นวัตกรรมสังคม ผุดบังเกิดในยุคโควิด ๑๙


วันที่ ๑๔ เมษายน ๒๕๖๓ คุณมิ้ว อริสา โพธิ์ชัยสาร นักวิชาการสังกัดหน่วย R2R ของคณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล ปรึกษาเพื่อนรุ่นพี่ แล้วทำ platform แบ่งปันความอิ่มขึ้นมาทดลองว่าจะเป็นโมเดลที่ช่วยบรรเทาความหิวของคนยากจนยามยากลำบากจากโควิด ๑๙ ระบาดได้หรือไม่    เอาไปลองที่ร้านแถวๆ บางกรวย    และโพสต์เฟสบุ๊ก (๑)

ต้นเดือนพฤษภาคม มีคนสิ่ง ลิ้งค์ (๒) มาให้     ขอเชิญชวนให้เข้าไปชม    จะเห็นว่าเป็นแพล็ตฟอร์มช่วยเหลือคนยากลำบากในยุคโควิด ๑๙ ที่ไม่เหมือนแพล็ตฟอร์มอื่นๆ    โดยที่ แพล็ตฟอร์มอื่นๆ ผู้สร้างแพล็ตฟอร์มออกเงินหรือทรัพยากรของตนเอง    หรือชักชวนให้คนที่มีจิตกุศลร่วมบริจาคมาที่ตน    เป็นแพล็ตฟอร์มรวมศูนย์ทรัพยากร

แต่คุณมิ้วพูดชัดใน (๒) ว่าทีมของเธอไม่รับบริจาค     เพราะไม่ต้องการให้ทรัพยากรมารวมศูนย์ที่ศิริราช      แต่ต้องการให้แพล็ตฟอร์ม แบ่งปันความอิ่ม เป็นเครื่องมือให้คนในชุมชนช่วยเหลือกันเอง     และเป็นการช่วยให้มีการกระจายทรัพยากรอยู่ในชุมชน    ไม่ถูกดูดมารวมศูนย์ที่ส่วนกลาง    แล้วมีกลไกจากส่วนกลางไปช่วยคนในชุมชน    

ผมจึงตีความว่า แพล็ตฟอร์ม แบ่งปันความอิ่ม เป็นนวัตกรรมทางสังคม (social innovation)     ที่จะช่วยสร้างกระบวนทัศน์ใหม่ในหมู่ชาวบ้านธรรมดาๆ    ว่าชาวบ้านด้วยกันก็สามารถช่วยเหลือกันได้   เงินเพียง ๒๐ - ๓๐ บาท มีคุณค่าต่อคนยากลำบากอย่างยิ่ง    

นอกจากนั้น แพล็ตฟอร์ม แบ่งปันความอิ่มยังมีผลช่วยสนับสนุนธุรกิจร้านอาหารในชุมชน    และใช้ผู้ทำธุรกิจร้านอาหารเป็นสื่อ เผยแพร่จิตใจเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ต่อคนที่ยากลำบากในชุมชน    ซึ่งจริงๆ แล้วคนไทยมีจิตใจที่ดีงามนี้อยู่แล้ว     แพล็ตฟอร์ม แบ่งปันความอิ่มได้ทำหน้าที่เสริมจิตใจดีงามนี้ให้แน่นแฟ้นยิ่งขึ้น    โดยใช้คำพูดว่า “ไม่มีเงินไม่เป็นไร    มีคนจ่ายเงินซื้อคูปองและเซ็นชื่อในคูปองไว้แล้ว    ฉีกคูปองจ่ายแทนเงินได้เลย    เอาไว้”ในโอกาสหน้า เมื่อมีเงินค่อยมาซื้อคูปองช่วยเหลือคนอื่นที่หิวและไม่มีเงิน    เป็นการช่วยเหลือกัน”   

แพล็ตฟอร์ม แบ่งปันความอิ่ม จึงไม่เพียง ช่วยบรรเทาความอิ่มของผู้หิวโหยเท่านั้น    แต่ยังช่วยเพิ่มพลังความเอื้ออาทรต่อกันของนไทย    ช่วยให้ความรู้สึกแปรเป็นการกระทำได้ง่ายๆ     โดยคนที่มีเงินไม่มาก เพียง ๒๐ - ๓๐ บาท ก็แบ่งปันได้แล้ว  

อีกมิติหนึ่งของความเป็นนวัตกรรมสังคมคือผู้คิด แพล็ตฟอร์ม แบ่งปันความอิ่ม ไม่ใช้เป็นโอกาสร้างความดัง หรือผลประโยชน์ด้านอื่น ให้แก่ตนเอง

วิจารณ์ พานิช

๔ พ.ค. ๖๓


บันทึกนี้เขียนที่ GotoKnow โดย  ใน สภามหาวิทยาลัย



ความเห็น (1)

ดีใจที่ ทีม R2R คิดนวัตกรรมทางสังคม สมกับเป็นกลุ่มที่คอยโอบอุ้มดูแลนักวิจัยค่ะ