การจัดทำแผนการเรียนรู้ที่เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ
ส่วนประกอบแผนที่โรงเรียนผมใช้ ประกอบด้วย
1. มาตรฐานการเรียนรู้
2. วัตถุประสงค์การเรียนรู้
3. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน
4. สาระ/เนื้อหา
5. กิจกรรมการเรียนรู้
- ใช้หลัก 5E
6. สื่อหรือแหล่งการเรียนรู้
7. รูปแบบการสอน
8. ประเมินการเรียนรู้
9. บันทึกหลังสอน
การจัดการเรียนการสอนที่เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ หมายถึง
1. ผู้เรียนสร้างองค์ความรู้ด้วยตัวเองได้
2. ผู้เรียนมีส่วนร่วมการเรียนรู้
โดย ผู้สอนต้องจัดกิจกรรมต่าง ๆ ดังนี้
1. การจัดกิจกรรมที่ให้โอกาสผู้เรียนมีส่วนร่วมกิจกรรมมากที่สุด
2. พัฒนากระบวนการคิด และสร้างความรู้ด้วยตนเองได้
3. ทำให้สิ่งที่ยากและซับซ้อนมีลำดับขั้นตอน เพื่อง่ายต่อการนำไปปฏิบัติได้
4. ช่วยให้ผู้เรียนบรรลุวัตถุประสงค์นำทางทุกข้อ เพื่อไปสู่วัตถุประสงค์ปลายทางได้
5. สอนให้เกิดการเรียนรู้โดยผู้เรียนเอง โดยลดการบอก และให้ท่องจำน้อยลง
6. ให้ผู้เรียนมีส่วนร่วมกิจกรรมและลงมือปฏิบัติ
7. ให้ผู้เรียนแสวงหา ค้นหา ค้นพบเอง สรุปข้อความรู้ด้วยตนเองมากขึ้น
8. กระตุ้นเสริมแรงให้เกิดกำลังใจ เพื่อผู้เรียนคิดหลากหลายและคิดสร้างสรรค์
9. ฝึกการวิเคราะห์ ความคิด และการปฏิบัติของผู้เรียน
10. ฝึกการนำเสนอข้อมูล
11. ได้มีโอกาสแลกเปลี่ยนความรู้จากกันและกัน
12. ฝึกการสื่อความหมายตามสภาพจริงมากขึ้น
13. ให้ผู้เรียนได้ใช้ทั้งปัญญา อารมณ์และร่างกายในการเคลื่อนไหว เพื่อการเรียนรู้ตามธรรมชาติ
ขั้นตอนการเขียนแผน
ขั้นที่ 1 การวิเคราะห์หลักสูตร
เป็นการทำความเข้าใจเกี่ยวกับคำอธิบายรายวิชา มาตรฐานการเรียนรู้ หรือผลการเรียนรู้ที่คาดหวังก่อน โดยมีลำดับขั้นตอนดังนี้
1.1 วิเคราะห์คำอธิบายรายวิชา เพื่อกำหนดผลการเรียนรู้ที่คาดหวัง กำหนดเนื้อหาหลัก และกิจกรรมการจัดการเรียนรู้
1.2 จัดทำโครงสร้างรายวิชา เป็นการนำเนื้อหาหลัก ผลการเรียนรู้ที่คาดหวัง และจำนวนเวลามาย่อยลง เพื่อให้เหมาะสมกับเรื่องที่สอน
ขั้นตอนที่ 2 กำหนดสาระสำคัญ
สาระสำคัญ หมายถึง ความคิดรวบยอดเกี่ยวกับเนื้อหา หลักการ วิธีการที่ต้องการ ให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้ การเขียนสาระสำคัญจะเขียนในลักษณะข้อความที่สรุปเนื้อหา เป้าหมายอย่างสั้น ๆ จะเขียนเป็นความเรียงหรือเขียนเป็นข้อก็ได้
ขั้นตอนที่ 3 กำหนดผลการเรียนรู้ที่คาดหวัง
เป็นการกำหนดสิ่งที่ต้องการให้ผู้เรียนมีหรือบรรลุ การเขียนผลการเรียนรู้ที่คาดหวังนั้นจะต้องเขียนให้ครอบคลุมพฤติกรรมทั้ง 3 ด้าน คือ ความรู้ (Knowledge) เจตคติ (Attitude) กระบวนการ (Process) และเขียนในเชิงพฤติกรรม
ขั้นตอนที่ 4 กำหนดสาระการเรียนรู้
คือ รายละเอียดของเรื่องที่ใช้จัดการเรียนการสอนให้บรรลุตามผลการเรียนรู้ที่คาดหวัง ประกอบด้วย ทฤษฎี หลักการ วิธีการและแนวปฏิบัติ โดยอาจจะเขียนเนื้อหารายละเอียดทั้งหมดไว้ในแผนการจัดการเรียนรู้หรือเขียนเฉพาะหัวข้อเนื้อหานั้น ๆ ก็ได้
ขั้นตอนที่ 5 กำหนดกิจกรรมการเรียนรู้
เป็นการจัดประสบการณ์ให้แก่ผู้เรียนซึ่งต้องจัดให้สอดคล้องกับเจตนารมณ์ของหลักสูตร ในขั้นตอนนี้เรานำเทคนิคการจัดกิจกรรมการเรียนการสอนที่เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญด้วยวิธีการต่าง ๆ มาใช้
บรรณานุกรม
จิรภัทร แก้วภู่.(2547).หลักและวิธีการเขียนแผนการจัดการเรียนรู้.ขอนแก่น : โรงพิมพ์ศิริพันธ์.
ชัดเจนมากค่ะ สำหรับหลักสูตร 44 เพียงเปลี่ยนจากผลการเรียนรู้ที่คาดหวังมาเป็น ตัวชี้วัดในหลักสูตรปี 51 ก็สุดเจ๋งนะคะ