วิธีคิด 5 แบบ ที่ได้รับทราบจากงานเขียนของ อ.สมเกียรติ ตั้งนโม
     เรื่อง “วิธีคิด” ได้รับการเสนอขึ้นมาเนื่องจากว่า เกิดจากปัญหาที่เป็นจริงอันหนึ่งคือ เวลาที่มีปัญหาอะไรสักอย่างหนึ่งซึ่งเราจะต้องแก้ปัญหา เรามักจะมีทางออก หรือมีการถกเถียงต่อปัญหาอันนั้นแตกต่างกันหลายประเด็น แน่นอนอันนี้เป็นเพราะว่า มันเกิดขึ้นมาจากกรอบความคิดของแต่ละคน ซึ่งตั้งต้นมาไม่เหมือนกัน ได้มีนักคิดคนหนึ่งได้สรุปว่า วิธีคิดของมนุษย์นั้นถ้าหากจัดหมวดหมู่แล้วจะแบ่งออกได้ 5 วิธีคิดด้วยกัน คือ

              1. วิธีคิดแบบนักอุดมคติ: ส่วนใหญ่แล้ว นักอุดมคติมักจะมองปัญหาในลักษณะที่เป็นเรื่องของสิ่งสุดยอดมีความสมบูรณ์ เล็งผลเลิศไปที่เป้าหมายสูงสุดหรืออุดมการณ์. พวกนี้จะขัดแย้งหรือตรงข้ามกันกับนักปฏิบัตินิยม
              2. นักปฏิบัตินิยม: พวกนี้มักจะมองปัญหาต่างๆ จากการปฏิบัติการ หรือ proceed ของสิ่งที่จะทำว่ามีความเป็นไปได้มากน้อยเพียงใด คนพวกนี้จะไม่เห็นความสำคัญของนักอุดมคติ และค่อนข้างที่จะเป็น objective ในขณะที่นักอุดมคติจะเป็นพวก subjective
              3. วิธีคิดแบบนักสัจนิยม: คนกลุ่มนี้เวลาเสนออะไรมักจะมีคนซึ่งค่อนข้างเห็นด้วยสูง ทั้งนี้เพราะพวกนี้ยึดถือความเป็นจริงเป็นหลัก ความจริงที่ยึดถือนั้นเป็น objective และทุกคนสามารถร่วมคิดกับเขาได้
              4. วิธีคิดแบบนักวิเคราะห์: นักวิเคราะห์จะมองปัญหาแบบแยกส่วน จำแนกออกเป็นเรื่องๆ มีการแยกแยะอย่างละเอียด จนกระทั่งอาจจะมองไม่เห็นภาพรวม ซึ่งถือเป็นข้อด้อยของนักวิเคราะห์
              5. วิธีคิดแบบนักสังเคราะห์: พวกนี้จะมองประเด็นปัญหาต่างๆ ในที่ประชุม แล้วนำเอาความคิดที่เสนอกันอย่างหลากหลายมารวบรวมหรือสังเคราะห์กัน เพื่อที่จะมองปัญหาอย่างทะลุปรุโปร่ง 
     
     มีงานเขียนของ อ.สมเกียรติ ตั้งนโม เยอะมาก ติดตามได้ที่ มหาวิยาลัยเที่ยงคืน ครับ