กิจกรรมของการปลูกพืชหลักจะผสมผสานกิจกรรมพืช-พืช เช่น ปลูกพืชตระกูลถั่วแซมในแถวพืชหลักหรือในแถวไม้ยืนต้น หรือไม่ก็ปลูกพืชต่างระดับ​ให้เกื้อกูลกัน

โดยรอบดินผืนนี้ มีชาวบ้านทำเกษตรให้เห็นอยู่บ้างตามวิถีการเกษตรแบบดั้งเดิม ปลูกพืชไว้บริโภค เลี้ยงสัตว์ไว้ผลิตรายได้ในครัวเรือนแบบเชิงเดี่ยว จะใช้สารเคมีหรือไม่ ไม่รู้ได้ รู้แต่ว่ามีบางครัวเรือน ไม่สนใจใช้มูลสัตว์เป็นปุ๋ย ไม่ใช้ประโยชน์จากเศษอาหารเป็นอาหารสัตว์และทำปุ๋ยอินทรีย์

วัยชาวบ้านที่ทำเกษตร อยู่ในกลุ่ม ๕๐ อัพ วัยฉกรรจ์ทั้งหญิงและชายส่วนใหญ่พาตัวออกจากหมู่บ้านเข้าไปทำงานในเมืองและแหล่งท่องเที่ยว

ได้ข้อมูลจากชาวบ้านเพิ่มว่า เคยมีไฟป่าเกิดขึ้นในทุ่งหญ้าคาที่เห็น เมื่อตั้งใจจะพึ่งตนเอง พึ่งต้นไม้ให้ช่วยเหลือตัวเองแปดสิบเปอร์เซ็นต์ ก็มีสิ่งจำเป็นต้องสืบค้นมาประดับตัว พร้อมใช้งาน

ที่ผ่านมามักได้ยินคำนี้บ่อยๆจนอินกับบรรยากาศ "เกษตรผสมผสาน" แต่พอตั้งหลักหยิบความรู้มาใช้จริง รู้สึกเหมือนจนใจกับการทำความรู้ให้แจ้งชัด

เคยได้ยินว่าเกษตรผสมผสานรักษาความสมดุลย์ให้สภาพแวดล้อม เป็นความสมดุลย์ที่เกิดขึ้นเองตามธรรมชาติ ก๊าซสำคัญต่อต้นไม้อย่างไนโตรเจนในธรรมชาติจะถูกเปลี่ยนเป็นอินทรีย์วัตถุโดยจุลินทรีย์ที่อาศัยอยู่ในรากพืชตระกูลถั่วและสาหร่ายสีเขียวแกมน้ำเงินทำให้ไนโตรเจนอยู่ในรูปที่พืชสามารถนำไปใช้ประโยชน์ได้

กิจกรรมของการปลูกพืชหลักจะผสมผสานกิจกรรมพืช-พืช เช่น ปลูกพืชตระกูลถั่วแซมในแถวพืชหลักหรือในแถวไม้ยืนต้น หรือไม่ก็ปลูกพืชต่างระดับให้เกื้อกูลกัน

แกะรอยชุดความรู้นี้มาใช้งานก่อนเลย ที่สุ่มโปรยถั่วเขียวลงดินใน ๒ ตำแหน่ง บนหน้าดินเปลือยและบนหย่อมหญ้าเจ้าชู้ที่โคนแห้งเกรียนติดดิน ก็อยากรู้ว่าความแตกต่างในการงอกของพืชพันธุ์นี้เป็นยังไงในดินปนกรวดแบบที่นี่

ได้โปรยถั่วเขียวลงไป ๒ รอบ ทั้ง ๒ รอบเจอว่าเมล็ดถั่วเขียวมิอาจแทงรากชอนไชลงไปตรงหน้าดินเปลือยแม้แต่เมล็ดเดียว แต่สามารถชอนไชราก พาต้นเติบโตได้บ้างตรงดินหน้าเปลือยที่มีโคนต้นของหญ้าเจ้าชู้อยู่ด้วยประปราย หลังโปรยถั่วเขียวหญ้าเจ้าชู้สามารถแผ่คลุมหน้าดินกว้างออกไปกว่าเดิม คลุมหน้าดินให้จนเหลือหน้าดินเปลือยน้อยกว่ากึ่งหนึ่งของเดิม

หลังโปรยรอบสอง บริเวณที่มีหญ้าเจ้าชู้ มีหญ้าพันธุ์อื่นขึ้นแซม กอหญ้าคาแน่นกว่าเดิม ใบเขียวยาว งาม

ในดงหญ้าเจ้าชู้ ดินยังแน่น ขุดยาก ในกอหญ้าคา ดินยังแข็ง ขุดง่ายขึ้น

อะฮ้า เห็นผลอย่างนี้แล้วดีใจ ได้ไปทีไรก็จะแบ่งเวลานั่งบนหญ้าชมวิวไปพลาง ตัดดอกหญ้าเจ้าชู้ให้เดินลุยสบายๆไปพลาง สอดส่ายสายตาหาพันธุ์พืชตระกูลถั่วเจ้าถิ่นไปพลาง สนุกดี