อาจารย์ จิรพร สุเมธีประสิทธิ์
หลังจากที่ ISO ได้ประกาศใช้มาตรฐาน ISO 22301 :2012 Societal Security-Business Continuity Management Systems-Requirements กิจการจำนวนหนึ่งได้โอนย้ายจากที่เคยอิงกับ BS25999 เป็นเพียงมาตรฐานของอังกฤษ
ระบบการบริหารความต่อเนื่องทางธุรกิจ (Business Continuity Management System: BCMS) เป็นระบบการบริหารเกิดใหม่ที่มีการวางมาตรฐานระดับโลกไว้ด้วย ISO 22301 เพื่อให้กิจการมั่นใจว่า มีศักยภาพในการตอบโต้กับอุบัติการณ์ ที่กระทบต่อการดำเนินงานให้หยุดชะงักยาวนาน
ความสำเร็จของระบบการบริหารความต่อเนื่องทางธุรกิจ จึงอยู่ที่ การวางกลไกในการตอบโต้ต่ออุบัติการณ์ที่นำไปสู่การหยุดชะงัก และการพลิกฟื้นกิจการจนคืนกลับสู่สถานะปกติ และปกป้องชื่อเสียง และความยั่งยืนของกิจการหลังหยุดชะงักจากอุบัติการณ์ คงรักษาฐานลูกค้าไว้ได้ และไม่สูญเสียแหล่งเงินที่สนับสนุนเงินทุนในการดำเนินกิจการ
อย่างไรก็ตาม การที่จะสามารถผ่านใบรับรองมาตรฐาน ISO 22301 ได้จะต้องมีความเข้าใจในหลักการ แนวทางปฏิบัติตามมาตรฐานดังกล่าว และเตรียมเอกสารหลักฐานและแฟ้มข้อมูลที่เป็นการบันทึกรายการให้ครบถ้วนในเงื่อนไขแต่ละประเด็น
ส่วนที่ 1:เอกสารที่เป็นการสั่งการ
|
เอกสารและการบันทึกรายการ |
เงื่อนไข(Clause) ตาม ISO 22301 |
|
|
การกำหนดบริหารขององค์กร |
4.1 |
|
|
มีการกำหนดขั้นตอนการปฏิบัติงานที่ใช้ในการระบุเงื่อนไขที่จำเป็นทางกฎหมายและด้านกฎเกณฑ์ ที่เกี่ยวข้องกับการยืนเรื่องของการรับรอง |
4.2.2 |
|
|
มีทะเบียนรายการ (List) ของเงื่อนไขที่จำเป็นทางกฎหมายและด้านกฎเกณฑ์และด้านอื่นๆ |
4.2.2 |
|
|
มีการกำหนดขอบเขต(Scope)ของระบบการบริหารความต่อเนื่องทางธุรกิจ (Business Continuity Management System: BCMS) และการอธิบายประเด็นในระดับสูง |
4.3 |
|
|
มีการเขียนนโยบายด้านความต่อเนื่องทางธุรกิจ |
5.3 |
|
|
มีการเขียนวัตถุประสงค์ด้านความต่อเนื่องทางธุรกิจ |
6.2 |
|
|
มีการระบุสมรรถนะของบุคลากรที่เกี่ยวข้องและสอดคล้องกับนโยบายและวัตถุประสงค์ด้านความต่อเนื่องทางธุรกิจ |
7.2 |
|
|
มีการวางแผน/กิจกรรมการสื่อสารแก่ผู้ร่วมผลประโยชน์เกี่ยวกับความต่อเนื่องทางธุรกิจ |
7.4 |
|
|
มีการออกแบบกระบวนการ และการทำกิจกรรมการวิเคราะห์ผลกระทบทางธุรกิจและการค้นหา เพื่อเข้าถึงความเสี่ยงต่อความต่อเนื่องทางธุรกิจ |
8.2.1 |
|
|
มีการสรุปผลของการวิเคราะห์ผลกระทบทางธุรกิจ |
8.2.2 |
|
|
มีการสรุปผลของการค้นหาและการเข้าถึงความเสี่ยงจากการหยุดชะงักในรูปแบบและสถานการณ์ต่างๆต่อความต่อเนื่องทางธุรกิจ |
8.2.3 |
|
|
มีการนำผลสรุปจาก 10 และ 11 มากำหนดขั้นตอนการดำเนินงานเพื่อจัดการความเสี่ยงให้เกิดความต่อเนื่องทางธุรกิจ |
8.4.1 |
|
|
มีการกำหนดขั้นตอนการตอบโต้ต่ออุบัติการณ์แต่ละอุบัติการณ์ |
8.4.2 |
|
|
มีการเสนอข้อมูลและการให้ความเห็นชอบแผนการสื่อสาร (1) ประเด็นความเสี่ยง (2) ผลกระทบจากความเสี่ยง แก่ผู้ที่เกี่ยวข้องภายนอก |
8.4.2 |
|
|
มีการดำเนินการสื่อสารกับผู้ร่วมรับผลประโยชน์จากความต่อเนื่องทางธุรกิจรวมทั้งการวางระบบเสนอแนะความเสี่ยงทั้ง (1) ระดับพื้นที่ (2) ระดับประเทศ |
8.4.3 |
|
|
มีการวางกลไกการบันทึก รวบรวมข้อมูลสารสนเทศสำคัญเกี่ยวกับ (1) อุบัติการณ์ที่เกิดขึ้น (2) การดำเนินการและกิจกรรมที่เกิดขึ้น (3) การตัดสินใจเพิ่มเติมที่เกิดขึ้น |
8.4.3 |
|
|
มีการวางขั้นตอนการปฏิบัติในการตอบโต้ กอบกู้เมื่อเกิดอุบัติการณ์ที่ทำให้เกิดการหยุดชะงักของการดำเนินธุรกิจ |
8.4.4 |
|
|
มีการวางขั้นตอนฟื้นฟูและการพลิกฟื้นการดำเนินธุรกิจด้วยมาตรการชั่วคราว |
8.4.5 |
|
|
มีการสรุปผลลัพธ์ของการดำเนินการ จากการรับรู้แนวโน้มหรือผลทางลบ |
9.1.1 |
|
|
มีการประมวลผล รวบรวมข้อมูลและผลลัพธ์ของการดำเนินการผ่านการติดตาม (Monitoring) และการวัดผล (Measurement) |
9.1.1 |
|
|
มีการประมวลผล การรวบรวมข้อมูลและผลลัพธ์ที่มาจากกิจกรรมการทบทวนสถานการณ์ ภายหลังการเกิดอุบัติการณ์ |
9.1.2 |
|
|
มีการบริหารข้อมูลจากรายงานผลการตรวจสอบด้านความต่อเนื่องทางธุรกิจ |
9.2 |
|
|
มีการประมวลผล การรวบรวมข้อมูลและผลลัพธ์ที่มาจากกิจกรรมการทบทวนระดับบริหาร |
9.3 |
|
|
มีการสรุปและแฟ้มข้อมูลที่แสดงลักษณะของความขัดแย้ง ไม่ตรงกัน ไม่เหมาะสมและการจัดการแก้ไขให้ถูกต้องที่เกิดขึ้น |
10.1 |
|
|
มีการสรุปผลลัพธ์ที่เกิดจากการจัดการแก้ไขให้ถูกต้อง |
10.1 |
|
|
มีการสรุปเอกสารหลักฐานอื่น เพื่อเพิ่มความน่าเชื่อถือของการบริหารความต่อเนื่องทางธุรกิจ |
|
|
ส่วนที่ 2:เอกสารที่ไม่ใช่การสั่งการ
เอกสารที่กิจการทั่วไปมักนำมาใช้ประกอบ
|
เอกสารและการบันทึกรายการ |
เงื่อนไข(Clause) ตาม ISO 27001 |
|
|
แผนการดำเนินการที่นำมาใช้เพื่อให้บรรลุวัตถุประสงค์ความต่อเนื่องทางธุรกิจ |
6.2 |
|
|
แผนการฝึกอบรมและการสร้างความตระหนัก (1) ความสำคัญของความต่อเนื่องทางธุรกิจ (2) สมรรถนะของบุคลากรที่เกี่ยวข้อง (3) ทักษะ ความรู้ที่จำเป็น |
7.2,7.3 |
|
|
ขั้นตอนการปฏิบัติในการควบคุมสารสนเทศที่เกี่ยวข้องกับเอกสาร |
7.5 |
|
|
ความตกลง ความร่วมมือ สัญญา และ Service Level Agreement(SLS)ที่มีกับซับพลายเออร์ Outsourcing พันธมิตรทางธุรกิจที่สนับสนุนความต่อเนื่องทางธุรกิจ |
8.1 |
|
|
กลยุทธ์ความต่อเนื่องทางธุรกิจ |
8.3 |
|
|
การบรรเทาและลดระดับความเสี่ยงที่เป็นทางเลือกที่ใช้ได้ |
8.3.3 |
|
|
สถานการณ์และฉากทัศน์เกี่ยวกับอุบัติการณ์ (Incident Scenarios) |
8.5 |
|
|
แผนการฝึกปฏิบัติ (Exercise) และแผนการทดสอบจริง (Testing) |
8.5 |
|
|
รายงานสรุปผลการฝึกปฏิบัติและการทดสอบเทียบกับแผนที่วางไว้ |
8.5 |
|
|
แผนการธำรงรักษาให้คงอยู่ และมีผลใช้บังคับระบบการบริหารความต่อเนื่องทางธุรกิจ |
9.1.1 |
|
|
วิธีการที่ทำเป็นคู่มือในการติดตาม วัดผล วิเคราะห์ และประเมินผล กิจกรรมและประสิทธิภาพ ประสิทธิผลของแผนความต่อเนื่องทางธุรกิจ |
9.1.1 |
|
|
ขั้นตอนการปฏิบัติในการตรวจสอบภายใน |
9.2 |
|
|
โปรแกรมการตรวจสอบภายใน |
9.2 |
|
|
ขั้นตอนการปฏิบัติในการดำเนินกิจกรรมเพื่อแก้ไขสู่ความถูกต้อง |
10.1 |
|