พหุวัฒนธรรม กับ วาทกรรมการปฎิรูปการศึกษา

การปฎิรูปการศึกษา เป็น คำกลาง ๆ ที่เป็นเวทีในการนิยามความหมาย ตามที่นักวิชาการกลุ่มใดที่เถลิงอำนาจ ก็จะนิยามความหมายให้เป็นไปตามอำนาจแห่งยุคสมัย อำนาจแห่งยุคสมัยปัจจุบันก็คือ อำนาจแห่งระบบทุนนิยมซึ่งกำหนดระบบการศึกษามาตั้งแต่เริ่มมี
การกำเนิดโรงเรียนมาตั้งแต่แรก ๆ

ทุนนิยมใช้ประโยชน์จากการศึกษาอย่างไร ? ทุนนิยมนอกจากจะออกแบบโรงเรียนให้เหมือนกับโรงงานแล้ว สิ่งที่ทุนนิยมต้องการจากระบบการศึกษาประการแรกคือแรงงาน แรงงานที่ว่านี้จะต้องทำลายจิตใจแบบเสรีให้ได้ ต้องสั่งและเชื่อฟังให้ได้ การผลิตในสายพานแห่งทุนนิยมจึงต้องการประสิทธิภาพ ซึ่งหมายความว่าจะต้องสั่งการได้ เชื่อฟังระบบให้ได้ และสร้างกำไรให้กับระบบอย่างมากที่สุด และอีกประการหนึ่งสร้างนักบริโภคที่เชื่อง่าย เป็นนักบริโภคสินค้าและบริการ เพื่อให้วงจรทุนนิยมหมุนเวียนและสร้างกำไรอย่างไม่มีที่สุด ซึ่งต้องการคนที่ถูกสั่งการบนจอโทรทัศน์ สื่อต่าง ๆ ให้กระหายการบริโภค เพื่อจะแสวงหาเงินมาแลกเปลี่ยนกับสินค้า

อำนาจแรง ๆ ของทุนแบบนี้ ทำให้เกิดการปฏิรูปการศึกษาขึ้นมา โดยมีเนื้อแท้อยู่สองอย่างคือสร้างแรงงานราคาถูก และสร้างนักบริโภคอย่างบ้าคลั่ง โดยเคลือบภายนอกไว้ที่พอจะอ่านออกก็คือ สิ่งที่เรียกว่า คุณภาพ มาตรฐาน สองอย่างนี้คืออะไร ก็คือการทำอะไรเหมือนๆ กัน มีความคิดไปในทางเดียวกัน เชื่อฟังในสิ่งเดียวกัน และเดินทางไปในเป้าหมายเดียวกันคือ เป็นแรงงานและนักบริโภค ผ่านกระบวนการทางหลักสูตรจนไปถึงวัฒนธรรมโรงเรียน แต่การสร้างคนแบบนี้มีความฉาบฉวยเป็นผิวหน้า แต่สิ่งสำคัญก็คือระบบความสัมพันธ์ระบบตัวแทนในสถาบันการศึกษา ให้นิยมในระบบทุน ได้แก่การบริโภค รสนิยมการใช้ชีวิต การเห็นคุณค่าของทุนมากกว่าอย่างอื่น ผ่านปัญญาชนในระบบโรงเรียน ความสัมพันธ์แบบนี้ ผลิตซ้ำความเป็นทุนนิยมได้ดีที่สุด

วาทกรรมการศึกษาหลักเน้นมาตรฐานคุณภาพทำอะไรเหมือน ๆ กัน เช่นระบบโรงงานอุตสาหกรรม วางแผน สอนตามหลักสูตร สอบเหมือน ๆ กัน ทำให้คนเป็นแบบเดียวกันคือ แบบแรงงานและนักบริโภค ซึ่งตรงกันข้าม กับ วาทกรรมความหลากหลายของผู้เรียนรู้ ศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์ หรือวาทกรรมของพหุวัฒนธรรม ซึ่งจำลองความจริงที่หลากหลาย ทั้งเด็กพิเศษ ความถนัดแปดอย่าง ลีลาการเรียนรู้ และการสร้างองค์ความรู้ (constructivism) ซึ่งทำให้หลากหลายมาตรฐาน ตามความจริงของผู้เรียน ตามสติปัญญาที่แท้จริง ตลอดจนการสร้างอาชีพที่หลากหลายในชุมชน วิสาหกิจชุมชน

ยกแรกนักวิชาการทุนนิยม ที่สถาปนาออกแบบระบบแบบทุนนิยม ที่ขัดแย้งกับธรรมชาติที่หลากหลายของมนุษย์ ดูเหมือนวาทกรรมหลักแบบนี้จะชนะ แต่ผลที่ออกมาของนักวิชาการทุนนิยมเริ่มดิ่งเหวเรื่อย ๆ เริ่มมีนักวิชาการอื่น ๆ ใช้วาทกรรมปฎิรูปการศึกษาตามแนวทางอื่น ๆ เพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ เพื่อนิยามความหมาย และช่วงชิงการนิยามความหมายของการพัฒนาการศึกษา ในเวทีและพื้นที่การศึกษา เพิ่มมากขึ้น ๆ ไม่ว่าการศึกษาทางเลือก โฮมสคูล โรงเรียนทางเลือก ถ้าเป็นเช่นนั้น นักการศึกษาทุนนิยมกระแสหลักที่ครอบงำการพัฒนาการศึกษาจะปรับตัวอย่างไร ที่จะยังซ่อน หรือ เคลือบ เพื่อให้คงเป้าหมายเดิม คือ เป็นแรงงาน และนักบริโภค ต้องติดตามดูต่อไป

บันทึกนี้เขียนที่ GotoKnow โดย  ใน เรียนรู้ตลอดชีวิต



ความเห็น (1)

เขียนเมื่อ 

ภาพวาดล้อเลียนโดนใจมาก

ระบบของเราใช้คลุมกับทั้งประเทศ

ประเมินเหมือนกัน

แต่เรามีเรื่องต่างกันมาก