบบการการทำงานกับเกษตรกรผู้นำ กลุ่ม และชุมชนในทุกระดับ

·        ระบบการทำงานกับองค์กรในชุมชน

·        ระบบการทำงานกับระบบราชการ ทั้งในพื้นที่ ระดับจังหวัด ระดับภาค และระดับประเทศ

·        ระบบการทำงานกับนักการเมือง ตั้งแต่ระดับท้องถิ่น ภาค และประเทศ

·        ระบบการทำงานกับสถาบันวิจัย สถาบันการศึกษา ทั้งในและต่างประเทศ

·        ระบบการทำงานกับองค์กรภาคเอกชน ภาคประชาชน และองค์กรชุมชน

·        ระบบการทำงานและประสานงานวิจัย และพัฒนา ทั้งของภาครัฐ และภาคอกชน และองค์กรต่างประเทศ

·        ระบบการประสานงานระหว่างการเรียน การสอน การบริการทางวิชาการ และการทะนุบำรุงศิลปวัฒนธรรมตามภาระงานของอาจารย์มหาวิทยาลัย

·        ระบบการประสานงานข้อมูลและเครือข่ายในพื้นที่ ในองค์กร และในระบบอินเตอร์เนต

·        ระบบการทำงานเชื่อมโยงกันทั้งในแนวดิ่งและแนวราบ

·        ระบบการประสานงานแผนและนโยบาย ทั้งด้านบุคลากร แผนงาน และงบประมาณ

·        ระบบการทำงานประสานพลังชุมชนและมวลชน

·        ฯลฯ (มีอีกมากมาย จารนัยยังไง ก็ยังไม่หมด) 

ระบบต่างๆ ที่เป็นสายเลือดใหญ่ของการทำงานแบบบูรณาการในมหาชีวาลัย ทำให้ผมได้ตระหนักอย่างชัดเจนว่า

 

มหาชีวาลัย หัวใจอยู่ที่บูรณาการ ครับ

 ครูบา นักศึกษา และแกนนำทั้งหลายเห็นด้วยไหมครับ